Анжир

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Анжир latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Анжир
Flag of Anzhero-Sudzhensk (Kemerovo oblast).png
Coat of Arms of Anzhero-Sudzhensk (Kemerovo oblast).png
Ил Русия
Федерация субъекты Кемерово өлкәсе
Шәһәр бүлгесе Анжир шәһәр бүлгесе
Координатлар 56°5'0"N, 86°2'0"E
Халык саны 74 376[1] кеше
Сәгать кушагы UTC+7
Телефон коды 38453
Автомобиль коды 42
ГАТОБК коды 32 404 000 000
ОКТМО коды 32 704 000 001

Анжир[3][4] (рус. Анжеро-Судженск) — Русия Федерациясенең Кемерово өлкәсендә урнашкан шәһәр.

Халык саны — 74 376 кеше (2014)[1].

Георгафия[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Шәһәр Кузнецк казанлыгында, Кемерово шәһәреннән 115 километр төньяктарак урнашкан. Транссебер магистралендә тимер юл станциясе.

Сәгать кушагы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Красноярск вакыты

Анжир Красноярск вакыты (Krasnoyarsk Time Zone, KRAT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +7:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +4 сәгатьне тәшкил итә һәм Русиядә MSK+4 итеп күрсәтелә.

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Шәһәр тибындагы бистә статусын 1928 елдан, шәһәр статусын 1931 елдан башлап йөртә.

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Халык саны
1926[5]1931[5]1939[5]1956[6]1959[7]1962[5]1967[5]1970[8]1973[5]1976[5]
30 20054 40069 000116 000115 628120 000116 000106 165103 000104 000
1979[9]1982[5]1986[5]1989[10]1992[11]1996[5]1998[5]2000[5]2001[5]2002[12]
105 114108 000111 000107 951106 400100 20097 50095 00093 90086 480
2003[5]2005[5]2006[5]2007[5]2008[11]2010[13]2011[5]2012[14]2013[15]2014[1]
86 50084 60083 90083 20088 90076 64676 60075 59774 99074 376

Милләтләр (2010): урыслар (91,9%), татарлар (4,2%), алманнар (1,7%).[16][17]

Татарлар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Татарлар Анжир шәһәре нигезләнгән вакыттан бирле яшиләр. 1920—1927 елларда ВКП(б) райкомы каршында мөселман сиксәсе, 1920-1930-елларда 2 татар башлангыч мәктәбе, татар балалар бакчалары һәм балалар йорты эшли. 1931 елга кадәр мәчет булган. 1930-40 елларда җирле күмер шахталарында Идел һәм Урал буйларыннан мәҗбүри күчерелгән татарларның хезмәте киң файдаланыла.

Хәзерге вакытта Анжирта татар клубы бар, аның каршында 1990-2000 дә «Рәхим итегез, дуслар» үзешчән коллективы эшләгән. 1993 тә Мөселман Диния нәзарәтенең БДБның Аурупа өлешендәге һәм Себердәге мөхтәсибәтенең шәһәр мөселман дини берләшмәсе оеша, ул 1999 елдан «Әлиман» газетасын нәшер итә. Мәчет эшли.[18]

Тышкы сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. 1,0 1,1 1,2 Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 года. 2014 елның 2 август көнендә тикшерелгән. 2014 елның 2 август көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  2. ОКТМО. 179/2016. Сибирский ФО — 2016.
  3. http://www.antat.ru/ru/iyli/publishing/book/2015/Томск-2017.pdf
  4. Имлә сүзлеге, 1928
  5. 5,00 5,01 5,02 5,03 5,04 5,05 5,06 5,07 5,08 5,09 5,10 5,11 5,12 5,13 5,14 5,15 5,16 5,17 Народная энциклопедия «Мой город». Анжеро-Судженск
  6. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Народное хозяйство СССР в 1956 г. (Статистический сборник). Государственное статистическое издательство. Москва. 1956. 2013 елның 26 октябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 26 октябрь көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  7. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всесоюзная перепись населения 1959 года. Численность городского населения РСФСР, её территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу(рус.). Демоскоп Weekly. 2013 елның 25 сентябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 28 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  8. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всесоюзная перепись населения 1970 года Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.(рус.). Демоскоп Weekly. 2013 елның 25 сентябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 28 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  9. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всесоюзная перепись населения 1979 года Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.(рус.). Демоскоп Weekly. 2013 елның 25 сентябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 28 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  10. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всесоюзная перепись населения 1989 года. Численность городского населения. 2011 елның 22 август көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  11. 11,0 11,1 {{{башлык}}} {{{нәшрият}}}. — 50000 экз. — ISBN 5-85270-026-6
  12. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всероссийская перепись населения 2002 года. Том. 1, таблица 4. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов - райцентров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более. 2012 елның 3 февраль көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  13. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всероссийская перепись населения 2010 года. Кемеровская область. 1.6. Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, городских населённых пунктов, сельских населённых пунктов. 2014 елның 26 июль көнендә тикшерелгән. 2014 елның 26 июль көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  14. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям. Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 года. 2014 елның 31 май көнендә тикшерелгән. 2014 елның 31 май көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  15. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 года. — М.: Федеральная служба государственной статистики Росстат, 2013. — 528 с. (Табл. 33. Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, городских населённых пунктов, сельских населённых пунктов). 2013 елның 16 ноябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 16 ноябрь көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  16. 2010 елгы җанисәп алу базасы.
  17. Милләтне әйтмәгән кешеләрне исәпләмичә
  18. Анжир. Татар энциклопедиясе.

Калып:Кемерово өлкәсе