Җәлаләтдин Руми

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Җәлаләтдин Руми latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Җәлаләтдин Руми
Rumi Vignette by User Chyah.jpg
Туган телдә исем جلال‌الدین محمد بلخی
Туган 30 сентябрь 1207(1207-09-30)
Әфганстан, Әфганстан[1][2]
Үлгән 17 декабрь 1273(1273-12-17) (66 яшь)
Төркия[3]
Күмү урыны Мәүләнә музее[d]
Яшәү җире Бәлех
Нишапур[d]
Багдад
Димәшкъ
Караман[d]
Конья[d]
Ватандашлыгы Харәземшаһлар дәүләте[d]
Рум солтанаты[d]
Һөнәре шагыйрь
Җефет Гәүһәр хатын[d]

Commons-logo.svg Җәлаләтдин Руми Викиҗыентыкта

Җәлалетдин Руми (фар. جلال‌الدین محمد بلخی) — фарсы шагыйре, суфый, фәлсәфәче.

Иҗатының таҗы – «Көллияте Шәмси Тәбризи» исемле зур күләмле шигырь җыентыгы. Андагы газәлләрнең эчтәлеге — кешене илаһилаштыру, галәмдәге һәрнәрсәнең гомум Җан — Аллаһ белән бергә кушылуы.

Руминың икенче зур хезмәте — 15 ел дәвамында язылган 6 томлык фәлсәфи дидактик эчтәлекле «Мәснәви» поэмасы. Ул — суфыйчылык тәгълиматы энциклопедиясе һәм Көнчыгыш халыклары фольклоры чыганагы.

Руми — пантеистик суфыйчылык вәкиле. Суфыйларга хас булганча, җир образларын кулланып, Аллага мәхәббәт турында яза. Руми газәлләрендә дөньяны йөрәк белән тануга игътибар ителә, кеше калебе — Аллаһ йорты, диелә. Пантеистик суфыйчыларның күбесе Аллаһ мәрхәмәтле, изге кеше йөрәгендә дип раслыйлар. Руми әсәрләрендә икейөзлелектән, явызлыктан азат кеше турында сөйләнелә. Аның әсәрләрен «суфыйчылык Коръәне» дип тә атаганнар.

Чыганаклар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Куракова Ч.М. Шәрык халыклары әдәбияты тарихы. Лекцияләрнең кыскача конспекты. Казан, 2014.


  1. 1,0 1,1 ЭЛ / Джеллаль-эддин-Руми
  2. 2,0 2,1 ЭСБЕ / Джелаледдин Руми
  3. 3,0 3,1 Record #118716158 // Gemeinsame Normdatei 30 декабрь 2014 көнне тикшерелгән.