Механика

Меха́ника (грек. μηχανική — машина ясау осталыгы) - җисемнәрнең механик хәрәкәтен өйрәнүче фән. Механика өч бүлеккә бүленә:

• Кинематика - җисемнәрнең хәрәкәтен аларның хәрәкәт итү сәбәпләреннән башка карый.
•  Динамика— материаль җисемнәрнең көчләр тәэсир итүе астындагы хәрәкәтләрен һәм аларның үзара яки тирә-яктагы җисемнәр белән тәэсир итүен өйрәнә.

• Статика - жисемнәрнең көчләр тәэсирендә тикторыш халәтен өйрәнә.

Өйрәнү шартлары буенча механика 4кә бүленә:

• Классик механика(зур(x>>h җисемнәрнең кечкенә (v<<c) тизлек белән хәрәкәте.)

• Квант механикасы(v<<c, x~h)

• Релятивистик механика(v~c, x>>h)

• Релятивистик квант механикасы(v~c, x~h)

Бу фән үз башлангычын берничә борынгы мәдәнияттән ала.

Механик системалар

Механика өйрәнүче җисемнәр механик системалар дип атала. Механик система билгеле k санындагы иреклек дәрәҗәсенә ия һәм гомумиләштерелгән q₁, … q_k координаталары белән тасвирлана. Механиканың бурычы булып механик системаларны өйрәнү һәм аларның вакыт буенча эволюциясен билгеләү тора.

Иң мөһим механик системалар булып түбәндәгеләр тора:

• материаль нокта
• гармоник осциллятор
• математик маятник
• абсолют каты җисем
• абсолют сыгылмалы җисем
• тоташ мохит?

Шулай ук карагыз

• Классик механика
• Квант механикасы