Сәрмән

Сәрмән
Сәрмән
Дәүләт	Россия
Нәрсәнең башкаласы	Серменевский сельсовет[d]
Административ-территориаль берәмлек	Серменевский сельсовет[d], Белорет районы, Тамъян-Катай кантуны һәм Верхнеурал өязе
Халык саны	1857 (2002),; 2266 (2009),; 2018 (2010),; 405 (1795),; 839 (1866),; 973 (1900),; 1425 (1920),; 1425 (1939),; 1590 (1959),; 1723 (1969),; 1875 (1979),; 1863 (1989),; 717 (1843),; 832 (1850),; 1950 (2025),; 1902 (2021),; 2437 (2023),; 2167 (2022),; 2250 (2020)
Почта индексы	453521
	Сәрмән Викиҗыентыкта

Сәрмән (Серменево) — Башкортстанның Белорет районында урнашкан торак пункт.

Сәгать поясы

Екатеринбург вакыты

Сәрмән Екатеринбург вакыты (Yekaterinburg Time Zone, YEKT) сәгать поясында урнашкан. UTC белән аермасы +5:00 сәгать тәшкил итә. Мәскәү вакыты белән аермасы +2 сәгатьне тәшкил итә һәм Россиядә MSK+2 итеп күрсәтелә.

Халык

Халык саны
2002^[11]	2009^[11]	2010^[12]
1857	↗2266	↘2018

Тарихы

Авыл кайчан салынганы турында тура мәгълүмат юк.

Кыек рәвештә авылның нигезләгән вакыты турында түбәндәге язу кисмә кабер ташы белдерә: "1702 елда Сермән авылында Стәрлетамак саудагәр Гиляз җирләнгән". Әммә китерелгән елда Стәрлетамак булмаган – бу кала Ашказар пристане янында 1766 елда гына барлыкка килә. Шуның өчен, ташта кисмә язуның дөрес укылмавы яки башка Стәрлетамак турында ителүе мөмкин. 1795 елда үткән V Рәүиз язмаларында авылның исеме Сермән дип бирелә, икенче исеме Аккөчек дип бирелә. Ул чорда ул Катай башкортларның иң зур авылы булып тора: 60 хуҗалыкта 205 ир-ат, 200 хатын-кыз тора.

Авылның исеме кайдан килеп чыккан икән? Урындагы халыкта йөргән риваять буенча, авылга Аккөчек исемле кеше нигез салган; авылның урынын аның атасы Сермән сайлап алган, диләр.

Авылны нигезләүче кешенең исеме тарихи документларда да раслана – Аккөчек Таһиров 1773 -1775 еллардагы Авылдаш сугышында катнашучы буларак чыганакларда аңга алына ( "Документы ставки Пугачева", "Крестьянская война 1773-1775 гг. на территории Башкирии" җыентыклары). Авыл бу кешенең хөрмәтенә аталуы шулай ук аның хәрби төркеменә ингән Абузар Абделгаер тарафыннан Төпчек Арсланов исеменә язган рапортларда да әйтелә. Бу рапорт Аккөчек авылы телгә алына; бу авылда торучы Батыр Апаев белән Уразгилде Имангуловны карателләр әсирлеккә алган, дип белдерелә.

Авылны нигезләүченең улы Ходайбирде Аккөчеков исеме дә билгеле.

Авылның өченче исеме Кормашлы булган.

Кече Башкортстан чорында Сермән Тамъян-Катай кантонның үзәге булып тора.

Авылда туган танылган шәхесләр

Түбәндәге төзмә кешеләр һәм роботлар аңларлык күп телле халыкара Викимәгълүмат белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.

яңарт | SPARQL |сурәтләр тап

Бу исемлек Wikidata мәгълүматларына нигезләнә һәм периодик рәвештә робот тарафыннан яңартылып тора. Исемлекне кулдан яңарту өчен уң яктагы яңартка басыгыз.
Исемлек өлкәсе эченә кертелгән барлык төзәтмәләр киләсе яңарту белән бетереләчәк!

