Чирмешләр

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
(Марилар битеннән юнәлтелде)
Моңа күчү: навигация, эзләү
Чирмешләр
Jьvan Kьrla.jpgChavain.pngPalantai.jpg
Shketan.jpgValentin Kolumb.jpg
Йыван КырлаСергей ЧавайнИван ПалантайЯков ШкетанВалентин Колумб
Үз аталышы: Марий, Мары, Маре, Мӓрӹ
Гомуми саны: 604 мең
Таралышы: Идел буе, Урал
Тел: чирмеш теле
Дин: Христианлык

Марилар яки чирмешләр (үзаталышлары Марий, Мары, Маре, Мӓрӹ) — Русиядә, күбесенчә Мари Ил республикасында яшәүче фин-угыр халкы. Барлыгы якынча 604 мең чирмеш исәпләнә.

Марий Эл республикасында 324,4 мең чирмеш яши. Халык шулай ук Башкортстанда (105 мең), Татарстанда (19,5 мең), Удмуртиядә (9,5 мең), Свердловск өлкәсендә (28 мең), Пермь өлкәсендә (5,4 мең), Ханты-Манси автоном округында, Киров өлкәсендә, Түбән Новгород өлкәсендә, Кострома өлкәсендә яши. Чит илләргә килгәндә исә, марилар Казакъстанда (12 мең), Украинада (7 мең), Үзбәкстанда (3 мең) яшиләр.

Мариларның өч төркеме аерыла: болын чирмешләре, тау чирмешләре һәм көнчыгыш чирмешләр. Чирмеш һәм Тау чирмеш телләрен кулланалар. Татарстан һәм Башкортстанда яшәүче чирмешләр татар телендә дә сөйләшәләр. Халыкның күпчелеге православие динендә, шулай ук мәҗүсиләр һәм мөселманнар бар.

Этник төркемнәр[үзгәртү]

  • Таулы марилар (таулы мари теле)
    • Урман марилары
  • Көнчыгыш һәм болын марилары (болын мари теле)
    • Болын марилары
    • Көнчыгыш марилары
      • Агыйдел буе марилары
      • Урал марилары
        • Көңгер марилары
        • Красноуфимск марилары
    • Төньяк-көнбатыш марилары
      • Кострома марилары