Удмуртия халкы

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү

Удмуртия халык саны 2010 ел җанисәбе буенча 1 522 761 кешене тәшкил итә.[1] Русия Федерациясе субъектлар арасында халык саны буенча Удмуртия 31-нче урынында тора.

Халык саны[үзгәртү]

Халык саны динамикасы[2]
1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996
1 611 461 Green Arrow Up Darker.svg1 616 684 Green Arrow Up Darker.svg1 622 149 Green Arrow Up Darker.svg1 624 841 Red Arrow Down.svg1 620 134 Red Arrow Down.svg1 617 386 Red Arrow Down.svg1 612 618
1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003
Red Arrow Down.svg1 607 712 Red Arrow Down.svg1 603 960 Red Arrow Down.svg1 601 409 Red Arrow Down.svg1 595 571 Red Arrow Down.svg1 588 054 Red Arrow Down.svg1 578 187 Red Arrow Down.svg1 568 176
2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010
Red Arrow Down.svg1 560 260 Red Arrow Down.svg1 552 759 Red Arrow Down.svg1 544 426 Red Arrow Down.svg1 537 858 Red Arrow Down.svg1 532 736 Red Arrow Down.svg1 528 488 Red Arrow Down.svg1 526 304

Халкының территория буенча бүленеше[үзгәртү]

2010 елның җанисәбе буенча, шәһәрләрдә һәм шәһәр тибындагы бистәләрдә 1 052 153 (69,2%) кеше торган, ә авылларда — 469 267 (30,8%) кеше торган.

Авыл халкының иң зур тыгызлыгы (20 кеше/км²дан артык) — Завьялово, Кече Пурга, Алнаши һәм Камбарка районнарда.

Торак пунктлар[үзгәртү]

Ижау
Ижау
Воткинск
Воткинск
Сарапул
Сарапул
Глазов
Глазов

Урын Шәһәр Удмуртча исеме Халык саны

Можга
Можга
Игра
Игра
Балезино
Балезино
Камбарка
Камбарка

1 Ижау Иж 627 734
2 Сарапул Сарапул 101 381
3 Воткинск Вотка 99 022
4 Глазов Глаз 95 854
5 Можга Можга 47 961
6 Игра Эгра 20 737
7 Ува Ува 19 984
8 Балезино Балезино 16 121
9 Кез Кез 11 080
10 Камбарка Камбарка 11 021
11 Кизнер Кизнер 9 536
12 Завьялово Дэри 8 986
13 Кече Пурга Пичи Пурга 7 711
14 Якшур-Бодья Якшур-Бӧдья 7 252
15 Шаркан Шаркан 6 614
16 Яр Яр 6 596
17 Алнаши Алнаши 6 303
18 Вавож Вавож 5 816
19 Новый Новый 5 742
20 Дебёсы Дэбэс 5 720
[1]

Милли состав[үзгәртү]

Милли состав динамикасы[үзгәртү]

