Альфред Озол

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Альфред Озол latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Альфред Озол
Туган 13 июль 1891(1891-07-13)
Рига, Россия империясе
Үлгән 26 сентябрь 1979(1979-09-26) (88 яшь)
Казан, РСФСР, СССР
Яшәгән урын Студентлар тулай торагы бинасы[1]
Ватандашлыгы Flag of Russia.svg Россия империясе
Flag of the Soviet Union.svg СССР
Әлма-матер Дерпт университеты[d]
Эш бирүче Воронеж дәүләт университеты[d], Воронеж дәүләт медицина университеты[d] һәм Казан дәүләт медицина университеты
Гыйльми дәрәҗә: медицина фәннәре докторы[d]
Гыйльми исем: профессор[d]

Альфред Эрнестович Озол (1891 - 1979) - Совет галиме-эпидемиолог, медицина фәннәре докторы (1941), профессор (1949).

Биография[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1911 елда ул Император Дерпт университетының медицина факультетына укырга керә, ләкин әти-әнисе авыруы аркасында укуын туктатырга мәҗбүр була. 1916 елның көзендә укуына кире кайта һәм 1920 елның гыйнварында Воронеж университетын тәмамлый, анда Россиядәге Гражданнар сугышы вакытында эвакуацияләнә. Университетны тәмамлагач, Озол Кызыл Армия сафларына мобилизацияләнә һәм төрле кыр эвакуация хастаханәләренең йогышлы авырулар бүлегендә резидент табиб булып гражданнар сугышында катнаша; 1921 елның июненнән ноябренә кадәр ул резерв хастаханәсендә химик-бактериологик лабораториясе белән идарә итә. [2]

1922-1942 елларда А.Э. Озол Воронеж санитар-бактериология институтының диагностика бүлегендә эшли. 1920-нче еллар ахырында ул Үзәк Россиядә иң күп йогышлы авыруларның иң зур таралышына каршы көрәш алып бара: Воронеж, Курск, Тамбов һәм Орыл өлкәләрендә. Шул ук вакытта, 1919-1923 елларда Воронеж дәүләт университетында укыта, 1930-1934 елларда Воронеж медицина институтының эпидемиология кафедрасы мөдире вазифасын үти (хәзерге Воронеж дәүләт медицина университеты). 1924-1930 елларда ул шулай ук Көньяк-Көнчыгыш тимер юлының санитар-бактериологик лабораториясенең бактериология бүлеге белән җитәкчелек итә. [2]

1938 елның гыйнварында Альфред Эрнестович кулга алына һәм тикшерелә; дәлилләр булмаганлыктан 1939 елның октябрендә чыгарыла. Икенче бөтендөнья сугышы башлангач, ул Казанга эвакуацияләнә һәм 1942 елның октябреннән Татар автономияле Совет Социалистик Республикасының Халык Сәламәтлек Комиссариатында һәм Казан эпидемиология һәм микробиология институтында консультант булып эшли. Казанда яшәргә кала һәм Казан дәүләт медицина институтының эпидемиология кафедрасы мөдире итеп сайлана (хәзерге Казан дәүләт медицина университеты). 1947 - 1952 елларда ул бер үк вакытта Микробиология кафедрасын җитәкли. [2] 1970 елга кадәр медицина институтында эшли. [3]

А. Э. Озолның төп фәнни тикшеренүләре дифтерия, скарлатина, тиф, токсикоинфекция, туберкулез, чәчәк авыруы, туларемия, бруцеллез һәм башка берничә инфекцияне бетерү һәм профилактикалауны өйрәнүгә һәм оештыруга багышланган. Ул Микобактерия туберкулезын баету һәм изоляцияләү ысулын уйлап таба һәм практик эпидемиологиягә медицина статистикасы элементларын кертә.

Ул 1979 елның 26 сентябрендә Казанда үлә.

Аның улы - Эльмарс Альфредович Озол [4], шулай ук галим, медицина фәннәре докторы.

Адреслары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Чыганаклар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Татар энциклопедик сүзлеге. - Казан: Татарстан Республикасы Фәннәр Академиясенең Татар энциклопедиясе институты, 1998.

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]