Анселмо Лореккьо

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Анселмо Лореккьо latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү

Ансельмо Лореккьо (итал. Anselmo Lorecchio) яки Ансельмо Лорекио (алб. Anselmo Lorekio) - арбереш юристы, журналист, сәясәтче, шагыйрь һәм язучы, "Албан милләт" газетасына нигез салучы (итал. La Nazione Albanese) һәм Албания бәйсезлек идеясен пропагандалаучы берничә әдәби әсәр авторы.

Биография[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Ансельмо Лореккьо 1843 елның 3 ноябрендә Паллагорио шәһәрендә (Италия) туа.

Лореккьо 1868 елның 21 декабрендә Неаполь университетында юрист дипломы ала һәм 1869 елда Неаполь апелляция суды прокуроры була. Ул шулай ук 1870 елда Неаполь банкында эшләгән[1].

1878 елдан Лореккьо Италиянең дәүләт идарәсе өлкәсендә төрле постларда хезмәт итә, ул шулай ук башка позицияләрне били. Сәяси характерда позицияләр:1883- 1884 елларда Катандзаро провинциаль советы секретаре, 1892 елда Паллагорио мэры була. Лореккьо Осман Албаниясеннән албанлыларны яңа сәяси басмалар җәлеп итә һәм 1889 елда, "Албания тавышы" бастырганда, алар ягынан ярдәм ала.

1895 елда "Иртә" (итал. Il Mattino), газетасында бастырылган чакыру буенча, ул Италиядә албаннар конгрессында катнашты. Конгресс Иероним де Рад карамагында Корильян-Калабрда үтә. Шунда "Албанның милли җәмгыяте" оеша. Лорреккьо вице-президенты итеп сайлана, де Рад мактаулы рәис, ә архимандрит Пьетро Камодек де Коронеи - президент булып сайлана. 1897 елның гыйнварында Лореккьо "Албан милләт" (итал. La Nazione Albanese) журналына нигез сала.

1898 елда Лореккьо "Албан соравы.Төрле язмалар" (итал. La questione albanese. Scritti vari), җирле һәм милли газеталардан мәкаләләр җыентыгы "Il Calabro", "La Giostra", "Il Resto del Carlino", "La Stampa" һәм башка бик күп язмаларын бастыра.

1900 елның 8 апрелендә Лореккьо Римда Албан Милли комитетына (итал. Società nazionale albanese) нигез сала. Ул күбесенчә Албания бәйсезлегенә ярдәм итә торган барлык чаралар белән чыгыш ясады.

1904 елда ул "Италия Албан сәяси фикер мәнфәгатьләренә карата" китабын бастырып чыгара. 1904 елның июнендә Лореккьо Гаспер Мертури белән бергә Италиянең "Agenzia Balcanica ed Italiana" газетасын чыгара башлыйлар. Аның төп максаты булып, Аурупа җәмәгатьчелеге өчен Осман вилайетларында Ускюб, Шкодер, Манастир, Янин һәм Салоника торышын яктырту иде.

"Албан милләт" газетасы алдынгылары

1900-1911 елларда, "Албан милләте" нең кайбер маддәләрен бастырып чыгару нәтиҗәсендә, Лореккьо албаннар мәнфәгатьләрен яклау мәсьәләсендә тагын да таныла. Ул елларда берничә күренекле кешене, шул исәптән Риччотти Гарибальди һәм Хуан Педро Аладро Кастриоттианы үз төркеменә тартырга тырышты, шулай ук Албан территорияләре белән сәүдә мөнәсәбәтләрен киңәйтү буенча хөкүмәт ярдәме белән шөгыльләнергә омтылды. Лореккьо хәтта "Албан Милли җәмгыяте"н арадашчы сыйфатында Италия Тышкы эшләр министры Эмилио Висконти-Веностега тәкъдим итте[2].

1912 елда Влёра хөкүмәтенә конституция, ә Албанияга бәйсезлек бирелгәннән соң берничә көн узгач, Исмаил Кемали Лореккьога шәхсән рәхмәтен белдерде, Италия албаннарын ирекле Албания идеясенең гомуми булышлыгында аның ролен билгеләп үтте.

1913 елда Лореккьо Триестта Албан конгрессында катнаша (27 февраль6 март).

1920 елда Лореккьо "Албания: Албания бәйсезлек меморандумы»" китабын, ә 1921 елда "Албания Милләтләр Лигасында кабул ителде" китапчыгын бастырып чыгара. 1920 елның 22 декабрендә ул Милләтләр Лигасында Албания делегациясе башлыгы Фан Нолидан рәхмәт хаты ала.

Лореккио Римда вафат була. 1924 елның 22 мартында Изге Иоанн Латеранск мәйданында, "Албан милләт" журналының чыгарылышы тәмамлана.

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Un giornalista arbëresh al servizio dell’indipendenza dell’Albania - Antonio D’Alessandri (Università Roma Tre)
  2. Skendi, Stavro (1967). The Albanian national awakening. Princeton: Princeton University Press. pp. 234–235, 279–280, 321.. ISBN 9781400847761. https://books.google.com.au/books?hl=en&lr=&id=8QPWCgAAQBAJ&oi=fnd&pg=PR15&dq=The+Albanian+National+Awakening&ots=zGjQbVyql8&sig=xsmbL-yAAtc-ny3v0E4vN87JOBY&redir_esc=y#v=snippet&q=Lorecchio&f=false.