Чабаксар өязе

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Чабаксар өязе latin yazuında])
(Çabaksar öyäze битеннән юнәлтелде)
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Чабаксар өязе
рус. Чебоксарский уезд
Өяз үзәге гербы Губерна гербы
Өяз үзәге гербы
Губерна гербы
Губерна
Үзәк
Нигезләү датасы
Юкка чыгару датасы
Мәйдан
4 200 км²
Халык саны
127 273 кеше[1]
Kazanskaya gubernia Cheboksarsky uezd.png

Чабаксар өязе (рус. Чебоксарский уезд, чуаш. Шупашкар уесĕ) — Казан губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.

Өяз үзәге — Чабаксар шәһәре.

География[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Чиктәшлек[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Як Өяз яки губерна
Төньяк Царёвококшайск өязе
Көнбатыш Козьмодемьянск өязе
Көньяк-көнбатыш Ядернә өязе
Көньяк-көнчыгыш Чуел өязе
Көньяк-көнчыгыш Зөя өязе
Көнбатыш Казан өязе

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Чабаксар өязе әле XVII гасырда бар булган. 1708 елда ул юкка чыга, ә Чабаксар Казан губернасы составына тапшырыла. 1719 елда Кзан губернаның Зөя провинциясенә кертелгән. 1727 елда Чабаксар өязе торгызыла.

1920 елның 24 июньдә Чуаш автономияле өлкәсенә кертелгән, 1921 елда өязнең өлеше Мари автономияле өлкәсенә күчте.

1925 елның 21 апрельдән Чуаш АССР составына кертелә.

1927 елда өяз юкка чыгарыла, ә аның территориясендә Чабаксар районы оештырылган.

Административ бүленеш[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1913 елда Чабаксар өязендә 11 волость бар иде.

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Туган тел буенча состав (1897 елдагы җанисәбе буенча):

Чабаксар өязе
Тел Кешеләр саны %
чуаш 84 703 66,55
урыс 23 801 18,70
чирмеш 15 294 12,02
татар 24 2,67
яһуд 21 0,02
поляк 20 0,02
алман 11 0,01
украин 8 0,01
латыш 2 ~0,00
мордва 1 ~0,00
башка 15 0,01
Чабаксар шәһәре (4 738 кеше)
Тел Кешеләр саны %
урыс 4 268 90,08
чуаш 439 9,27
чирмеш 11 0,23
поляк 6 0,13
татар 5 0,11
яһуд 2 0,04
мордва 1 0,02
алман 1 0,02
украин 1 0,02
башка 4 0,08

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]