Итальян теле

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Итальян теле
Үзисем:

italiano; la lingua italiana

Илләр:

Италия, Сан-Марино, Ватикан, Швейцария, Словения, Хорватия, Франция, Монако, Ливия, Тунис, Эритрея, Хәбәшстан, Сомали, Мальта, Албания

Төбәкләр:

бөтен дөнья

Рәсми халәт:

Италия, Ватикан, Сан-Марино, Швейцария

Аурупа берлеге

Сөйләшүчеләр саны:

70 миллион

Дәрәҗә:

18

Классификация
Категория:

???

Һинд-Аурупа телләре Роман телләре Италло-роман телләре

Язу:

латин язуы һәм Q550383?

Тел кодлары
ISO 639-1:

it

ISO 639-2:

ita

ISO 639-3:

ita

Википедия

Википедиянең
итальян телендә бүлеге бар!
it:Pagina principale


Итальян теле (lingua italiana) – итальяннарның милли теле. Италиядә, Ватиканда, Сан-Маринода, Швейцариядә дәүләт теле.

Әлифба[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Хәреф Әйтелеш
A a /a/
B b /b/
С с /k/

/tʃ/

D d /d/
E e /e/

/ɛ/

F f /f/
G g /ɡ/

/dʒ/

H h -
I i /i/

/j/

L l /l/
M m /m/
N n /n/
O o /o/

/ɔ/

P p /p/
Q q /k(w)/
R r /r/
S s /s/

/z/

T t /t/
U u /u/

/w/

V v /v/
Z z /ts/

/dz/

Грамматика[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Исем[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Итальян телендә исемнәр җенес буенча аeрыла, ике род бар. Җенесне аеру өчен артикльләр һәм кушымчалар кулланыла.

Китап – Il libro

Məктəп – La scuola

Исемнең сан категориясе бар. Күплек санын ясау өчен исемнең кушымчалары үзгәрә:

o → i e → i a → e

Libro (китап) – Libri (китаплар)

Scuola (мəктəп) – Scuole (мəктəплəр)

Итальян телендә килеш төшенчәсе юк. Килеш кушымчалары урынына бәйлекләр (предлоглар) кулланыла.

Без мəктəпкə барабыз. – Noi andiamo a scuola.

Мəскəүдəн кайтам. – Io torno da Mosca.

Мансурның китабы. – Il libro di Mansur.

Зат алмашлыклары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Зат Берлек саны Күплек саны
1 io (мин) noi (без)
2 tu (син) voi (сез)
3 lui (ул)

lei (ул)

Lei (Сез, әдәп белән)

loro (алар)

Фигыль[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Итальян телендә фигыльнең инфинитив формасы -are, -ere, -ire кушымчасы белән ясала.

arrivare – килергә

ripetere – кабатларга

dormire – йокларга

Хәзерге заман (Il Presente)[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

I төрләнеш II төрләнеш III төрләнеш
parlare scrivere dormire finire
(io) parlo

сөйлим

scrivo

язам

dormo

йоклыйм

finisco

бетерәм

(tu) parli

сөйлисең

scrivi

язасың

dormi

йоклыйсың

finisci

бетерәсең

(lui) parla

сөйли

scrive

яза

dorme

йоклый

finisce

бетерә

(noi) parliamo

сөйлибез

scriviamo

язабыз

dormiamo

йоклыйбыз

finiamo

бетерәбез

(voi) parlate

сөйлисез

scrivete

язасыз

dormite

йоклыйсыз

finite

бетерәсез

(loro) pàrlano

сөйлиләр

scrìvono

язалар

dòrmono

йоклыйлар

finìscono

бетерәләр

Билгеле үткән заман (Il Passato Prossimo)[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

essere/avere + үткән заман сыйфат фигыль

mangiare
(io) ho mangiato

ашадым

(tu) hai mangiato

ашадың

(lui) ha mangiato

ашады

(noi) abbiamo mangiato

ашадык

(voi) avete mangiato

ашадыгыз

(loro) hanno mangiato

ашадылар

Тәмамланмаган үткән заман (L'Imperfetto)[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

parlare
(io) parlavo

сөйли идем

(tu) parlavi

сөйли идең'

(lui) parlava

сөйли иде

(noi) parlavamo

сөйли идек

(voi) parlavate

сөйли идегез

(loro) parlavano

сөйли иделәр

Шулай ук карагыз[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]