Урта Припять

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Урта Припять latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү

Калып:Заповедная зона Уртача Припять (аксым. Сярэдняя Прыпяць) - Белоруссиядә Брестск өлкәсенең Столин, пин, Лунинецк районнары һәм Гомель өлкәсенең Житкович районы территорияләрендә 1999 елда төзелгән Республика Ландшафт заказнигы. Заказник Европада иң зур Түбән сазлыкларның, елгаларның, ермакларның һәм пойма урманнарның табигый комплексы, төп орнитология территориясе һәм Рамсар җире булып тора.

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Заказник Беларусь Республикасы Министрлар Советының 1999 елның 19 июлендәге 1105 номерлы карары нигезендә " Низовье Ясельда«,» Тамагы Лани «һәм» Низовье Случье «Дәүләт биологик заказниклары базасында (90447 гектар) төзелә. Министрлар Советының 2013 елның 22 ноябрендәге 1008 номерлы карары нигезендә тыюлык мәйданы 2615,15 га кадәр 93062,15 га кадәр арткан.

Гомуми белешмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Заказник Полесьяның төп су артериясе — ясле елгасы (Яследа авызыннан алып кәүсә тамагына кадәр) урта агымда булдырылган. Участокның озынлыгы 120 километрга якын, киңлеге 4-15 километрга кадәр.

Төп биотоплар: урманнар — 35 %, куаклар — 8 %, болыннар — 30 %, түбән сазлыклар — 20 %, елгалар һәм аларның яр буйлары — 4 %, авыл хуҗалыгы җирләре — 2 %, күлләр һәм башка табигый сулыклар-1 %.

Растительный мир[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Территориянең 92 % чамасы табигый үсемлекләр белән мәшгуль мәйданнар тәшкил итә. Тыюлык территориясендә Урманнар һәм болыннар күп. Урманнар арасында кара көмештән һәм имәнлекләр өстенлек итә. Тыюлык территориясендә болыннарның барлык төрләрен табарга мөмкин: структурасы буенча далаларга якын булган бик авырып кителгәннәрдән алып коры җиргә кадәр. Аңарда шулай ук Европада юкка чыгу куркынычы янаган биотоплар тудыра торган типик Түбән сазлыклар да бар. Иң зур сазлыклар Ясельд һәм Иске-Рәҗәп елгалары тамагында тупланган.

Тыюлык территориясендә 725 төр үсемлек үсә, шуларның 11 төре Беларусь Республикасының Кызыл китабына кертелгән.

Хайваннар дөньясы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Тыюлык территориясендә сирәк су хайваннары санын саклау өчен яхшы шартлар тудырылган. Биредә 16 төрле Җир-су хайваннарының һәм матбугатыбызның очрый, алар арасында Европа сазлыклы ташбака (Emys orbicularis), гади квакш (Hyla arborea), Камышлы жаба (Bufo calamita) бар.

«Уртача Припять» заказнигы мәйданында картлар һәм Припяти күлләрендә яшәүче 37 Балык төре очраша. Припять елгасы поймы Европада кошлар төрләренең юкка чыгу куркынычы астында булган күп кенә сирәк һәм популярларның популяцияләрен саклап калу өчен халыкара әһәмияткә ия. 182 төр кош билгеләп үтелде, шуларның 52се Беларусь Республикасының Кызыл китабына кертелде, ә 5се глобаль куркыныч астына куелды: вертлявая камышевка (Acrocephalus paludicola), зур подорлик (Aquila clanga), коростель (Crex crex), дупель (Gallinago media), белоглазый нырок (Aythya nyroca) һәм пискулька (Anser erythropus). 155 төр кош оясы куелган, шуларның 39ы сак астында.

Төрле формадагы конденсаторлар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Әдәбияты[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]