1926
[3]
 % 1939
[4]
 % 1959
[5]
 % 1979
[6]
 % 1989
[7]
 % 2002
[8]
 % 2010
[9][10]
 %
барлык 756216 100,00 % 1219350 100,00 % 1336927 100,00 % 1492172 100,00 % 1605663 100,00 % 1570316 100,00 % 1521420 100,00 %
Руслар 327493 43,31 % 679294 55,71 % 758770 56,75 % 870270 58,32 % 945216 58,87 % 944108 60,12 % 912539 59,98 %
Удмуртлар 395607 52,31 % 480014 39,37 % 475913 35,60 % 479702 32,15 % 496522 30,92 % 460584 29,33 % 410584 26,99 %
Татарлар 17135 2,27 % 40561 3,33 % 71930 5,38 % 99139 6,64 % 110490 6,88 % 109218 6,96 % 98831 6,50 %
Украиннар 143 0,02 % 5760 0,47 % 7521 0,56 % 11149 0,75 % 14167 0,88 % 11527 0,73 % 8332 0,55 %
Марилар 2827 0,37 % 5997 0,49 % 6449 0,48 % 8752 0,59 % 9543 0,59 % 8985 0,57 % 8067 0,53 %
Әзериләр 66 0,01 % 870 0,06 % 1799 0,11 % 3908 0,25 % 3895 0,26 %
Башкортлар 5 0,00 % 362 0,03 % 1150 0,09 % 3608 0,24 % 5217 0,32 % 4320 0,28 % 3454 0,23 %
Әрмәннәр 7 0,00 % 175 0,01 % 258 0,02 % 944 0,06 % 880 0,05 % 3283 0,21 % 3170 0,21 %
Белоруслар 61 0,01 % 1332 0,11 % 2160 0,16 % 3149 0,21 % 3847 0,24 % 3308 0,21 % 2313 0,15 %
Чуашлар 591 0,08 % 1175 0,10 % 2242 0,17 % 3011 0,20 % 3173 0,20 % 2764 0,18 % 2180 0,14 %
Бисермәннәр 9200 1,22 % 2998 0,19 % 2111 0,14 %
Алманнар 67 0,01 % 229 0,02 % 4776 0,36 % 2628 0,18 % 2588 0,16 % 1735 0,11 % 1238 0,08 %
Үзбәкләр 101 0,01 % 1169 0,08 % 1250 0,08 % 830 0,05 % 1131 0,07 %
Чегәннәр 169 0,02 % 772 0,06 % 266 0,02 % 286 0,02 % 535 0,03 % 830 0,05 % 960 0,06 %
Мордва 32 0,00 % 525 0,04 % 805 0,06 % 1217 0,08 % 1405 0,09 % 1157 0,07 % 913 0,06 %
Молдаваннар 36 0,00 % 270 0,02 % 706 0,05 % 1064 0,07 % 908 0,06 % 820 0,05 %
Таҗиклар 16 0,00 % 226 0,02 % 404 0,03 % 435 0,03 % 722 0,05 %
Яһудләр 254 0,03 % 1158 0,09 % 2187 0,16 % 1815 0,12 % 1639 0,10 % 935 0,06 % 717 0,05 %
Грузиннар 3 0,00 % 166 0,01 % 408 0,03 % 527 0,03 % 709 0,05 % 520 0,03 %
Чеченнар 9 0,00 % 188 0,01 % 381 0,02 % 478 0,03 % 344 0,02 %
Кореялылар 11 0,00 % 106 0,01 % 166 0,01 % 281 0,02 % 290 0,02 %
Казакълар 142 0,01 % 496 0,03 % 969 0,06 % 339 0,02 % 285 0,02 %
Коми-пермяклар 5 0,00 % 148 0,01 % 192 0,01 % 201 0,01 % 331 0,02 % 367 0,02 % 271 0,02 %
Поляклар 173 0,02 % 262 0,02 % 259 0,02 % 314 0,02 % 315 0,02 % 333 0,02 % 235 0,02 %
Греклар 3 0,00 % 42 0,00 % 90 0,01 % 186 0,01 % 240 0,02 % 213 0,01 %
другие 2441 0,32 % 866 0,07 % 1768 0,13 % 1728 0,12 % 3048 0,19 % 2779 0,18 % 2488 0,16 %
милләтне
билгеләнгәннәр
756216 100,00 % 1219219 99,99 % 1336916 100,00 % 1492172 100,00 % 1605662 100,00 % 1567359 99,81 % 1466623 96,40 %
милләтне
билгеләмәгәннәр
0 0,00 % 131 0,01 % 11 0,00 % 0 0,00 % 1 0,00 % 2957 0,19 % 54797 3,60 %

Удмуртлар[үзгәртү]

Җанисәпләр нәтиҗәләре буенча республиканың халкында удмуртлар өлеше:

1926[11], % 1939[12], % 1959[13], % 1970[14], % 1979[15], % 1989[16], % 2002[17], % 2010[18], %
52,3 39,4 35,9 34,2 32,1 30,9 29,3 27,0

Удмуртлар — Русия Федерациясендә сан буенча унөченче халык, Удмурт Республикасының төп халкы. 2010 елның җанисәбе буенча, Удмуртиядә 410 584 удмурт яши.

Удмуртларның 65,0 процент үзенең туган телен «удмурт», 34,9 процент үзенең туган телен «рус» дип яздырган.[19]; 55,8 процент удмуртча белә, 99,0 процент русча белә.[20]

Руслар[үзгәртү]

Җанисәпләр нәтиҗәләре буенча республиканың халкында руслар өлеше:

1926[11], % 1939[12], % 1959[13], % 1970[14], % 1979[15], % 1989[16], % 2002[21], % 2010[18], %
43,3 55,7 56,8 57,1 58,3 58,9 60,1 60,0

Руслар (удм. ӟучъёс) — Русиядә саны буенча иң зур этнос. 2010 елның җанисәбе буенча, Удмуртиядә 912 539 рус яши. Русларның бу җирләрдә күпләп урнаштыру XVII гасырның икенче яртысында башлана.

