Карбыз

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Карбыз latin yazuında])
Карбыз
Сурәт
Халыкара фәнни исем Citrullus lanatus Matsum. & Nakai, 1916[1]
Таксономик ранг төр
Югарырак таксон карбыз[d]
Таксонның халык атамасы 西瓜[2], watermelon[3][4], Wassermelone[3], lubenice[5], sandía, vesimeloni[6], арбуз, pastèque, 西瓜[7][8], 寒瓜[7][8], 西瓜[9][10][11][…], 西瓜根叶[11], 西瓜皮[11], 西瓜子仁[11], 西瓜霜[11], 西瓜子[11] һәм 西瓜子壳[11]
Таксон синонимы Citrullus lanatus lanatus[d], Citrullus lanatus vulgaris[d], Citrullus lanatus var. vulgaris[d], Momordica lanata[d][12], Cucurbita citrullus[d][12], Citrullus battich[d][12], Colocynthis citrullus[d][12], Cucumis citrullus[d][12], Cucumis purpureus[d][12], Citrullus vulgaris[d][12], Anguria citrullus[d][12], Citrullus citrullus[d][12], Citrullus citrullus[d][12] һәм Cucurbita anguria[d][12]
Алмаштырылган синонимы Cucurbita citrullus[d]
Базионим Momordica lanata[d]
Җимеш төре җиләк[d]
Нәрсәнең чыганагы карбыз[d], арбузное семечко[d], Масло семян арбуза[d], арбузный сок[d] һәм Kalahari melon oil[d]
Нинди вики-проектка керә WikiProject Invasion Biology[d]
Ареал таксона Пекин[10] һәм Кытай[13][14]
GRIN URL npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxonomydetail.aspx?id=10675[15]
URL секвенированного генома plants.ensembl.org/Citrullus_lanatus[16]
Commons-logo.svg Карбыз Викиҗыентыкта

КАРБЫЗ. Организмнан зыянлы матдәләрне (шул исәптән алкоголь белән агуланганнан соң да), шулай ук артык холестеринны куып чыгара. ’ Моңа карбыз составындагы магний (100 г карбызда тәүлеклек норманың яртысы кадәр магний бар) ярдәм итә. Карбыз бөерләрнең һәм бавырның эшчәнлеген стабильләштерә, кан басымын нормальләштерә, тирене сыгылучан итә. Анда калий микъдары да шактый, ә ул үз чиратында йөрәк-кан тамырлары эшчәнлеген яхшырта. Карбыз эчәклек эшчәнлегендәге тайпылышлардан интеккән кешеләргә ( дә (файдалы микрофлора күләмен арттыра), гипертония, атеросклероз, . цистит, нефрит, пиелонефрит, бөер ташы, шикәр диабеты (җимештә , диабетикларга уңай тәэсир итә торган фруктоза бар) белән җәфаланган * кешеләргә дә файдалы. Диабетик ашамлык буларак, аны эчке бизләр секрециясен яхшырту өчен тәкъдим итәләр.

Табигый шикәрдән кала карбызда С, В1 В2, РР витаминнары, клетчатка, ‘ пектинлы полисахаридлар, фосфор, натрий, тимер (азканлылык булганда файдалы) бар. Андагы кальций сөякләрне ныгыта, фолий кислотасы симерүгә !’ каршы тора, йөкле вакытта эмбрионнарның нерв күзәнәкләрен формалаштыруда катнаша, бала имезүче әниләрнең сөтләре бүленеп чыгуын арттыра һәм ; иммунитетны яхшырта. Карбыз составындагы цитруллинның кан тамырларын киңәйтүе, хәтта виагра препаратын алыштыру мөмкинлеге ачыкланган.

