Эчтәлеккә күчү

Джейда Сунгур

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Джейда Сунгур latin yazuında])
Джейда Сунгур
Туган телендәге исеме төр. Ceyda Sungur
Туган 1986
Ватандашлыгы  Төркия
Һөнәре университет профессоры, активист, доцент
Эш бирүче Истанбул техник университеты[d]

Джейда Сунгур (Ceyda Sungur), шулай ук Кырымылы Кадын (төрекчәдән — "Кызыл киемле хатын") - төрек укытучысы һәм активисты[1].

Ул 1986 елда туган. Шәһәр төзелеше буенча бакалавр дәрәҗәсен алганнан соң, Истанбул техник университетында фәнни хезмәткәр булып эшли башлаган[2].

Полициянең вәхшилеге очрагы

[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

2013 елның маенда ул Истанбулдагы Гези паркындагы протестларда катнашты һәм вакытлыча кыр госпиталендә волонтер булып эшләде[3]. Демонстрацияләр вакытында аңа Фатих Зенгин исемле полиция хезмәткәре һөҗүм итте. Reuters фотожурналисты Осман Орсал Сунгурга карата полициянең көч куллануын төшерде, бу Төркия һәм халыкара җәмгыятьләрдә зур шау-шу тудырды. Соңрак ул протестларның символына әйләнде[4]. Прокурорлар Зенгинга каршы гражданнарга каршы махсус рәвештә пропорциональ булмаган көч куллану өчен өч елга төрмә җәзасы таләп итеп дәгъва белдерделәр[5]. Сунгур судта болай диде: "Әгәр гаепләнүченең коралы булса, ул мине үтерер иде, Этем Сарысүлекне үтергән башка полиция хезмәткәре кебек"[6]. Бер елдан соң суд тәмамланды, Зенгинга якын арада күз яшь газы кулланган һәм вәкаләтләрен явыз максатларда кулланган өчен 600 үсенте утыртырга хөкем ителде[7]. Моннан тыш, Сунгурның үзенә каршы "халыкны законга буйсынмаска котырту"да гаепләнүче тагын бер дәгъва кире кагылды[8].

Популяр мәдәнияттә

[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
  • Турецко-итальянский кинорежиссер Ферзан Озпетек написал книгу под названием «Красный Стамбул» (İstanbul Kırmızısı), вдохновившись историей и образом «Женщины в красном»[9].
  • Гюрсель Онджю, редактор журнала Tarih, закрытого во время протестов Гези, написал книгу Yaşarken Yazılan Tarih, на обложке которой было использовано фото Джейды Сунгур и полицейского[10].
  • Бразилиянең Piauí мәдәни журналы 2013 елның июль санында Бразилиядә Гези протестлары белән бер үк вакытта булган халык чуалышларына җавап итеп, Бразилия флагын тотып торган "Кызыл киемле хатын-кыз" рәсемен бастырды. Тышлыкның аскы өлешендә "#direngezi" хэштегы да урнаштырылган иде[11].
  • Төркиянең Penguen сатирик журналы 2013 елның июль санында полиция хезмәткәренә борыч спрее сипкән "Кызыл киемле хатын-кыз" рәсемен бастырды, анда "Демонстрациячеләр полициягә һөҗүм иттеләр!" дигән язу бар иде. Рәсем "2013 елның иң иҗади юмор журналы тышлыкларының берсе" дип аталды[12].
  1. ↑ Turkey Uprising: Ceyda Sungur, 'Woman In Red', Becomes Iconic Image For Activists (ингл.) (2013-06-05). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  2. ↑ Kırmızılı Kadın konuştu (төр.), Milliyet (2013-06-10). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  3. ↑ Lady in the Red Dress and her dream of a Turkish rebirth (ингл.), The Daily Telegraph (2013-06-08). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  4. ↑ Korkmaz (2013). «The June uprising in Turkey». SEER: Journal for Labour and Social Affairs in Eastern Europe 16 (3): 326. DOI:10.5771/1435-2869-2013-3-325. ISSN 1435-2869.
  5. ↑ Turkey: Jail sought over 'woman in red' police case (en-GB), BBC News (2014-01-16). 21 июль 2022 тикшерелде.
  6. ↑ Şehir Plancısı Ceyda Sungur Polis Şiddetinin Peşini Bırakmıyor (tr). Politeknik (2014-12-12). әлеге чыганактан 2020-05-15 архивланган. 2022-04-22 тикшерелгән.
  7. ↑ Turkish policeman sentenced to plant trees for teargas attack on woman in red (en). the Guardian. Reuters (2015-06-10). әлеге чыганактан 2022-07-21 архивланган. 2022-07-21 тикшерелгән.
  8. ↑ "Kırmızılı Kadın" Ceyda Sungur İfade Verdi (төр.), Milliyet (2014-05-13). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  9. ↑ Özpetek'in 'İstanbul Kırmızısı' raflarda (төр.), Radikal (2013-11-05). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  10. ↑ #tarih dergisi kapandı (төр.), Sözcü (2015-12-08). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  11. ↑ Kırmızılı Kadın Brezilya dergilerinde (төр.) (2013-07-12). 22 апрель 2022 тикшерелде.
  12. ↑ 2013'ün en komik, en yaratıcı mizah dergisi kapakları (tr). MediaCat (2014-01-10). әлеге чыганактан 2020-05-15 архивланган. 2022-04-22 тикшерелгән.