Соломон утраулары

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Соломон утраулары latin yazuında])
(Сөләйман утраулары битеннән юнәлтелде)
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Сөләйман утраулары
Flag of the Solomon Islands.svg
Байрак
Coat of arms of the Solomon Islands.svg
Илтамга
Шигарь To Lead is to Serve Edit this on Wikidata
Башкала Һониара
Халык саны 611 343 (2017) Edit this on Wikidata
Нигезләнгән 1978 Edit this on Wikidata
Сәгать кушагы UTC+11:00
Рәсми тел инглиз теле
География
Мәйдан 28,400.0 квадрат километр
Координатлар 9.47°S 159.82°E Edit this on Wikidata
Сәясәт
Дәүләт башлыгы Велс шаһзадәсе Чарлз
Хөкүмәт башлыгы Рик Һовенипвела
Икътисад
Акча берәмлеге Сөләйман утраулары дуллыры
Эшсезлек дәрәҗәсе 4% (2014)[1]
Туу күрсәткече 3.966 (2014)[2]
КПҮИ 0.564 (2021)[3]
Яшәү озынлыгы 70.726 ел (2016)[4]
Башка мәгълүмат
Ярдәм телефоннары
  • 9-1-1 (ашыгыч тыйб ярдәме)[5]
  • 988 (янгын сакчылары)[6]
  • 9-9-9 (пүлисә)[6]
  • Электр аергычы төре AS/NZS 3112,[7] BS 1363[7]
    Автомобил хәрәкәте ягы сул[8]
    Челтәр көчәнеше 220 вольт[7]
    Телефон коды +677
    ISO 3166-1 коды SB
    ХОК коды SOL
    Интернет домены .sb
    Малаита утравы.

    Сөләйман Утраулары Океаниядә, Папуа-Яңа Гвинеядан көнчыгышта һәм Вануатудан төньяк-көнбатышта алты төп утраудан һәм 900-дан артык кечерәк утраудан торган суверен ил. Аның коры җир мәйданы 28 400 квадрат километр (11 000 квадрат миль) һәм халык саны 652 858 кеше. Аның башкаласы Хониара иң зур утрауда Гудалканалда урнашкан. Ил исемен Сөләйман Утраулары архипелагыннан алган, бу Меланезия утраулары тупланмасы ул шулай ук Төньяк Сөләйман Утрауларын кертә (Папуа-Яңа Гвинея өлеше), әмма ерактарак утраулар, мәсәлән Санта Круз Утраулары һәм Реннелл һәм Белона керми.
    Утрауларда кеше безнең эрага кадәр 30 000 һәм 28 800 ел арасында яши башлаган, соңрак дулкын мигрантлар, бигрәк тә Лапита кешеләре, кушылган һәм асаба Сөләйман Утрауларында яшәүчеләр халкын барлыкка китергәннәр. 1568 елда испан сәяхәтчесе Альваро де Менданья аларга килгән беренче Европалы булган, ул аларны Ислас Саломон дип атаган. Менданья ун еллар соңрак кайткан, 1595 елда һәм Португалия сәяхәтчесе Педро Фернандес де Куэйрос җитәкчелегендә башка испан экспедициясе Сөләйман утрауларына 1606 елда барган. Британия Сөләйман утрауларында кызыксынулар сферасын 1893 елның июнендә билгеләгән, көньяк Сөләйман Утрауларын Британия протекторатын дип игълан иткән. Икенче Бөтендөнья Сугышы вакытында, Сөләйман Утраулары кампаниясендә (1942–1945) Америка Кушма Штатлары һәм Япония Империясе арасында, Гуадалканал Сугышын кертеп ярсулы сугыш булган.
    Шул вакыттагы Британия администрациясенең рәсми исеме 1975 елда Британия Сөләйман Утраулары протекторатыннан Сөләйман Утрауларына үзгәрткән һәм шуннан соң елда үз администрациягә ия булган. Бәйсезлек ирешелгән булган һәм 1978 елда исем “Соломон Утраулары”на үзгәртелгән булган (инглиз телендә билгеле артикльсез). Бәйсезлеккә ирешкәч Сөләйман Утраулары конституцион монархия булган. Сөләйман Утрауларының патшабикәсе Елизавета II булган, аның вәкиле булып генерал-губернатор тора.

    Диннәр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Сөләйман утраулары халкының якынча 97 % ы христиан динен тота. Иң зур христиан диннәре: халыкның 31,9% ы Меланезия чиркәве (англикан чиркәве) өлешенә туры килә, 19,6 % ы Рим Католик Чиркәвенә карый. Халыкның 2,9 % ы җирле дини ышануларны куллана. Мөселманнар якынча 1000 кеше (2007 ел мәгълүматлары) [9].

    Галерея[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    1. http://data.worldbank.org/indicator/SL.UEM.TOTL.ZS.
    2. http://data.uis.unesco.org/index.aspx?queryid=239; ЮНЕСКО-ның статистика институты.
    3. https://hdr.undp.org/data-center/human-development-index#/indicies/HDI; Отчёт о развитии человечества; чыгару датасы: 2022.
    4. http://data.uis.unesco.org/Index.aspx?DataSetCode=DEMO_DS; ЮНЕСКО-ның статистика институты.
    5. "International Numbering Resources Database"; подзаголовок: ITU-T E.129 National-only numbers linked with emergency services and other services of social value; тикшерү датасы: 3 июль 2016; мөхәррир: Халыкара телекоммуникацияләр береге.
    6. 6,0 6,1 "International Numbering Resources Database"; подзаголовок: ITU-T E.129 National-only numbers linked with emergency services and other services of social value; тикшерү датасы: 8 июль 2016; мөхәррир: Халыкара телекоммуникацияләр береге.
    7. 7,0 7,1 7,2 "World Plugs"; тикшерү датасы: 10 июнь 2016; мөхәррир: Халыкара иликтер тихникасы кәмисиясе.
    8. http://chartsbin.com/view/edr.
    9. International Religious Freedom Report 2007. әлеге чыганактан 2012-01-19 архивланды. 2009-07-14 тикшерелгән.