Арне Тиселиус

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Арне Тиселиус latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Арне Тиселиус
Arne Tiselius.jpg
Туган телдә исем швед. Arne Wilhelm Kaurin Tiselius
Туган 10 август 1902(1902-08-10)[1][2][…]
Стокһолм, Шевитсә-Нарвигия униясе[d][4]
Үлгән 29 октябрь 1971(1971-10-29)[4][1][…] (69 яшь)
Helga Trefaldighet[d], Шевитсә[5]
Үлем сәбәбе йөрәк сумите инфаркты
Күмү урыны Уппсаланың иске зираты[d][6]
Яшәгән урын Шевитсә
Ватандашлыгы Flag of Sweden.svg Шевитсә
Әлма-матер Уппсала университеты
Һөнәре тереклек химиячесе, химик, үнивирситит прафисыры
Эш бирүче Уппсала университеты

Commons-logo.svg Арне Тиселиус Викиҗыентыкта

Арне Тиселиус (швед. Arne Wilhelm Kaurin Tiselius, 10 август 1902(1902-08-10)[1][2][…], Стокһолм, Шевитсә-Нарвигия униясе[d][4]29 октябрь 1971(1971-10-29)[4][1][…] (69 яшь), Helga Trefaldighet[d], Шевитсә[5]) — тереклек химиячесе, химик, үнивирситит прафисыры (Шевитсә). Химия өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1948), Упсала үнивирситите прафисыры (1938 елдан), шул ук уку йорты каршындагы Биохимия институты директоры (1951-?), табигый фәннәр өлкәсендәге тикшеренүләр буенча Швеция дәүләт шурасы рәисе (1946-1950).

Уппсала университеты дигән уку йортында белем алган.

Лундын кыйрал җәмгыяте, Шевитсә кыйрал фәннәр академиясе, Шевитсә кыйрал мөһәндислек фәннәре академиясе, Пүлшә фәннәр академиясе,[7] Берлин фәннәр академиясе, Папа фәннәр академиясе,[8] Америка сынлы сәнгать һәм фәннәр академиясе, Италия милли фәннәр әгъзасы, Финләндия фән һәм әдәбият әгъзасы, АКШ милли фәннәр академиясе дигән оешмаларда әгъза булган.

Фәнни хезмәтләре югары молекуляр кушылмаларның электрофоретик һәм хроматографик тикшеренүләре ысулларына карый. Адсорбцион хроматография ысулын кәшеф иткән (1931-1935) һәм аннан файдаланып, составында аминоәчелекләр, пептидлар, күмерсулар булган кушылмаларны сыйфат һәм микъдар ягыннан анализлаган. Иммуноэлектрофорез ысулы белән кан сывороткасының аксым төзелешен өйрәнүгә нигез салган. Нобель фонды идарәсе рәисе (1960-1964).[9]

Бүләкләр, мактаулы исемнәр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Лундын кыйрал җәмгыяте әгъзасы
  • Химия өлкәсендә Нобель премиясе[10][11] (1948)
  • Бйөркен мөкәфәте
  • Аугуст Вилһелм Һофман мидәле (1955)
  • Франклин мидәле (1955)
  • Йөзьеллык мөкәфәте (1953)
  • шәрәфле доктор (1957)
  • Кыйрал җәмгыятенең чит ил әгъзасы

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Encyclopædia Britannica
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 Munzinger Archiv — 1913.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Тиселиус Арне // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / мөхәррир А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  5. 5,0 5,1 5,2 http://www.svenskagravar.se/gravsatt/64724621SvenskaGravar.
  6. 6,0 6,1 http://www.svenskagravar.se/gravsatt/94361238SvenskaGravar.
  7. http://czlonkowie.pan.pl/czlonkowie/sites/WynikiWyszukiwania.html?s=TISELIUS,%20Arne%20; тикшерү датасы: 26 март 2019.
  8. http://www.pas.va/content/accademia/en/academicians/deceased/tiselius.html.
  9. https://www.nobelprize.org/nobel_organizations/nobelfoundation/history/lemmel/index.html
  10. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/chemistry/laureates/1948/.
  11. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/.