Үзәк федераль округ
| Үзәк федераль округ | |
|---|---|
| рус. Центральный федеральный округ | |
| Нигезләнү датасы | 13 май 2000 |
 | |
| Дөнья кисәге | Европа |
| Дәүләт |
 Россия |
| Башкала | Мәскәү |
| Административ-территориаль берәмлек | Россия |
| Халык саны | 40 298 690 (1 гыйнвар 2025)[1] |
| Нәрсә белән чиктәш | Көньяк федераль округ[d] һәм Идел буе федераль округы |
| Мәйдан | 650 700 км² |
| Рәсми веб-сайт | cfo.gov.ru |
 | |
 | |
 Үзәк федераль округ Викиҗыентыкта | |
Үзәк федераль округ (рус. Центральный федеральный округ) — Россиянең көнбатыш өлешендә урнашкан административ оешма, 2000 елның 13-нче маенда Россия Президенты указы белән оештырылган.
География
[үзгәртү | вики-текстны үзгәрт]Округ территориясе 650 700 км2, ягъни Россия Федерациясенең 3,82 % мәйданын били.
Көнчыгыш-Европа тигезлегендә урнашкан; Валдай, Смоленск-Мәскәү, Урлар калкулыклары бар; Мещера һәм Ука-Тын уйсулыклар бар. Югарыгы ноктасы — 347 м (Валдай түбәсе).
Тышкы кергәндә: көнбатышта Белорусь белән, көньяк-көнбатышта Украина белән. Көньякта Көньяк, көнчыгышта волга, төньякта Төньяк-Көнбатыш федераль округлары белән кергәндә эчке бар.
Иң зур елгалары (җәяләр эчендә кушылдыклары): Идел (Ука), Тын (Воронеж), Днепр (Десна, Сейм), Көнбатыш Двина. Диңгезгә чыгышы юк.
Табигый зоналар (төньяктан көньякка): тайга, катнаш урман, киң яфраклы урман, урман-дала.
Табигый ресурслар: тимер мәгъдән (Курск магнит аномалиясе) — запаслар 40 млрд к. (рәсәйнекеннән 60 %), фосфоритлар (25 %), бокситлар (15 %), соры күмер — чыгару 1,5 млн к, цемент чималы (25 %), торф, урман, кара туфрак, су ресурслары.
Тимер юллары озынлыгы — 291 км 17 (рәсәйнекеннән 19,9 %), каты катламлы шоссе — 117 926 км (22,3 %).
Округның составы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәрт].svg) | |||
|---|---|---|---|
| № | Әләм | Федерация субъекты | Административ үзәк |
| 1 | 
|
Белгород өлкәсе | Белгород |
| 2 | 
|
Брянск өлкәсе | Брянск |
| 3 | 
|
Владимир өлкәсе | Владимир |
| 4 | 
|
Воронеж өлкәсе | Воронеж |
| 5 | 
|
Иваново өлкәсе | Иваново |
| 6 | 
|
Калуга өлкәсе | Калуга |
| 7 | 
|
Кастрама өлкәсе | Кастрама |
| 8 | 
|
Курск өлкәсе | Курск |
| 9 | 
|
Липецк өлкәсе | Липецк |
| 10 | 
|
"'Мәскәү"' | |
| 11 | 
|
Мәскәү өлкәсе | Мәскәү, Красногорск |
| 12 | 
|
Орел өлкәсе | Орел |
| 13 | 
|
Рязань өлкәсе | Рязань |
| 14 | 
|
Смоленск өлкәсе | Смоленск |
| 15 | 
|
Тамбов өлкәсе | Тамбов |
| 16 | 
|
Тверь өлкәсе | Тверь |
| 17 | 
|
Тула өлкәсе | Тула |
| 18 | 
|
Ярослав өлкәсе | Ярославль |
Россия Федерациясенең федераль округлары | ||
|---|---|---|
| ||
Бетерелгән округлар: Кырым федераль округы | ||