Җир-су хайваннары

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Җир-су хайваннары latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Җир-су хайваннары
Amphibia.png
Халыкара фәнни исем Amphibia J.E.Gray, 1825[1][2]
Таксономик ранг сыйныф[1]
Югарырак таксон дүрт аяклылар[d]
Таксонның халык атамасы برمائيات, Земнаводныя, Земноводни, Divelfenneg, Amfibis, Obojživelníci, Amphibien, Αμφίβια, Amphibians, Anfibios, Sammakkoeläimet, Amphibiens, Amfiibie, anfíbios, דו חיים, Kétéltűek, Երկկենցաղներ, Anfibi, 両生綱, 양서강, Водоземци, Amfibieën, płazy, Anfíbios, Amfibieni, Земноводные, Obojživelníky, Groddjur, สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ, สัตว์สะเทินน้ำสะเทินบก, İki yaşamlılar, Земноводні, lớp lưỡng cư or động vật lưỡng cư һәм 兩棲綱
Кайда өйрәнелә батрахология[d] һәм Герпетология
Башлану вакыты 370000 тысячелетие до н. э.
Examples of Amphibia.png
Туклану чыганагы Бөҗәкләр[3], равноногие[d][3], черви[d][3], үрмәкүчсыманнар[d][3] һәм брюхоногие[d][3]
Номенклатура кодексы Зоологик номенлатураның халыкара кодексы[d]
LEM ID LEM201000549
Commons-logo.svg Amphibia Викиҗыентыкта

Җир-су хайваннары яки амфи́бияләр (лат. Amphibia) — умырткалы хайваннар сыйныфы, аларның коры җирдә яшәүче иң гади төзелешле төркеме. Төрле чыганаклар буенча амфбияләрнең 4500 — 6400 төре бар.

Тереклек циклының дәрәҗәсенә карап, аларның күпчелеге суда яки коры җирдә яши. Яшәү вакытында гадәттә җир-су хайваннары метаморфоз кичерә, ягъни суда яшәүче личинка булудан сулык буйларында тереклек итүчегә әйләнә. Шул рәвешле, саңак белән сулау үпкә белән сулауга алышына, кан әйләнеше системасы үзгәрә, очлыклар барлыкка килә, сизү органнары системасы үзгәрә.

Классификация[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Амфбияләр өч төркемгә бүленә:


  1. 1,0 1,1 Integrated Taxonomic Information System — 2009.
  2. Blackburn D. C., Wake D. B. Class Amphibia Gray, 1825 // Animal Biodiversity: An Outline of Higher-level Classification and Survey of Taxonomic Richness / мөхәррир Z. Zhang — 2011. — ISBN 978-1-86977-849-1, 978-1-86977-850-7
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Stehr R. Schling- und Kletterpflanzen: Unser Haus soll schöner werden - begrünte Dächer und FassadenHeyne Verlag, 1989. — ISBN 3-453-03418-X