Регина Эзера
| лат. Regīna Ezera | |
| Ватандашлык |
|
|---|---|
| Туу датасы | 20 декабрь 1930[1][2] |
| Туу урыны | Рига, Латвийская Республика[d][3] |
| Үлем датасы | 11 июнь 2002[2] (71 яшь) |
| Үлем урыны | Кегумс[d], Латвия |
| Күмелү урыны | Q108696546? |
| Балалар | Aija Vālodze[d] |
| Язма әсәрләр теле | латыш теле |
| Һөнәр төре | язучы, шагыйрь, язучы-новеллист |
| Әлма-матер | Латвия университеты[d] |
| Бүләкләр | |
Регина Эзера (Регина Робертовна Киндзуля) (латыш.Regīna Ezera, 20 декабрь 1930 ел — 11 июнь 2002 ел) — латыш язучысы, Латвия ССРының атказанган мәдәният хезмәткәре (1974), Латвия ССРының халык язучысы (1981). IV дәрәҗә Өч Йолдыз Ордены кавалеры.
Биографиясе
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Регина Эзера 1930 елның 20 декабрендә Ригада столяр Роберт һәм шәфкать туташы Лүция Шамерто гаиләсендә туган. 1944 елда гаилә Германиягә эшкә чыгарыла. 1945 елның язында «күчерелүче кешеләрне» американлылар Көнбатышка алып киткәндә, ул ата-анасы белән эшелоннан кача һәм совет оккупациясе зонасында кала. 1945 елның көзендә ул Ригага кайта.
Латвия дәүләт университетында (1955) тарих-филология факультетының журналистика бүлеген тәмамлый. «Рог» газетасында эшли (1954-1957). Беренче басылып чыккан хезмәте Эзера псевдонимы астында (латышча. - ezers, рус. - күл) — «Pat nelīdzēja īkšķis» хикәясе балалар «Bērnība» (1955) журналында чыга. Беренче басма китабы — «Un ceļš vēl kūp» (1961) хикәяләр җыентыгы. Беренче романы «Под весенним небом» 1961 елда чыга. 1961 елдан Латвия Язучылар берлеге әгъзасы[4].
1963 елда язучының икенче романы «Их было три» романы чыга.
Регина Эзераның китапларын «Liesma» нәшрияте, Мәскәү «Известия» гәҗите ( «Дружба народов» китапханәсе) һәм «Советский писатель» гәҗите берничә тапкыр рус телендә басып чыгара
1976 елда «Колодец» романы буенча Рига киностудиясе режиссеры Гуннар Цилинский тарафыннан «Күл өстендә соната» нәфис фильмы төшерелгән. 1996 елда Латвия телевидениесендә режиссер Таливалдис Маргевич тарафыннан «Яйцо дракона» китабы экранлаштырыла, рольләрнең берсен Регина Эзера башкара[5].
Гаиләсе:
беренче ире - элекке легионер Екаб Ласенберг;
икенче ире - журналист һәм тәрҗемәче Чеслав Киндзулис (Česlavs Kindzulis).
Өч кызы: Инесе, Айя һәм Илзе.
1978 елдан Ригадан ерак түгел "Боланлы" утарында, үз йортында яшәгән
2002 елның 11 июнендә вафат була. Кегумс янындагы Томес зиратында җирләнгән.
Язучының йортында 2003 елда мемориаль музей ачыла.
Танылуы һәм бүләкләре
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Э.Вейденбаум исемендәге әдәби бүләк (1968)
- Әдәбият өлкәсендә Латвия ССРының дәүләт премиясе (1972)
- Латвия ССРының атказанган мәдәният эшмәкәре (1974)
- Латвия ССРының халык язучысы (1981)
- IV дәрәҗәдә Өч Йолдыз Ордены кавалеры (1995)
- Латвия мәдәни канунына кертелгән.
Библиография
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Хикәяләре
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- «Zilonis»
- «Un vēl kūp ceļš» (1961)
- «Stāsti Daugavas» (1965)
- «Ūdeņi Aiztek Gaujas, aiztek» (1968)
- «Atspulgs Saules» (1969)
- «Grieze — putns trakais» (1970)
- «Mēnesnīcas bez Nakts» (1971)
- «Pērkons Pavasara» (1973)
- «Vienu tikai dienu Vasara bija» (1974)
- «Suni Cilvēkam vajag» (1975)
- «Dullums Baraviku laika» (1978)
- «Slazds» (1979)
- «Fenomens Princeses» (1985)
- «Ūdeņiem klusiem Pie» (1987)
Романнары
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- «Zem pavasara debesīm» ("Под весенним небом") (1961)
- «Viņas bija trīs» (1963)
- «Dzilnas sila balāde» (1968)
- «Aka» (1972)
- «Zemdegas» (1977)
- «Mežābele» (1966)
- «Izlase» (1979)
- «Nostalģija» (1979)
- «Saulespuķes no pērnās vasaras» (1980)
- «Varmācība» (1982)
- «Nodevība» (1984)
- «Dzīvot uz savas zemes» (1984)
- «Virtuvē bez pavārgrāmatas» (1989)
- «Stāsti un noveles» (1990)
- «Visticamāk, ka ne...» (1993)
- «Zvaigžņu lietus» (1994)
- «Pūķa ola» (1995)
- «Visticamāk, ka jā...» (1996)
- «Mazliet patiesības. Nedaudz melu...» (1997)
Әсәрләр җыентыгы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- «Raksti, I» (2000)
- «Raksti, II» (2001)
Әдәбият
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- B Tabūns. Regīna Ezera. — R., 1980
Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- ↑ Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: ачык мәгълүмат платформасы — 2011.
- 1 2 Brockhaus Enzyklopädie — F.A. Brockhaus, 1796.
- ↑ Deutsche Nationalbibliothek Record #123299136 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
- ↑ Regīna Ezera // Latvijas Enciklopēdija. — Rīga: SIA «Belokoņa Valērija izdevniecība», 2007. — ISBN 9984-9482-0-X.
- ↑ Регина Эзер - фильмография - совет сценарист - Кино-Театр.РУ
Сылтамалар
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Регина яңа прозасына күзәтү цепли риманд латышский Эзер.
- Г. Берли Латыш мәдәни кануннарына сайтындагы биографиясе 2016 елның 23 ноябрь көнендә архивланган
- 20 декабрь көнне туганнар
- 1930 елда туганнар
- Ригада туганнар
- 11 июнь көнне вафат булганнар
- 2002 елда вафат булганнар
- Латвиядә вафатлар
- Хезмәт Кызыл Байрагы ордены кавалерлары
- Халыклар дуслыгы ордены кавалерлары
- «Хөрмәт Билгесе» ордены кавалерлары
- 11 июнь көнне вафатлар
- 2002 елда вафатлар
- Әлифба буенча шәхесләр
- Әлифба буенча язучылар