Русларның 99,75 (910 297 кеше) процент үзенең туган телен «рус», 0,01 (887 кеше) процент үзенең туган телен «удмурт» дип яздырган.[19]; 99,95 (912 150 кеше) процент русча белә, 1,26 (11 516 кеше) процент удмуртча белә.[20]

Татарлар[үзгәртү]

Җанисәпләр нәтиҗәләре буенча республиканың халкында татарлар өлеше:

1926[11], % 1939[12], % 1959[13], % 1970[14], % 1979[15], % 1989[16], % 2002[21], % 2010[18], %
2,8 3,3 5,3 6,1 6,6 6,9 6,9 6,5

Татарлар (удм. бигеръёс) — Русия Федерациясендә сан буенча икенче халык, Татарстан Җөмһүриятнең төп халкы. 2010 елның җанисәбе буенча, Удмуртиядә 98 831 татар яши. Удмуртия татарларның 85% өлеше биш шәһәрдә (Ижау, Сарапул, Можга, Глазов һәм Воткинск) торалар.

Татарларның 68,43 (67 631 кеше) процент үзенең туган телен «татар», 31,31 (30 941 кеше) процент үзенең туган телен «рус» дип яздырган.[19]; 42,85 (42 351 кеше) процент татарча белә, 99,31 (912 150 кеше) процент русча белә, 3,27 (3 236 кеше) процент удмуртча белә.[20]

Марилар[үзгәртү]

1926[11], % 1939[12], % 1959[13], % 1970[14], % 1979[15], % 1989[16], % 2002[21], % 2010[18], %
0,4 0,5 0,5 0,6 0,6 0,6 0,6 0,5

Марилар (удм. поръёс/мариецъёс) — Русия Федерациясендә сан буенча ундүртенче халык, Мари Илнең төп халкы. 2010 елның җанисәбе буенча, Удмуртиядә 8 067 мари яши.

Мариларның 72,54 (5 852 кеше) процент үзенең туган телен «мари», 27,09 (2 185 кеше) процент үзенең туган телен «рус» дип яздырган.[19]; 61,39 (4 952 кеше) процент марича белә, 99,13 (7 997 кеше) процент русча белә, 3,83 (309 кеше) процент татарча белә, 3,30 (266 кеше) процент удмуртча белә.[20]

Шулай ук карагыз[үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү]

  1. 1,0 1,1 http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls
  2. Численность постоянного населения
  3. Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1926 года. Национальный состав населения по регионам России: Вотская АО
  4. Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1939 года. Национальный состав населения по регионам России: Удмуртская АССР
  5. Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1959 года. Национальный состав населения по регионам России: Удмуртская АССР
  6. Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1979 года. Национальный состав населения по регионам России: Удмуртская АССР
  7. Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1989 года. Национальный состав населения по регионам России: Удмуртская АССР
  8. Всероссийская перепись населения 2002 года: Население по национальности и владению русским языком по субъектам РФ
  9. Официальный сайт Всероссийской переписи населения 2010 года. Информационные материалы об окончательных итогах Всероссийской переписи населения 2010 года
  10. Всероссийская перепись населения 2010 года. Официальные итоги с расширенными перечнями по национальному составу населения и по регионам.: см.
  11. 11,0 11,1 11,2 11,3 Всесоюзная перепись населения 1926 года
  12. 12,0 12,1 12,2 12,3 Всесоюзная перепись населения 1939 года
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 Всесоюзная перепись населения 1959 года
  14. 14,0 14,1 14,2 14,3 Всесоюзная перепись населения 1970 года
  15. 15,0 15,1 15,2 15,3 Всесоюзная перепись населения 1979 года
  16. 16,0 16,1 16,2 16,3 Всесоюзная перепись населения 1989 года
  17. Всесоюзная перепись населения 2002 года
  18. 18,0 18,1 18,2 18,3 [1]
  19. 19,0 19,1 19,2 19,3 Итоговые таблицы ВПН-2010 по Удмуртской Республике. Население по национальности и родному языку
  20. 20,0 20,1 20,2 20,3 Итоговые таблицы ВПН-2010 по Удмуртской Республике. Население по национальности и владению языками.
  21. Өземтә китерү хатасы: Неверный тег <ref>; для сносок .D0.BF.D0.B5.D1.80.D0.B5.D0.BF.D0.B8.D1.81.D1.8C_2002 не указан текст