Әгәр шешенүләр борчыса, карбызны сидек кудыра торган чара итеп кулланырга була, бу вакытта организмнан чыгып киткән калий күләмен карбыздагы калий тутыра. Ул шулай ук организмнан үтне куа, аның ялкынсынуга каршы тору сыйфаты да бар. Халык медицинасында аның яшел кабыгын һәм орлыкларын кулланалар. Аларны изеп сөт һәм бал белән бол­ гатканнар. Бу чараны эчәктән һәм аналыктан кан киткәндә кулланганнар.

Әлеге дару организмнан глистларны куа. Кабыгын изеп киптереп, бала­ ларда һәм өлкәннәрдә юан эчәк ялкынсынуын дәвалыйлар. Моның өчен төнәтмә түбәндәгечә әзерләнә. 100 г карбыз кабыгына ярты литр кайнар су салып төнәтәләр. Суынгач, көненә 4 тапкыр ярты стакан эчәргә кирәк.

Ябыгырга теләгән кешеләр өчен данлыклы карбыз диетасы бар. 10 көнгә 1 тапкыр (вариант буларак—атнага 2 тапкыр) карбыз диетасы тотарга кирәк. ; Бу көн дәвамында (5 тапкырга бүлеп) 1,5-2 кг карбыз ашарга. Башка берни дә ашамаска. Инде бөтенләй түзеп булмаса, кара ипи кабып куярга ярый.

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Greuter W., Renner S. S. (2313) Proposal to conserve the name Momordica lanata (Citrullus lanatus) (watermelon, Cucurbitaceae), with a conserved type, against Citrullus battich // Taxon: Official News Bulletin of the International Society for Plant TaxonomyUtrecht: International Association for Plant Taxonomy, Wiley, 2014. — ISSN 0040-0262; 1996-8175doi:10.12705/634.29
  2. Catalogue of Life in Taiwan — 2003.
  3. 3,0 3,1 Germplasm Resources Information Network
  4. АКШ авыл хуҗалыгы министрлыгының үсемлекләр базасы
  5. Portál informačního systému ochrany přírodyAgentura ochrany přírody a krajiny České republiky.
  6. Finnish Biodiversity Information Facility — 2012.
  7. 7,0 7,1 Institute of Botany, Chinese Academy of Sciences List of plant species in China (2022 Edition) — 2022. — doi:10.12282/PLANTDATA.0061
  8. 8,0 8,1 Flora Reipublicae Popularis Sinicae, volume 73(1) / мөхәррир Л. Аньминь, Ч. ШукуньScience Press, 1986. — (Flora Reipublicae Popularis Sinicae)
  9. 林秦文, 肖翠, 马金双 中国外来植物数据集, A dataset on catalogue of alien plants in China // 生物多样性 — ISSN 1005-0094doi:10.17520/BIODS.2022127
  10. 10,0 10,1 苏芝敏, 郭培培, 赵娟娟 һ.б. 2007-2020年北京城区植物物种名录数据集, A plant species list dataset for urban area of Beijing, China 2007 – 2020 — 2022. — doi:10.57760/SCIENCEDB.J00001.00473
  11. 11,0 11,1 11,2 11,3 11,4 11,5 11,6 庄会富, 王亚楠, 王趁 һ.б. A Scientific Dataset of useful plants of China, 中国有用植物数据集 — 2021. — doi:10.11922/SCIENCEDB.J00001.00212
  12. 12,00 12,01 12,02 12,03 12,04 12,05 12,06 12,07 12,08 12,09 12,10 Plants of the World OnlineRoyal Botanic Gardens, Kew, 2017.
  13. 肖翠, 刘冰, 吴超然 et al. 北京维管植物编目和分布数据集, A dataset on inventory and geographical distributions of vascular plants in Beijing, China // 生物多样性 — 2022. — ISSN 1005-0094doi:10.17520/BIODS.2022064
  14. 刘培亮, 卢元, 岳明 et al. 陕西省维管植物名录(2021版) // 生物多样性 — 2022. — ISSN 1005-0094doi:10.17520/BIODS.2022061
  15. GRIN үсемлекләр таксономиясе
  16. Ensembl Genomes