Рибат

Рибат
Рибат Викиҗыентыкта

Монастир шәһәрендәге рибат

Сүстәге рибат

Рибат (гарәпчә кунакханә) — башта өлкәнең күп урыннарында булган каравыл йорты яки ныгытмасы дигәнне аңлата, аннары ислам кергән төбәкләрдә аларның чиген саклау, яклау өчен булдырыла.

Тарих

Рибатлар ул вакытта суфи мистик мәдәнияте үзәкләре булып хезмәт итүдән тыш, аралашуны тәэмин итү өчен дә кулланылган.

Ламтейдагы рибатчылык.

Суфиларның беренче очрашулары рибатта үткәрелгән, алар гыйбадәт кылу белән генә чикләнмәгән, ә фидакарь сугышчылар да булган. Беренче рибатты 767 елда Габдел Вахид ибн Зәйд нигезләгән дип санала. Башка чыганаклар буенча, ул IX гасырда Рамләдә күфәле Әбү Хашим хөрмәтенә салынган төзелгән. Рибәтләрдәге җыелышлар тәҗрибәсе ислам дөньясының күп кенә төбәкләрендә тарала.

Саклану тотымнары

Әбу Исхак әл-Казаруни Иранда 65 рибатка нигез салганлыгы билгеле. Рибат халкы ислам территорияләрен кылыч йөртүчеләрнең, Һиндстан мәҗүсиләреннән, Испания реконкистасының тышкы һөҗүмнәреннән саклауда актив катнаша.

Шулай ук карагыз

• Мөрәбит — суфи дәрвиш
• Мәлик рибаты — Үзбәкстандагы урта гасыр рибаты хәрабәләре

Әдәбият

• Али-заде А. А. Рибат // Исламский энциклопедический словарь. — М. : Ансар, 2007. — ISBN 978-5-98443-025-8.
• Hassan S. Khalilieh. The Ribat System and Its Role in Coastal Navigation // Journal of the Economic and Social History of the Orient, Vol. 42, No. 2 (1999), pp. 212–225 (Focusing on a coastal ribat system on the eastern Mediterranean and Indian Ocean which provided refuge for traders from pirates and hostile fleets).
• Majid Khadduri. War And Peace in the Law of Islam. Johns Hopkins Press, (1955) ISBN 1-58477-695-1. p. 81.
• 2008 елның 24 июлендә архивланган 2008 елның 24 июль көнендә архивланган дан: Аль-Имра Аль-Магрибия ва’т-Тасаввуф (XI гасырда Марокко хатын-кызы һәм Тасаввуф) Мостафа Абду-Салам әл-Махма тарафыннан)
• Сусса рибаты, кабырга белән сикерүнең мөселманнар тарафыннан уйлап табылуымы? muslimheritage.com сайтында, 2003 елның 23 февралендә.