Корәешләр
| Корәешләр | |
|---|---|
| Байрак | |
 | |
 | |
| Демоним | курайшит, курайшитка, курайшиты, курайшитки һәм قرشي |
| Нигезләүче | Надр ибн Кинана[d] |
| Дәүләт |
 Согуд Гарәбстаны |
| Нинди вики-проектка керә | Проект:Этнослар[d], Проект:Гарәп дөньясы[d] һәм Проект:Согуд Гарәпстан[d] |
 | |
 Корәешләр Викиҗыентыкта | |
Корәешләр[1] (гарәп. قريش) — борынгы Мәккәдә хакимлек иткән кабилә; Мөхәммәд пәйгамбәр (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) шушы кабиләдән чыккан.
Нәсел Фихр ибн Мәликтән килә, аның кушаматы Корәеш булган.
Көсәй ибне Киләб
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Фиһрнең җиденче буынындагы токымы Көсәй ибне Киләб (б.э. 480 елда үлгән) идарә иткән чорда аның токымы Мәккә һәм Кәгъбәне тулысынча үз кулына алган һәм Хиҗазның күп өлешенә хакимлек иткән.
Байлыгы һәм йогынтысы аркасында Көсәйне «Корәеш башлыгы» дип атаганнар. Көсәй токымыннан иң танылганы аның оныгы Һашим булган (Газзәдә үлгән). Ул Мәккә хакиме дип саналган, һәм аның идарә итүе чорында азык-төлек сәүдәсе киңәйгән, кышын Йәмәнгә, җәен Сүриягә кәрваннар йөргән.
Һашим үлгәннән соң, аның Шәйбә кушаматлы улы, Габдел-Мотталиб кабилә башлыгы була. Аның Зәмзәм коесын торгызганы турында риваятьләр бар. Элек ул җөрһүмиләр тарафыннан камалып алынган була.
Бу чорда корәешләр Кагъбәдә чит аллалары сурәтләрен куюны тыя алмыйлар, тик аның Гарәбстанның күпчелек өлеше өчен дини үзәк буларак ролен арттырырга тырыштылар.
Корәешләрның төп шәҗәрәсе
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Иң танылган Корәеш
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Акча иң зур байлык булган һәм кешеләрне байлыклары буенча бәяләгән Мәккәнең Корәеш кабиләсендә 571 елда бөек Пәйгамбәр Мөхәммәд (с.г.в.) туган. Аның әтисе ярлы сәүдәгәр Абдулла (Аллаһ колы дип тәрҗемә ителә), ә әнисе Мәдинәдән Әминә булган. Ул иртә ятим калган һәм балачактан хезмәт итә башлаган. Ул шулай ук көтүче булган.
Сәүдәгәр буларак, ул үзенең намуслылыгы һәм хәрәмләшмәве белән дан тоткан.
Пәйгамбәр вәхи килгәннән соң, ул күп авырлыклар кичерә, гасырлар һәм кыйтгалар буйлап таралган Аллаһ динен кешеләргә тапшыра, Мәккәне Ислам дөньясының үзәге итә.
Корәеш сүрәсе
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Коръәннең 106 нчы сүрәсе Корайш кабиләсенә багышланган, ул «Корәеш сүрәсе» (гарәп. سورة قريش) дип атала. Корәеш (Кораеш) сүрәсе дүрт аятьтән тора һәм Мәккәдә иңгән. Риваять: Корәешләр елына ике тапкыр сәүдә өчен сәяхәт иткәннәр. Кышын алар Йәмәнгә, җәен Шамга (Димәшккә) барганнар . Кая гына барсалар да, аларны Хәрам Шәриф (изге гыйбадәтханә) әгъзалары буларак хөрмәт иткәннәр. Аллаһ бу сүрәне аларга күрсәткән нигъмәтләрен тасвирлап биргән.
 |
Ул корәеш кавеменә бу Кагъбәнең Раббысына гыйбадәт кылырга кирәк. Чөнки аларның хөрмәтле булуының сәбәбе - шушы Кагъбә.
Корәеш сүрәсе106:3 |
 |
Әдәбият
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- М.Дж. Кистер: «Мәккә һәм Гарәбстан кабиләләре: Аларның мөнәсәбәтләре турында кайбер искәрмәләр» М. Шарон (ред.): Давид Аялон хөрмәтенә Ислам тарихы һәм цивилизациясен өйрәнү. Лейден 1986. 33-57 нче битләр.
- Ф. Э. Питерс: Мөхәммәд һәм исламның килеп чыгышы . Олбани 1994. 16-21, 167—178 нче битләр.
- В. Монтгомери Ватт: Ислам энциклопедиясендәге «Хурайш» сәнгате. Икенче басма. V том, 434—435 битләр.
- Алиев А. Курайшита: Тарихи һәм Шәҗәрә белешмәлеге. М., Россия Фәннәр академиясенең Социаль фәннәр буенча фәнни мәгълүмат институты. 2014.
- Изге Коръәннең башкорт, татар һәм рус телләренә тәрҗемәләре.
- Изге Коръән (транскрипцияләр) // мөхәррир Нурмөхәммәт Сөяргулов // — Эстәрлетамак, шәһәр типографиясе, 2007, 609 б.
- Тәшһилүл Бәян (Изге Коръәннең гадиләштерелгән аңлатмасы), 1-4 томнар — Казан, 2004