Яхшылык

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Яхшылык latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Яхшылык
Моның каршысы зло[d]
Частично совпадает с экономическое благо[d]

Яхшылык — гомуми төшенчә мораль, аң, этика категориясе, уңай кыйммәтләрне[1]характерлый.

Иң элек начар төшенчәсенә каршы куелган (ягъни яхшылыкка өндәүче гамәлләрнең явызлыкка этәрүе), ә аннан соңрак явызлык төшенчәсенең антонимы буларак кулланыла, үз теләгең белән, эчкерсез һәм ихлас гамәлләрне аңлатып килә, мәсәлән, якын кешегә , шулай ук таныш булмаган кешеләргә яки хайваннарга һәм табигать дөньясына ярдәм күрсәтү. Тормыш ягыннан караганда, бу төшенчә һәрнәсәгәдә кешеләргә уңай бәя бирүдә чагылыш таба, яки бәхет, шатлык, мәхәббәт ягъни теге яки бу кешеләрнең, «яхшылык» төшенчәсенә якын мәгънә ала.



Яхшылык табигате[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Яхшылык һәм явызлык — антонимик төшенчәләр һәм, шул рәвешле, бер-берсен кире кагалар. Европа традицияләре буенча яхшылыкны, гадәттә, яктылык, матурлык, ут белән тиңлиләр. Явызлыкны караңгылык белән. Кайбер дин телләрендә яхшылык белән явызлык автоном көч буларак, дөньяда мәңгелек идарә итү хокукына көрәш алып бара. Мондый карашларның системасы теология фәнендә дуализм дип атала.

Мәдәнияттә игелек төшенчәсе[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Рус мәдәниятендә «яхшылык» матди милекне аңлата. «Игелекле кеше» — бай кеше. Авырлыгын күп ашамлыклар сатып алу ярдәмендә күп җыйган кеше игелекле буламы? «Игелеклелек» — кешегә үз яхшылыгы, милке белән бүлешә алу мөмкинлеге. Христиан дине килү белән бу сүз башка мәгънә ала, шул исәптән ул матди байлыкка барлык булган катнашын югалта.

Шәфкатьлелеккә кагылышлы гыйбарә: "Яхшылык йодрык белән булырга тиеш». Бу сүзләрне М. Светлов берничә шагыйрьгә шушы сүзләргә башлана торган шигырь язырга мөрәҗәгать итә [2]. Иң танылган шигырьне Станислав Куняев яза:

Яхшылык йодрык белән булырга тиеш

Яхшылык кырыс булырга тиеш,

Яхшылыкка каршы чыкканнардан

Йон барлык якка очсын өчен.


Башка мисал булып «  игелек көчләренең акыл көчләреннән өстенлек алуы» дигән сүзләр тора, ул христиан бәяләвенә карата скепсисны чагылдыра.

Шулай ук карагыз[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Добро и зло // Большой энциклопедический словарь.
  2. {{{башлык}}} {{{нәшрият}}}. — 2000 экз. — ISBN 5-320-00323-4

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]