Latviä

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
(Latwiyä битеннән юнәлтелде)
Моңа күчү: навигация, эзләү

Bu mäqäläneñ kirill älifbasındağı igezäge bar.

Latvijas Republika
Latviä flagı Latviä gerbı
LocationLatvia.png
Räsmi tele Latış
Başqalası Rīga
Prezidentı Raimonds Vējonis
Premyer-ministrı Laimdota Straujuma
Mäydanı
 - Barısı
 - % su
121. urın
64,589 km²
1.5%
Xalqı
 - Barısı (2001)
 - Tığızlığı
137. urın
2,385,231
37 keşe/km²
Bäysezlege
 
(Rusiä İmperiäsenän)
1918 18 noyabr
Valútası Yevro
Säğät zonı UTC +2
Milli gimnı Dievs, svētī Latviju! (Allah, Latvianı saqla!)
İnternet TLD .LV
Telefon kodı 371

Latviä yäki Letoniä, räsmi iseme Latviä Cömhüriäte (latışça: Latvijas Republika) — Tönyaq Awrupada Baltıyq diñgeze buyında urnaşqan däwlät. Kürşeläre: tönyaqta Estoniä, könçığışta Räsäy, könyaqta Litva.

Millätläre[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Latışlar (59,4%), urıslar (27,6%), beloruslar, ukrainnar, yähüdlär, tatarlar h.b.

Milli dine[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Räsmi dine yuq.

Latışlar: lüteran häm katolik xristianlığı; keçe öleşe dievturi (xristianlıq qädär dine)

Ruslar: pravoslavie

Başqalar: katolik xristianlığı, islam, yähüd dine

Tarix[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Borınğı tarix[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Estoniä cirendä borınğı zamannardan baltıyq (latgallar h. b.) häm fin-ugır (livlär) qäbilläre yäşilär. Alar xäzerge latışlarnıñ babaları.

Urta ğasırlar[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Latgallar Kiev Rustän kilgän missionärlärdän pravoslavie qabul itälär

13. yözdä Latvianı Almannar (German Sword Brethren) kontrolenä alalar; Lätilär katolik dine qabul itälär

Latvia Livoniä Ordenı, Şvetsiä, Polşa sostavına kerä

Reformatsiä waqıtında Lätilärneñ öleşe lüteran dine qabul itälär

Yaña ğasırlar[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

18-19 yözdän Latviä Rusiä İmperiäse sostavına kerä

Oktäber İnqıylabınnän soñ (1918.yılnıñ 18 Noyäber) Latviä üz bäysezlegen iğlan itä.

1940. yılda Latviäne Ribbentrop-Molotov paktı buyınça Sovetlar Berlegenenñ Xäkimiäte üz kontrolenä ala. Latviä SSSRğa kerä

1941 - 1944 Alman okkupatsiäse

Böyek Watan Suğışınnan soñ Latviädä suğış tämamlana. (Urman abıylar suğışı)

1991.dä SSSRdan çığa

Xäzergä Latviä[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

2004.neñ 29. martta NATO blogına kerä

2004.neñ 1. mayda Awrupa Berlegenä kerä

Säyäsäte[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Latviä konstitutsion demokratiä dip sanıla. Prezidentne parlament (Saeima) saylıy. Saeimada 1 pulat, 100 urın. Prezidentnı häm deputatlarnı 4 yılğa saylıylar.

Latviäneñ zur öleşe - rus telle grajdannar tügel

Administrativ bülüe (-2009)[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Latviägä 26 rajon (rayon) kerä:

Map of Latvia with cities

Geografiäse[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Balik Diñgeze buyında urnaşqan. Latviädä yaqınça 3000 kül häm 1200 içkä bar. Zur yılğası: Daugava. İñ zur tawı: Gaiziņkalns

İñ zur şähärläre: Rīga, Daugavpils, Liepāja, Jelgava, Jūrmala.

İqtisad[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Soñğı iqtisadi krizise 1998. yılda bula.

1999.nıñ noyabrdä Latviä WTOğa kerä.

Démografiäse[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

SSSRdan çığuınnan soñ rus telle keşelär Latviädän kitälär, xalıq sanı citärä.

Mädäniäte[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Latviä bik mädäniätle il. 2003. yılda Latviädä Eurovision Cır Konkursı buldı.

Sıltamalar[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Mona da qara[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Baltık buyı illäre
Estoniä | Finlândiä | Kareliä | Latviä | Litva