Красноярск

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Красноярск
Байрак Герб
Байрак
Герб
Ил Русия
Төбәк Красноярск крае
Координаталар 56°00′00″т.к. 92°56′00″кч.о. / (G)
Нигезләнде 1628
Мәйдан 348,13 км²
Халык саны 973 891 кеше (2010)
Телефон коды 391
Почта индекслары 660ххх
Рәсми сайт http://Красноярск.рф/
Бүләкләр Октябрь Инкыйлабы ордены
Красноярск (Русия)
Red pog.png
Красноярск (Красноярск крае)
Red pog.png

Красноя́рскКөнчыгыш Себернең иң эре икътисади һәм мәдәни үзәкләрнең берсе, Красноярск крае административ үзәге. Шәһәр Енисей елгасының ике ярларында урнаша.

2019 елда Красноярскида 29нче Кышкы Универсиада үткәреләчәк.[1]

География[үзгәртү]

Красноярск Енисей елгасының ике ярында, урманлы дала зонасында, Көнбатыш Себер тигезлеге, Урта Себер яссы таулыгы һәм Саян таулары тоташкан урынында урнашкан.

Новосибирскидан башка шәһәрләр кадәр ераклыгы (автоюллар буенча)
Томск ~ 586 км
Ханты-Мансийск ~ 2828 км
Лесосибирск ~ 317 км
Енисейск ~ 354 км
Ачинск ~ 176 км
Кемерово ~ 526 км
Новосибирск ~ 785 км
Мәскәү ~ 4140 км
Җилләр розасы
Канск ~ 247 км
Братск ~ 896 км
Нерюнгри ~ 3082 км
Дивногорск ~ 24 км
Новокузнецк ~ 748 км
Барнаул ~ 1023 км
Горно-Алтайск ~ 1076 км
Абакан ~ 423 км Өркет ~ 1059 км
Улан-Удэ ~ 1498 км

Климат[үзгәртү]

  • Елның урта температурасы — +1,6 °C
  • Елның урта җил тизлеге — 2,3 м/с
  • Елның урта һава дымлылыгы — 68%

Бөтен метеокүзәтчелек тарихы буенча иң югары температура 1892 елда тәшкил ителгән — 36,9°C,[2] иң түбән 1921 елда (−41,9°C).[2]

Красноярск климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 6,5 8,5 17,5 31,4 34,0 34,8 36,5 35,1 31,3 24,5 13,6 8,6 36,5
Уртача максимум, °C −11,4 −8 −0,2 7,8 17,1 22,4 24,8 21,8 14,4 6,4 −3,4 −9,4 6,9
Уртача температура, °C −15,5 −12,8 −5,7 2,5 10,9 16,2 19,1 15,7 9,9 2,0 −7,2 −13,4 1,6
Уртача минимум, °C −19,2 −16,9 −10,1 −2,6 4,7 10,3 13,4 10,8 4,8 −1,6 −10,6 −17,1 −2,8
Абсолют минимум, °C −52,8 −41,6 −38,7 −25,7 −11,2 −3,6 3,3 −1,2 −9,6 −25,1 −42,3 −47 −52,8
Явым-төшем нормасы, мм 18 13 16 32 45 63 76 67 50 43 38 30 491
Чыганак: «Погода и климат»

Тарих[үзгәртү]

Krasnoyarsk1911.jpg

Красноярск 1628 елда воевода Афанасий Дубенский тарафыннан Кызыл-җар (Кызыл яр) урочищесында Красноярский острог исеме астында нигезләнгән.[3]

Шәһәр статусын Красноярск 1690 елда ала. Каланың тиз үсеше 1735 елда Себер тракты төзелешенә туры килә.

1708 елдан Себер губернасында, 1719 елдан Тубыл провинциясендә, 1724 елдан Енисей провинциясендә. 1764 елдан Иркутск губернасы, 1784 елдан Колыван наместниклыгының өяз шәһәре. 1796-1804 елларда Тубыл губернасы, 1804 елдан Томск губернасы составында. 1822 елдан — Енисей губернасы үзәге.

1856 елда Красноярскда 5 чиркәү, 1045 йорт һәм 144 лавка (кибет) булган.

Халык[үзгәртү]

1840[4] 1856[3] 1897[5] 1926[3] 1931[3] 1939[3] 1959[6] 1970[7] 1979[8] 1989[9] 2002[10] 2010[11]
6 888 26 699 ~60 400 ~69 300 ~82 800 ~186 100 412 375 648 113 796 305 912 629 909 341 973 891

Милли состав (2010): руслар — 90,8%, украиннар — 1,7%, татарлар — 1,2%.[12]

Эчке бүленеш[үзгәртү]

Rayons of Krasnoyarsk.svg
  1. Тимер Юл районы
  2. Киров районы
  3. Ленин районы
  4. Октябрь районы
  5. Свердлов районы
  6. Совет районы
  7. Үзәк районы

Мәгариф[үзгәртү]

Себер федераль университетының «А» корпусының бинасы

Красноярскида 147 мәктәп, 22 ПТУ, 16 укуханә, 22 техникум, 29 югары уку йорт бар.

Югары уку йортлары[үзгәртү]

  • Себер федераль университеты
  • В. П. Астафьев исемле Красноярск дәүләт педагогика университеты
  • Красноярск дәүләт аграр университеты
  • В. Ф. Войно-Ясенецкий исемле Красноярск дәүләт медица университеты
  • Красноярск музыка һәм театр дәүләт академиясы
  • М. Ф. Решетнёв исемле Себер дәүләт аэрокосмик университеты
  • Себер дәүләт технологик университеты
  • Себер юридик институты
  • Красноярск тимер юл транспорты институты
  • Көнчыгыш Себер туризм институты
  • Красноярск дәүләт сәнгать институт
  • Красноярск иҗтмагый фәннәр институты
  • Себер эшкуарлык, идарә итү һәм психологии институты

Шуның өстәвенә, шәһәрдә башка югары уку йортларның филиаллары да эшлиләр.

Красноярск спорты[үзгәртү]

Кардәш шәһәрләр[үзгәртү]

Галерея[үзгәртү]


Искәрмәләр[үзгәртү]

Тышкы сылтамалар[үзгәртү]