Гагауз теле

Гагауз теле
Илләр:	Молдавия, Украина
Тел гаиләсе:	Алтай телләре Төрки телләр Угыз төркеме
Рәсми халәт
Рәсми тел санала:	Гагауз җире
Тел кодлары
ISO 639-1	—
ISO 639-2	билгеләнмәгән
Проект:Телләр

Гагауз теле (үзатамасы gagauz dili, gagauzça; гагауз дили, гагаузча) — гагаузларның милли теле. Төрки телләргә керә. Молдавиянең Гагауз җире дип аталган автоном вилаятендә, Украинаның Одесса өлкәсендә таралган. Шулай ук Казакъстан һәм Үзбәкстанда гагаузча сөйләшүчеләрне очратып була.

Гомуми сөйләшүчеләр саны — якынча 150 мең кеше. Молдавиядә яшәүче гагаузлар күбесенчә туган тел дип гагауз телен атасалар (92,3 %), Украина гагаузлары күбесенчә украинча һәм русча аралаша.

Телнең ике төп диалекты аерыла: үзәк һәм көньяк диалектлар. Шулай ук телнең төрле сөйләшләре бар.

Гагауз теле төрки телләренең угыз төркеменә карый. Иң якын тел — төрек теле. Ләкин, төрекләрдән аермалы буларак, гагаузлар православие динен тоталар.

1957 елда кирилица нигезендә язулары барлыкка килә. 1996 елда язу латин әлифбасына күчерелә.

Хәзерге гагауз әлифбасы:

А а	Ä ä	B b	C c	Ç ç	D d	Е е	F f
G g	H h	I ı	İ i	J j	K k	L l	M m
N n	O o	Ö ö	Р р	R r	S s	Ş ş	T t
Ţ ţ	U u	Ü ü	V v	Y y	Z z

Сылтамалар

• Гагауз теле дәреслеге (рус.)
• «Ана сёзю» — гагаузтелле газета