Мисыр

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү


Гарәп Мисыр Җөмһүрияте
Flag of Egypt.svg Coat of arms of Egypt.svg
Байрак Илтамга
Мисыр милли һимны
Egypt in its region (undisputed).svg
Бәйсезлек көне 1922 елның 28 феврале
Рәсми тел Гарәп теле
Башкала Каһирә
Идарә итү формасы Президент республикасы
Мисыр президенты
Вакытлы хөкүмәт башлыгы
Мөхәммәт Тантави
Эссам Шәрәф
Мәйдан
• Барлыгы

1 001 570 км²
Халык саны
• Бәя
Халык тыгызлыгы

82 056 378[1] кеше
ТЭП (номинал)
  • Барлыгы
  • Кеше башына

271 972 822 883[2] $
КПҮИ  0,453, 0,507, 0,546[3], 0,583, 0,622[3], 0,646, 0,681[3], 0,682[3], 0,688[3], 0,689[3] һәм 0,69[3] 
Акча берәмлеге Мисыр фунты
Интернет-домен .eg
ISO коды EG
ХОК коды EGY
Телефон коды +20
Сәгать пояслары +2
Балигъ булу яше 21

Координатлар: 26°02′00″ т. к. 29°13′00″ кч. о. / 26.03333° т. к. 29.21667° кч. о. / 26.03333; 29.21667 (G) (O)

Мисы́р (гарәп. مصر‎‎‎ – Миср, мәсри مصرМаср), рәсми атама Гарә́б Мисы́р Җөмһүрияте́ (гарәп. جمهورية مصر العربية‎‎‎ – Җүмһүрийәт Миср әл-Гарәбиййә, мәсри جمهورية مصر العربية – Гумхурийет Маср эль-Арабийя) – төньяк-көнчыгыш Африкада һәм Синай ярымутравында урнашкан дәүләт. Исраил, Фәлистыйн, Судан һәм Ливия белән чиктәш. Төньякта Урта диңгез белән, ә көнчыгышта Кызыл диңгез белән юыла.

Географик мәгълүмат[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Иярчен фотосурәте

Мисырның мәйданы — 1 001 450 км². Ләкин илнең климатик корылыгы аркасында, халык күбесенчә Нил елгасы буенча яши. Ягъни Мисыр халкының 99 проценты җирнең якынча 5,5 процентын гына куллана.

Мысыр көнбатышта — Ливия, көньякта — Судан, төньяк-көнчыгышта Фәлестыйн һәм Исраил илләре белән чиктәш. Төньяктан ул Урта диңгез, көнчыгыштан — Кызыл диңгез сулары белән юыла. Согуд Гарәбстаны һәм Үрдүн белән Мысыр диңгез аша чиктәш.

Мысыр урнашкан урын әһәмиятле геополитик роль уйный, чөнки ул Синай ярымутравы аша Африка һәм Азия күпере булып тора. Шулай ук Суэц каналы да Урта диңгез белән Һинд океанын тоташтыра.

Мисырның бөтен җирләре аша дөньяның иң зур елгаларының берсе — Нил ага.

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Төп мәкалә: Борынгы Мисыр

Мисыр дәүләт гимны[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Next.svg Төп мәкалә: Мисыр гимны‎

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Төп мәкалә: Мисыр халкы
Мисыр демографиясе

2011 ел фаразларына күрә Мисырда 80 миллион 800 меңнән артык кеше яши. Бу күрсәткеч белән ил дөньяда 16 нчы урында тора. Ел саен халык саны 2 %-ка арта.

Уртача гомер озынлыгына килгәндә, ир кешеләрдә бу күрсәткеч — 69,8 ел, хатын-кызларда — 75,1 ел.

Милли состав: гарәпләр — 98 %, калган халыкны нубиялеләр, бәрбәрләр һ. б. халыклар тәшкил итә.

Халыкның 90 % — мөселманнар (сөнниләр), 9 % — христианнар (коптлар).

2005 ел мәгълүматларына караганда ирләрнең 83 %-ы белемле булса, хатын-кызларның 59 %-ы — белемле.

Халыкның 43 %-ы шәһәрләрдә яши. Иң Эре шәһәрләр — Каһирә, Александрия, Гиза, Шубра әл-Һәйма, Порт-Сәид, Суэц.

Шулай ук кара[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]


  1. 1,0 1,1 база данных Всемирного банка
  2. 2,0 2,1 http://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.MKTP.CD
  3. 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 3,11 3,12 3,13 http://hdr.undp.org/en/countries/profiles/EGY