Йоһанн Бодмер

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Йоһанн Бодмер latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Сурәт
Җенес ир-ат[1][2]
Ватандашлык Алмания
Civil Ensign of Switzerland (Pantone).svg Эсвичрә
Туу датасы 19 июль 1698(1698-07-19)[2][3]
Туу урыны Грайфензее[d][3]
Үлем датасы 2 гыйнвар 1783(1783-01-02)[4][3][5][…] (84 яшь)
Үлем урыны Шёненберг[d]
Язма әсәрләр теле алман теле
Һөнәр төре шагыйрь, тарихчы, тәрҗемәче, журналист, язучы, әдәби тәнкыйтьче
Эш урыны Сүрих үнивирситите
Активлык урыны Сүрих[6]
Архивлары саклана Zentralbibliothek Zürich[d][7]
Биеклек / буй 163 сантиметр
Commons-logo.svg Йоһанн Бодмер Викиҗыентыкта
Генри Фюзели белән Бодмер әңгәмәсе, 1778-1781.

Йоһа́нн Я́коб Бо́дмер (алман. Johann Jakob Bodmer, 19 июль 1698, Грейфензее, Цюрих эргәсендә — 2 гыйнвар 1783, Цюрих) — швейцар язучысы, филолог, әдәби тәнкыйтче.

Биографиясе[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Йоһанн Якоб Бодмер 1968 елның 19 июлендә Цюрих шәһәре янындагы Грейфензее авылында, пастор гаиләсендә туган.Башта дин белгечлегенә өйрәнә, аннары үзен әдәбият һәм тарихка багышлый[8]

1721 елда И.Брейтингер белән бергә "Дискурс дер малерн" (алман. Discourse der Malern) журналына нигез салган, анда әдәбият мәсьәләләре яктыртылып торган. И. К. Готшед белән фәнни бәхәстә, сәнгатьнең асылы турында рационалистик күзаллаулар чикләреннән чыга, халык шигъриятендә хис һәм карашның мөһим ролен бәяли.

1725 елда ул Цюрих гимназиясендә укыта, тарих һәм сәясәт профессоры була.

1737 елда Зур совет әгъзасы була һәм барлык җәмәгать эшләрендә бирелеп катнаша, тик хатыны һәм балалары вафатыннан соң[8]үз имениесенә китә.

Һомерны, инглиз шагыйре, сәясәт эшлеклесе Джон Мильтон тәрҗемә итә, инглиз әдәбиятын пропагандалый, миннезингерла [9] әсәрләрен, урта гасыр (XII гасыр ахырында — XIII гасыр башында язылган) алман эпик поэмасы Нибелунглар турында җырның өлешләрен нәшер итә. Алман телендәге әдәбиятта булган классицизм белән көрәшә, чөнки бу стиль жанрларның катгый иерархиясен билгеләп, һәр жанрга тәгаен катгый билгеләр куеп языла, аларны катнаштыру рөхсәт ителми.

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Record #34498833 // VIAF — 2012.
  2. 2,0 2,1 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم, платформа відкритих даних, платформа открытых данных, plateforme de données ouvertes, piattaforma di dati aperti, Opendata-Plattform, otevřená data platforma, åben-data-platform, տվյալների բաց շտեմարան, platforma za odprte podatke, plataforma de datos abierta, plataforma de dados aberta, платформа адкрытых дадзеных, платформа на отворените данни, platforma otwartych danych, ашық деректер платформасы, ачык маалыматтарды платформа, açıq məlumat platforması, ochiq ma'lumotlar platforma, açık verilerin platformu, платформа отвореног података, platforma otvorenih podataka, platforma otvorenog podataka, platforma otvorených údajov, πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων, platformu atklātā datu, platforma atvira duomenų, platvormi avatud andmete, avoimen datan foorumi, nyílt adatok platformja, პლატფორმა ღია მონაცემები, платформа за отворени податоци, нээлттэй мэдээллийн тавцан, platformă de date deschise, platformo de malferma datumoj, open data platform, плятформа адкрытых зьвестак, Усьтэм даннойёслэн платформазы, асыҡ мәғлүмәт платформаһы, açıq malümat platforması, açıq malümat platforması, ачык малюмат платформасы, öppen dataplattform — 2011.
  3. 3,0 3,1 3,2 Бодмер, Иоганн-Яков // Энциклопедический словарь / мөхәррир И. Е. АндреевскийСПб: Брокгауз — Ефрон, 1891.
  4. Bodmer, Johann Jakob // Allgemeine Deutsche BiographieL: 1876.
  5. Encyclopædia Britannica
  6. Алмания дәүләт китапханәсе, Берлин дәүләт китапханәсе, Бавария дәүләт китапханәсе һ.б. Record #118512315 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  7. https://zbcollections.ch/home/#/content/37836cc146eb434f8f4a7fac195936e2
  8. 8,0 8,1 Бодмер, Йоһанн-Яков // Брокгауз һәм Ефрон энциклопедик сүзлеге: 86 томда (82 том һәм 4 өстәмә). Санкт-Петербург: 1890—1907.
  9. Ерохин А. В., Лебедев С. Н. Миннезингеры // Большая российская энциклопедия. Т.20, М., 2012, с.402-403.

Чыганаклар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Бодмер// Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. 3-й т. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.