Даниэль Шульц

Даниэль Шульц Кечесе (поляк телендә: Jerzy (Georg) Daniel Schultz); 1615 ел тирәсендә туган, Гданьск — 1683 елда үлгән, шунда ук) — немец килепп чыгышлы Польша рәссамы, Барокко чоры живописецы, өч Польша монархының сарай яны рәссамы.
Тәрҗемәи хәле
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Даниэль Шульц рәссамнар гаиләсеннән килеп чыгышлы, живописец сәләтен әти-әнисеннән мирас итеп алган. Биш елдан арты мәшһүр һәм ихтирамлы рәссам – абыйсы – Даниэль Шульц Олысы (1646 елда үлгән) студиясендә биш елдан артык өйрәнгән.
1646 елдан бирле Нидерланд буенча сәяхәт иткән, анда җирле осталарның бигрәк тә Рембрандт эшләре белән сокланган булган. Живописьтән кала Шульц табигый фәннәрне өйрәнгән, бу аңа кешеләр һәм хайваннар сурәтләре белән гравюралар һәм картиналар өстендә эшне җиңеләйткән.
1649 ел тирәсендә Польшага кайткач Шульц шунда ук тыгыз бәйле булган король Ян II Казимирның портретисты буларак эшли башлаган. Бу чор живописец иҗатында иң җимешле булып санала.
Король Михаил Корибут хөкеме вакытында рәссам Варшавада Король кальгасында торган һәм иҗат иткән. Король Ян III Собеский вакытында аның Вилановта сарайда студиясе булган.
Шульц күбесенчә заказга рәсем ясаган. Өч Польша монархының сарай яны рәссамы булган. Корольләр аңа аеруча симпатия белән караган, моңа аларның король сараенда остаханәсенә еш зиярәт кылулары шәһадәт булып тора.
Сарай янында эш вакытында рәссам тарафыннан монархларның, магнатларның, сарай яны аксөякләренең, сарай яны аксөякләренең, затлы шәхесләрнең рәт вәкаләтле картиналары, тарихи һәм аллегорик темаларга тукымалар иҗат ителгән булган.
1660 елда рәссам туган Гданьскына кайткан, әмма Польша сарае өчен эшне туктатмаган һәм еш Варшава сараенда туктаган. Аның иҗади тормышында бу чор Шульц эшендә бөтенләй башка юнәлеш белән сыйфатлана.
Ул шәһәрнең аксөякләре тормышында актив катнашкан. Монда аның тарафыннан Гданьсктан мәшһүр астроном Ян Гевелий, бургомистр һәм аның хатыны Констанция ван Холтен Шуман портретлары ясалган булган, шәһәр ратушасы өчен Польша корольләре картиналары ясалган булган.
Даниэль Шульц Кечесе картиналарын сирәк имзалаган, шуңа күрә аларның күбесе хәзер аноним әсәрләр буларак карала.
Аның иҗатының иң югарысы дип Ян Казимир, Людвика Мария, Михаил Корибут, Винсент Гонсевский һәм Ян III Собеский портретлары һәм «Изге Казимир IV Ягеллон» һәм «Үрдәк авы» картиналары санала.
Рәссамның иң әһәмиятле эшләренең берсе “Гаилә портреты” аның тарафыннан Гданьскта 1664 елда ясалган булган. Картинада XVII гасырның портрет живописенең хасиятләре ачык күренә – бөтен буйга гәүдәләр, купшы киемнәр, вазалар һәм колонналар.
Иң әһәмиятле рәссам-анималистларның берсе дип санала. Хайваннар дөньясын сурәтләүче берничә картинадан серияне барлыкка китергән, хосусан, «Үрдәк авы», «Әтәч һәм тавыклар»
һәм башкалар.
Аның картиналары камил техника, тирән төс кулланышы, яктылык-күләгә эшкәртелүенең динамизмын күрсәтү мөмкинчелеге һәм детальләргә игътибар белән аерылып тора. Алар матурлык һәм динамизм тулы һәм күбесе, ялгышып, һолланд осталарына караган дип саналган. Эшләрнең стилендә XVII гасыр һолланд һәм фламанд осталары йогынтысы сизелгән.
Тормышы ахырына кадәр ирекле рәссам булып калган һәм беркайчан да живописецларның бер гильдиясенең дә әгъзасы булмаган. Гданьскта 1683 елда үлгән.
Аерым картиналары
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Король Ян II Казимир портреты, 1649
- Үрдәк авы, 1660-1669 арасында
- Винсент Гонсевский портреты, 1650-1651
- Куянны тотучы кеше портреты, 1660-1670
- Ян Гевелий портреты
Сылтамалар
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Daniel Schultz (пол.)
- B. Steinborn, Malarz Daniel Schultz, gdańszczanin w służbie królów polskich, Warszawa 2004.