Таллыкурган
| Таллыкурган | |
|---|---|
| каз. Талдықорған | |
| Илтамга | |
 | |
| Нигезләнү датасы | 1868 |
 | |
| Рәсми исем | Талдыкорган |
| Дәүләт |
 Казакъстан |
| Нәрсәнең башкаласы | Копальский уезд[d], Алматы өлкәсе, Җидесу өлкәсе һәм Талды-Курганская область[d] |
| Административ-территориаль берәмлек | Талдыкорганская городская администрация[d] |
| Сәгать поясы | UTC+06:00 |
| Башкарма хакимият башлыгы | Карасаев, Багдат Абильмажинович[d] |
| Халык саны |
129 960 (2013), 150 000 (2001)[1], 162 300 (2015)[2], 80 000 (1975)[3], 113 000 (1987) |
| Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек | 600 ± 1 метр |
| Кардәш шәһәр | Анталия һәм Mançester |
| Моның хуҗасы | Стадион имени Гани Муратбаева[d] һәм Жетысу[d] |
| Мәйдан | 74 000 000 квадрат метр |
| Почта индексы | 040000 |
| Рәсми веб-сайт | taldykorgan.gov.kz |
 | |
| Җирле телефон коды | 72822 |
 | |
 Таллыкурган Викиҗыентыкта | |
Талдыкорган (каз. Талдықорған, рус. Талды-Курган, Талдыкорган) — Казакъстан Республикасы шәһәре, 2022 елга кадәр Алматы өлкәсенең, 2022 елның 8 июненнән Җидесу өлкәсенең административ үзәге.
Халык саны — 123 038 кеше (2009).[4]
География
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Шәһәр Җидесу үзәгендә, Җунгар Алатавының алдыныда, тамагы янында урнашкан.
Тимер юл станциясе. Аэропорт. 604 авиабазасы.
Атамасы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]«Талдықорған» сүзе казакъчадан "таллы курган" дигәнне аңлата.
Тарих
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]1868 елда Гавриловка авылы буларак нигезләнгән. 1920 елда аңа Талды-Курган исем кушылган.
1930 елдан — Казакъ АССР-ы Алматы округының Талды-Курган районының үзәге. 1944 елдан — шәһәр.
1944—1959 һәм 1967—2001 елларда — Талды-Курган өлкәсе үзәге. 2001 елда Алматы өлкәсе үзәге булып тора.
2022 елның 8 июненнән яңа оештырылган Җидесу өлкәсенең административ үзәге.
Халык
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]| 1959[5] | 1970[6] | 1979[7] | 1989[8] | 1999[9] | 2009[9] |
|---|---|---|---|---|---|
| 41 418 | 60 601 | 87 948 | 119 149 | 97 996 | 123 038 |
Милли состав (2010): казакълар — 65,0%, руслар — 25,5%, кореялылар — 3,6%, татарлар — 1,9%, алманнар — 1,1%.[10]
Икътисад
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Аккумулятор заводы, машинналар төзү заводы, төрле фабрикалар, төзү материллар комбинаты.
Кардәш шәһәрләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- ↑ Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 15: Следавікі — Трыо — Мінск: Беларуская Энцыклапедыя імя Петруся Броўкі, 2002. — 552 — ISBN 985-11-0251-2
- ↑ Большая российская энциклопедия — Москва: Большая российская энциклопедия, 2004.
- ↑ Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
- ↑ Население Республики Казахстан. Итоги Национальной переписи населения Республики Казахстан 2009 года.РАЗмЕщЕНИЕ НАСЕЛЕНИя ПО НАСЕЛЕННым ПУНКТАм (PDF), archived from the original (PDF) on 2013-02-27, retrieved 2013-12-11
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr59_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr70_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr79_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php
- 1 2 Перепись населения Республики Казахстан 2009 года. Население Республики Казахстан (том 1) (PDF), archived from the original (PDF) on 2013-02-27, retrieved 2013-12-11
- ↑ Численность населения по областям, городам и районам, полу и отдельным возрастным группам, отдельным этносам на 1 января 2010 года, archived from the original on 2012-06-27, retrieved 2013-12-11