Урыссу

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Урыссу latin yazuında])
Урыссу
RUS Ютазинский район COA.jpg
Ил Русия
Республика Татарстан
Муниципаль район Ютазы районы
Координатлар 54°35'45"N, 53°27'45"E, 54°35'53.23"N, 53°27'47.27"E
Нигезләнгән 1947
Климат dfb — дымлы континенталь
Халык саны 10 986 кеше
Милли состав татарлар, урыслар
Сәгать кушагы UTC+3
Телефон коды 85593
Почта индексы 423951
Автомобиль коды 16, 116
Русча топонимы Уруссу

Урыссу шәһәр сыман бистәсе — Татарстан Республикасының Ютазы районы үзәге. Казаннан 380 км ераклыкта, Ык суының сл ярында урнашкан.

Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+3. Почта индексы — 423951. Урыссу бистәсе 1945-46 елларда Урыссу ГРЭСы төзелү сәбәпле барлыкка килә. Бистәгә якындагы Урыссу (хәзерге Иске Урыссу) дигән татар авылы исеме кушыла. Ырыс-су иске татар теллэренден муллык, бэрэкэтле су мэгнэсе белэн килэ. Соңгы вакытта халык саны кимүгә таба бара.

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1959[1] 1970[2] 1979[3] 1989[4] 2002[5] 2010
11 572 11 929 10 738 10 663 11 258 10 986

Халыкның 71% — татарлар, 25% — урыслар тәшкил итә. Шулай ук чуашлар, арлар, алманнар бар.

Транспорт[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Урыссу аша Куйбышев тимер юлы, берничә төбәк һәм район дәрәҗәсендәге автомобиль юл уза. Ык аша салынган күпер Урыссуны Башкортстан ягындагы Октябрьски белән тоташтыра. Бистәдә күпсанлы җитештерү ширкәтләре эшләп килә: ЖБИ, Казан «Элекон» заводының бүлекчәсе «Электросоединитель» заводы, химия заводы, бемит заводы, Урыссу ГРЭСы (2016 елда ябылган) һ.б.

Мәгариф[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Урыссуда 1 урта мәктәп, 2 төп мәктәп, 1 гимназия, сәламәтлеге чикле балалар өчен 1 мәктәп-интернат, балалар сәнгать мәктәбе, «Олимп» балалар-яшүсмерләр спорт мәктәбе, 7 балалар бакчасы эшли (2017).

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Перепись 1959 года, archived from the original on 2012-02-19, retrieved 2011-11-09 
  2. Перепись 1970 года, archived from the original on 2012-02-03, retrieved 2011-11-09 
  3. Перепись 1979 года, archived from the original on 2012-02-03, retrieved 2011-11-09 
  4. Перепись 1989 года
  5. Перепись 2002 года, archived from the original on 2018-07-08, retrieved 2011-11-09 

Чыганаклар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.