туу	Исем	әлма-матер	һөнәр төре	эш урыны	үлем датасы	үлем урыны
1894	Ишмөхәмәтов Кинйәбай Хәйретдин улы		дәүләт эшлеклесе		1937
1894-04-15	Шаһиәхмәт Давытыв				1937-11-15	Уфа
1901-10-10	Ибраһим Абызбаев	И.В. Сталин исемендәге Көнчыгыш хезмәт ияләренең коммунистик университеты	хәрби хезмәткәр		1937-12-08	Уфа
1916-12-26	Заһир Исмәгыйлев	Мәскәү дәүләт консерваториясе	композитор музыка педагогы		2003-05-30	Уфа
1923-07-11	Зөлфәр Хисмәтуллин	Башкорт дәүләт университеты	язучы шагыйрь		1983-04-06	Уфа
1930-11-07	Marat Mullagalyamov		сәясәтче инженер фирка эшлеклесе		2026-01-27	Уфа
1936-06-23	Шәйәхмәтов Әнәс Ноғоман улы	Россия дәүләт сәүдә-икътисад университеты
1948-01-01	Эрнст Мулдашев	Башкорт дәүләт медицина университеты	язучы-документалист хирург офтальмолог microsurgeon уйлап табучы transplant surgeon университет профессоры	Башкорт дәүләт медицина университеты Өфә күз авырулары фәнни тикшеренү институты "Күз микрохирургиясе" тармакара фәнни-техник комплексы
1948-09-18	Мөхәммәт Харрасов	Башкорт дәүләт университеты	физик	Башкорт дәүләт университеты	2024-03-09	Уфа

Автоматик рәвештә яңартылучы исемлек азагы.

Риф Габитов, биюче [Сәрмән мәктәбендә укыган].
Заһир Исмәгыйлев, композитор.
Альберт Мулдашев (1954), биология фәннәре кандидаты (1983). РФ атказанган экологы (2005).
Эрнст Мулдашев, күз табибы, язучы.
Мөхәммәт Харрасов (1948―2024), физика-математика фәннәре докторы (1995), профессор (1996), БДУ ректоры (2000-2010), БР ФА әгъза-корреспонденты (2002).
Зөлфәр Хисмәтуллин

Фотогалерея

Сәрмәннең ерактан күренеше
Композитор З.Г. Исмәгыйлев музее
Юл күрсәткече

Искәрмәләр

[_7d45db10c5439626-1] ОКТМО
https://wikidata.org/wiki/Track:P764https://wikidata.org/wiki/Track:Q4330203

[_ad3b5fb871c336c8-2] 1 2 Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан ВПН-2002 и 2009

[_a8dc69e63fd091ab-3] Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан
https://wikidata.org/wiki/Track:Q126723156

[_23687df84b217948-4] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 https://bashenc.online/ru/articles/108007/

[_1dc47440f1480b78-5] 1 2 https://ufagen.ru/index.php/places/beloretskiy/sermenevo.html

[_50c20ad8d7f62200-6] ttps://belrab.ru/articles/obshchestvo/2025-09-19/chtoby-mechty-voplotilis-v-zhizn-4394427

[_f1b3d868ad3ca36c-7] ttps://lingvarium.org/russia/Census2021.shtml

[_5ce55922be510564-8] ttps://npa.bashkortostan.ru/38459/

[_1260564eb173cbd4-9] ttps://docs.cntd.ru/document/574690994/titles/3T3SO9J

[_e55eb0556cadb5e4-10] ttps://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Tom1_tab-5_VPN-2020.xlsx

[2002F-11] 1 2 Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан ВПН-2002 и 2009

[2010F-12] Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения по населённым пунктам Республики Башкортостан. әлеге чыганактан 2014-08-20 архивланды. 2014-08-20 тикшерелгән.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]