Акбаш (Татарстан)
| Акбаш | |
|---|---|
| Нигезләнү датасы | XV гасыр |
| Дәүләт |
|
| Нәрсәнең башкаласы | Акбашское сельское поселение[d][1] |
| Административ-территориаль берәмлек | Акбашское сельское поселение[d][1] |
| Халык саны | 466 (2010) |
| Почта индексы | 423958 |
| Беренче язма телгә алу | 1715 |
| Җирле телефон коды | 855-93-04 |
![]() | |
Акбаш — Татарстан Республикасының Ютазы районындагы авыл.
Географиясе
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Акбаш Татарстанның башкаласы Казаннан көньяк-көнчыгышка таба 297 чакрым, ә район үзәге Урыссудан 18 чакрым көньяк-көнбатыштарак урнашкан[2].
Тарих
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Төп мәкалә: Акбаш авылы тарихы
XVII йөздә нигезләнгән Акбаш елгасы буенда урнашкан. Авылдан ерак түгел "Урдалы тау" дип исемләнгән табигать байлыгы булып саналган урын бар. Революциягә кадәрге чыганакларда Ташкичү исеме белән дә билгеле. 18-19 йөзләрдә халкы типтәрләр һәм башкорт-вотчинниклар катлауларына бүленгән. Авыл халкы күбесенчә игенчелек, терлек үрчетү белән шөгыльләнә.
1808 елда Акбашта беренче мәчет, 1867 нче елда – икенче. 20 йөз башында волость идарәсе урнаша, земство почта станциясе, су тегермәне эшләгән.
Демография
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]| Халык саны | |||||||||||
| 1859 | 1886 | 1897 | 1926 | 1938 | 1949 | 1958 | 1970 | 1979 | 1989 | 2002 | 2010 |
| 1015 | 1431 | 1682 | 1506 | 1379 | 1056 | 752 | 850 | 669 | 462 | 538 | |
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 415 кеше яши[3], шул исәптән: татарлар — 94,70%, башка халыклар — 4,34%, милләтен күрсәтмәүчеләр — 0,96%[3].
Климат
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]| Тәүлек буена һаваның уртача температурасы | ||||||||||||
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| -11.2 °C | -11 °C | -5.8 °C | 4.6 °C | 13.8 °C | 19.1 °C | 20.9 °C | 18.3 °C | 12.5 °C | 4.5 °C | -4.8 °C | -10.4 °C | 4.2 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb[4]. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.[5]
Акбашта туган танылган шәхесләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Зәки Тимерҗанов (1926-2013), Социалистик Хезмәт Каһарманы.
Бу исемлек Wikidata мәгълүматларына нигезләнә һәм периодик рәвештә робот тарафыннан яңартылып тора. Исемлекне кулдан яңарту өчен уң яктагы яңартка басыгыз.
Исемлек өлкәсе эченә кертелгән барлык төзәтмәләр киләсе яңарту белән бетереләчәк!
| туу | Исем | әлма-матер | һөнәр төре | эш урыны | үлем датасы | үлем урыны |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1895-12-05 | Сәхаутдин Миңлекәй | «Гобәйдия» мәдрәсәсе | мәктәп укытучысы шагыйрь |
1954-01-17 | Уфа | |
| 1926-01-20 | Зәки Тимерҗаныв | 2013-03-31 | Норлат |
Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- 1 2 ОКТМО
- ↑ Implementations of the haversine formula in 91 languages at rosettacode.org and in 17 languages on codecodex.com 2018 елның 14 август көнендә архивланган.
- 1 2 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.
- ↑ World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna
- ↑ NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International
