Дәүләт бюджеты
| Дәүләт бюджеты | |
|---|---|
 Дәүләт бюджеты Викиҗыентыкта |
Дәүләт бюджеты — илнең финанс документы, барлык ведомстволар, дәүләт хезмәтләре, дәүләт программалары һәм башкалар өчен финанс сметалары җыелмасы. Ул дәүләт казнасы тарафыннан канәгатьләндерелергә тиешле ихтыяҗларны, шулай ук дәүләт казнасына көтелгән керемнәрнең чыганакларын һәм күләмен билгели.[1]
Дәүләт бюджеты — дәүләт керемнәренең һәм алынган акчаларны дәүләт чыгымнарының барлык төрләрен каплауга файдалануның җыелма планы. Бюджет парламент тарафыннан раслана, ә хөкүмәт аның үтәлеше өчен җавап бирә. Россия хөкүмәте чыгымнарында төп урыннарны түбәндәгеләр били: милли оборона, хокук саклау эшчәнлеге, куркынычсызлыкны тәэмин итү һәм суд хакимияте, дәүләт идарәсе, хуҗалыкның төрле тармаклары икътисади үсеше, дәүләт бурычына хезмәт күрсәтү, социаль тәэминат. Дәүләт керемнәренең төп чыганаклары — салым керемнәре.[1]
Бюджет аша дәүләт җәмгыять булдырган муллыкны җитештерүчеләрдән башка төркемнәргә яңадан бүлә. Дәүләт, бюджеттан файдаланып, икътисадка җитди йогынты ясарга, җитештерүне һәм социаль процессларны кызыксындырырга мөмкин. Бу йогынтының төп этәргече — салым салуны һәм дәүләт чыгымнарын көйләү.[2]
Керемнәр һәм чыгымнар
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Дәүләт бюджеты керемнәре — гамәлдәге классификациягә һәм гамәлдәге законнарга туры китереп, бушлай һәм кире кайтарып булмый торган рәвештә алынган акчалата акчалар[3] .
Дәүләт керемнәре[4] аша барлыкка килә:
- үзәк һәм җирле хөкүмәтләр тарафыннан салынган салымнар ;
- салым булмаган керемнәр, алар тышкы икътисади эшчәнлектән алынган керемнәрдән, шулай ук дәүләт милкендәге милектән алынган керемнәрдән гыйбарәт;
- максатчан бюджет фондларының керемнәре.
Дәүләт бюджеты чыгымнары — дәүләт һәм җирле үзидарә органнарының бурычларын һәм функцияләрен финанс яктан тәэмин итүгә юнәлтелгән акча ресурслары[5] .
Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- 1 2 Dincecco, Mark (2021-08-06). The Budgetary Origins of Fiscal Military Prowess (en-US).
- ↑ (2021) «The Budgetary Origins of Fiscal-Military Prowess». The Journal of Politics 83 (3): 851–866. DOI:10.1086/711130. ISSN 0022-3816.
- ↑ Фролова Т. А. Доходы государственного бюджета 2023 елның 7 июнь көнендә архивланган//Финансы и кредит: конспект лекций — Таганрог: ТТИ ЮФУ, 2007
- ↑ Государственный бюджет: доходы и расходы. әлеге чыганактан 2010-12-05 архивланган. 2010-11-30 тикшерелгән.
- ↑ Фролова Т. А. Доходы государственного бюджета 2014 елның 29 декабрь көнендә архивланган//Финансы и кредит: конспект лекций — Таганрог: ТТИ ЮФУ, 2007