Шотландия һимны

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Шотландия һимны latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү

Тарих һәм чынбарлык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Flag of Scotland.svg

Шотландия байрагы

Royal Arms of the Kingdom of Scotland.svg

Шотландия кыйраллыгы (854-1707) илтамгасы

Шотландиянең рәсми рәвештә кабул ителгән һимны юк.[1] Рәсми булмаган һимн исеменә берничә җыр дәгъва кыла, алар арасында халык көйләре дә, хәзерге заман кешеләре иҗат иткән әсәрләр дә бар.

Шуларның берсе – «Scotland the Brave»[2] ("Кыю Шотландия"). XIX гасырдан ук билгеле булган көйгә (авторы билгесез, халык көе дип санала) җыр текстын Шотландия журналисты Клифф Һэнли 1950 нче елларда иҗат иткән. Әлеге көйгә шигырьләр элегрәк тә язылган булган, ләкин ул хәзер Клифф Һэнли сүзләренә генә җырлана. Бөтен дөньяның тамырлары Шотландиядән булган кешеләре аны милли бәйрәмнәрдә һәм башка тантаналы шартларда куллана[3]. 1990 нчы еллар башына кадәр ул хәтта спорт чараларында да Шотландия һимны буларак уйнала иде.

Ләкин "Кыю Шотландия", дөресен әйткәндә, бары тик "фольклор милләте" җыры гына. Ил һәм милләт һимны буларак ул җитди рәвештә кабул ителә алмый. Бәлки шуңа күрәдер, хәзер аны «The Flower of Scotland»[4] ("Шотландия Чәчәге") алмаштырды. Татарча шайтан таягы дип аталган чәчәк бу илнең милли символларыннан берсе булып тора.

The Comes фольклор төркеме иҗат иткән "Шотландия Чәчәге" җыры беренче мәртәбә 1967 елда яздырылган иде. Хәзер ул Шотландиянең Бөекбританиядән аерым чыгыш ясаучы җыелма такымнары (мәсәлән, футбол һәм регби буенча) уйнаганда Шотландия һимны буларак башкарыла[5].

Шайтан таягы — Шотландиянең милли символы

«Flower of Scotland» җырында үткән заманнарның бер истәлекле тарихи вакыйгасы – 1314 елда шотландиялеләрнең инглиз илбасарларын тар-мар итүе чагылыш тапкан. Телен югалта барып та, тарихи хәтерен җуймаган горур халык өчен бу, әлбәттә, милли үзбилгеләнү максатыннан бик кулай һимн булып кабул ителәдер. Шуңа күрә, 2006 елда үткәрелгән сораштыру нәтиҗәләре буенча, "Шотландия Чәчәге" беренче урында тора:

Җыр Тавыш бирү нәтиҗәләре (%)
«Flower of Scotland» 41 %
«Scotland the Brave» 29 %
«Highland Cathedral» 16 %
«A Man's A Man for A' That» 7 %
«Scots Wha Hae» 6 %

Сораштыруда өченче урынны алган "Highland Cathedral" җыры, ике алман кешесе тарафыннан иҗат ителү сәбәпле, кире кагыла.

Flower of Scotland – Fhlùir na h-Alba[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Инглиз телендә:
O flower of Scotland
When will we see
Your like again
That fought and died for
Your wee bit hill and glen
And stood against him
Proud Edward's army
And sent him homeward
Tae think again


The hills are bare now
And autumn leaves lie thick and still
O'er land that is lost now
Which those so dearly held
And stood against him
Proud Edward's army
And sent him homeward
Tae think again


Those days are passed now
And in the past they must remain
But we can still rise now
And be the nation again
And stood against him
Proud Edward's army
And sent him homeward
Tae think again
Шотланд (гэль) телендә:
O Fhlùr na h-Albann,
cuin a chì sinn
an seòrsa laoich
a sheas gu bàs 'son
am bileag feòir is fraoich,
a sheas an aghaidh
feachd uailleil Iomhair
's a ruaig e dhachaidh
air chaochladh smaoin?


Na cnuic tha lomnochd
's tha duilleach Foghair mar bhrat air làr,
am fearann caillte
dan tug na seòid ud gràdh,
a sheas an aghaidh
feachd uailleil Iomhair
's a ruaig e dhachaigh
air chaochladh smaoin.


Tha 'n eachdraidh dùinte
ach air dìochuimhne chan fheum i bhith,
is faodaidh sinn èirigh
gu bhith nar Rìoghachd a-rìs
a sheas an aghaidh
feachd uailleil Iomhair
's a ruaig e dhachaidh
air chaochladh smaoin.

Тәрҗемәсе[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Әй, Шотландия Чәчәге, кайчан без синең назыңны яңадан тоярбыз – синең өчен җан фида кылып, Эдвардның тәкәббер армиясенә каршы торган Һилл һәм Глен яугирләре кебек? Алар аны куып кайтарганнар, – кабат уйлансын дип.
Бу калкулыклар хәзер шыр ялангач, көзләрен кайчандыр Эдвардның тәкәббер армиясенә каршы торган ил һәм аны кочаклаган батырлар өстенә тавыш-тынсыз гына яфрак коела; алар аны куып кайтарганнар, – кабат уйлансын дип. 
Ул көннәр күптән үтеп китте инде, алар шул заманда калсын да, ә без әле кабат күтәрелә алабыз – яңадан Эдвардның тәкәббер армиясенә каршы торган милләт булыр өчен; алар аны куып кайтарганнар, – кабат уйлансын дип. 

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]