Саба районы

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Саба районы latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Саба районы
Flag of Saby rayon (Tatarstan).png
Байрак
Coat of Arms of Saby rayon (Tatarstan).png
Илтамга
Башкала Байлар Сабасы
Халык исәбе 31 269 (1 гыйнвар 2018) Edit this on Wikidata
Нигезләнгән 10 аугыс 1930
Җәгърафия
АТБ Татарстан
Мәйдан 1,097.7 дүрткел километр
Координатлар 56.02°N 50.47°E Edit this on Wikidata


Саба́ районы́ (рус. Сабинский район) — Татарстан Республикасының төньягында урнашкан муниципаль район. Район үзәге — Байлар Сабасы.

Районда 1930 елдан «Саба таңнары» газетасы чыга.

Район башлыгы — Татарстанның икенче президенты Рөстәм Миңнехановның энесе Рәис Миңнеханов.

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Саба турында беренче истәлекләр «Идегәй» дастанында телгә алына. Байлар Сабасыннан ун гына чакрым ераклыкта – Эзмә авылы зиратында 1332 елгы кабер ташы бүгенге көнгә кадәр саклана.

1920 елга кадәр район җирләре Казан губернасының Мамадыш һәм Лаеш өязләре, 1920—1930 елларда — ТАССРның Мамадыш кантоны составына кергәннәр иде. Саба районы 1930 елның 10 августында төзелә.

1991 елда районнан Теләче районы бүленеп чыга.

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1959[3] 1970[4] 1979[5] 1989[6] 2002[7] 2010[8]
57 362 55 061 49 122 42 585 31 317 31 038

Милли состав[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Милләт 1970[9] 1979[9] 1989[9] 2002[10] 2010[11]
татарлар 90,0% 91,8% 92,8% 95,5% 95,4%
урыслар 9,3% 7,4% 6,2% 3,1% 3,2%

Күренекле кешеләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

OrderofGlory.png Дан орденының тулы кавалерлары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Sickle and Hammer.jpg Социалистик Хезмәт Геройлары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Идарә-җир төзелеше[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Байлар Сабасы шәһәр тибындагы поселогы
  2. Арташ авыл җирлеге
  3. Олы Кибәче авыл җирлеге
  4. Олы Нырты авыл җирлеге
  5. Олы Шыңар авыл җирлеге
  6. Югары Симет авыл җирлеге
  7. Яулаштау авыл җирлеге
  8. Эзмә авыл җирлеге
  9. Иштуган авыл җирлеге
  10. Килдебәк авыл җирлеге
  11. Курсабаш авыл җирлеге
  12. Мишә авыл җирлеге
  13. Мичән авыл җирлеге
  14. Түбән Шытсу авыл җирлеге
  15. Сатыш авыл җирлеге
  16. Иске Икшермә авыл җирлеге
  17. Тимершык авыл җирлеге
  18. Шәмәрдән авыл җирлеге
  19. Шекше авыл җирлеге
  20. Юлбат авыл җирлеге

Мәдәни мирас объектлары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Мәчет, XIX гасыр уртасы (Байлар Сабасы) — шәһәртөзүчелек һәм мигъмарият һәйкәле, төбәк (җөмһүрият) әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты.
  • Мәдрәсә, XIX гасыр азагы — XX гасыр башы (Сатыш) — шәһәртөзүчелек һәм мигъмарият һәйкәле, төбәк (җөмһүрият) әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты.
  • Мәчет, 1922 ел (Яулаштау) — шәһәртөзүчелек һәм мигъмарият һәйкәле, төбәк (җөмһүрият) әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты.

Чыганак[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]