Запотитлан дел Рио (Сан Матео Юкутиндо)
| Запотитлан дел Рио | |
|---|---|
| Дәүләт |
 Мексика |
| Административ-территориаль берәмлек | San Mateo Yucutindoo Municipality[d] |
| Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек | 1407 метр |
 | |
Запотитлан дел Рио — Мексиканың Оахака штатында урнашкан торак пункт. San Mateo Yucutindoo Municipality[d] муниципалитеты составына керә.[2]
Географиясе
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Запотитлан дел Рио Мексиканың көньягында урнашкан.[3]
Климаты
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]| Запотитлан дел Рио климатограммасы | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Г | Ф | М | А | М | И | И | А | С | О | Н | Д |
30
29
11
|
10
31
12
|
7
33
14
|
9
35
16
|
9
34
17
|
170
31
17
|
379
30
16
|
286
30
16
|
222
29
16
|
73
29
15
|
18
29
12
|
29
29
11
|
| °С үлчәмендә температура • Явым-төшем күләме, мм-да | |||||||||||
Биредә тропик саванна климаты өстенлек итә. Коры сезонда көндезге температура югары булып кала, уртача максималь температура иң салкын айда, декабрьдә 27,1 °C (80,8 °F) һәм апрельдә, яңгырлар сезоны башланыр алдыннан 33,3 °C (91,9 °F) тәшкил итә. Көндезге температура җылы, төнге температура салкынча булса да, гыйнвар аенда уртача минималь температура 9 °C (48 °F) тәшкил итә.[4][5][6]
Тарихы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Сапотек һәм миштек халыкларының Оахаки үзәнлегендә меңнәрчә еллар дәвамында тораклары булган, бигрәк тә Монте мөһим борынгы үзәкләре белән бәйле. Ацтеклар бу якларга 1440 елда керәләр.[7]
Оахакага беренче Испан экспедициясе 1521 елның ахырында капитан Франсиско де Ороско җитәкчелегендә килә, аны 400 ацтек сугышчысы озата барган. Сапотекалар, миштеклары, масатекацлар һәм куикатекацлар күбесенчә алар белән сугышмаска карар кылалар, моның урынына иске иерархиянең күпчелек өлешен саклау турында сөйләшүләр алып баралар, ләкин испаннар хакимияте төзелешен дә саклап калалар. Колониаль чорның күпчелек өлешендә төбәк (ул вакытта интенденция яки провинция) чагыштырмача изоляцияләнгән була. Күпчелек сәяси һәм социаль мәсьәләләр җирле дәрәҗәдә хәл ителгән. Испан хакимлегенә карамастан, Оахаки төп халыклары үзләренең мәдәниятенең һәм үзенчәлекләренең зур өлешен Мексиканың башка күпчелек урыннарына караганда яхшырак саклап калганнар. Бу өлешчә җирлекнең географик урыны белән аңлатыла, шуның аркасында күп кенә общиналар изоляцияләнгән була.[8]
1823 елның 21 декабреннән Оахака штаты составында.[9]
Халкы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- ↑ https://www.inegi.org.mx/app/areasgeograficas/?ag=205660001
- ↑ The GeoNames geographical database (en) (2012).
- ↑ Estado 20 Oaxaca (es). Oficina Estatal de Informacion para el Desarrollo Rural Sustentable. әлеге чыганактан 2011-07-22 архивланган. 2026-04-01 тикшерелгән.
- ↑ NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1951–2010 (es). National Meteorological Service of Mexico. әлеге чыганактан 2015-07-09 архивланган. 2026-04-01 тикшерелгән.
- ↑ Extreme Temperatures and Precipitation for Oaxaca 1930–2009 (es). Servicio Meteorológico Nacional. әлеге чыганактан 2015-07-09 архивланган. 2026-04-01 тикшерелгән.
- ↑ NORMALES CLIMATOLÓGICAS 1981–2000 (es). Servicio Meteorológico Nacional. әлеге чыганактан 2015-04-25 архивланган. 2026-04-01 тикшерелгән.
- ↑ Oaxaca.org. Oaxaca cumple 476 años como ciudad (es). әлеге чыганактан 2017-03-12 архивланган. 2026-04-01 тикшерелгән.
- ↑ Ardóñez, Maria de Jesús (January 10, 2000). El territorio del estado de Oaxaca: una revisión histórica [The territory of the state of Oaxaca: A historical review] (PDF). Investigaciones Geográficas (in Spanish). 42. Mexico: UNAM: 67–86.
- ↑ Nettie Lee Benson (1994). La diputación provincial y el federalismo mexicano. UNAM. p. 227. . https://books.google.com/books?id=i_GK_-6deKIC&pg=PA227.
Әдәбият
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Spencer, Charles S., 2007: State Formation in Ancient Oaxaca, History & Mathematics: Historical Dynamics and Development of Complex Societies. Moscow: KomKniga, ISBN 5-484-01002-0
Сез мәкаләне үзгәртеп һәм мәгълүмат өстәп,
Википедия проектына ярдәм итә аласыз.