Михаил Ломоносов

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Михаил Ломоносов
M.V. Lomonosov by L.Miropolskiy after G.C.Prenner (1787, RAN).jpg
Туган 19 ноябрь 1711(1711-11-19)
Ломоносово (Архангельская область)[d]
Үлгән 15 апрель 1765(1765-04-15) (53 яшь)
Питырбур[1][2][3]
Белем Марбург университеты[d][1], Славяно-греко-латинская академия[d][1], Киев-Могилән академиясе[d] һәм Академический университет Петербургской Академии наук[d]

Михаи́л Васи́льевич Ломоно́сов ( 19 (1711) ноябрь, Денисовка авылы, Русия патшалыгы — рус табигать өйрәнүче галим, рус әдәби теленә нигез салучы, шагыйрь, рәссам, тарихчы.

Тәрҗемәи хәл[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Мәскәүдә, Киевта (1734), соңрак Петербург академия университында укыган (1735). 1736 елдан Германиянең Марбург һәм Фрайбург университетларында химия һәм металлургия фәннәреннән тәгълим алган. Петербург фәннәр академиясенең беренче академигы (1745). 1748 елда Русия ФА каршында беренче химия лабораториясенә нигез салган. 1755 елда Ломоносовның инициативасы белән Мәскәү университеты булдырылган. Матдәләрнең атом-молекуляр төзелеше хакындагы төшенчәләрне эшкәрткән, химик реакцияләрдә массаның сакланыш канунын тапкан (1756), корпускуляр (атом-молекуляр) тәгълиматы нигезләрен тәкъдим иткән (1741 — 50). Венера планетасының атмосфера барлыгын ачыклаган (1761). Фәлсәфи һәм гражданлик рухындагы рус одасының иҗаткяре. Шигырьләр, трагедияләр һәм һөҗүи (сатирик) әсәрләр, фундаменталь филологик тәдкыйкатьләр һәм рус теленең гыйльми грамматикасы авторы. Төсләр хакындагы теориясен алга сөргән. Берничә оптик әсбаплар ясаган. Мозаика сәнгате үсешенә, смальталар эшләп чыгаруга зур өлеш керткән, шәкертләре белән бергә изразец нәкышләрнең яңа төрләрен тәкъдим иткән.

Швеция ФА (1760), Болонья ФА (1764)ларның фәхри әгъзасы.

Үлем[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1765 елның 15 апрелендә, Михаил Ломоносов, рус галиме, тарихчы, шагыйрь, үпкәләр ялкынсынуыннан, үлә.

Фәнни-техник эшчәнлеге[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1754 елны М.В. Ломоносов җитәкчелегендә ике винтлы беренче вертолёт моделе (аэродинамик машина) төзелә.[4]

Гаиләсе[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Ломоносов кабере

Гаилә агачы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

 
 
Артемий
(XVI–XVII вв.)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Леонтий
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Дорофей
(1647–1683)
 
Лука
(1646–1727)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Василий
(1681–1741)
 
Елена Сивкова
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Михаил Ломоносов
 
Елизавета Цильх
(1720–1766)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Елена
(1749–1772)
 
Алексей Константинов
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Николай Раевский
 
Софья
 
Анна
 
Алексей
 
Екатерина
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Александр
 
Николай
 
Мария
 
Сергей Волконский
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Александра
 
Иван Ностиц
 
Михаил
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Григорий Пётр
 
Александр
 
Сергей
 
 
Михаил
 
 
Андрей
 
 
Пеэтер


Венера. 1761

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Китаплары[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Ломоносов М. Краткое руководство к красноречию. — Кн. 1: В коей содержится Риторика… — СПб.: Имп. Акад. наук, 1748. — 327 с.

Библиография[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Материалы для биографии Ломоносова. Собраны экстраординарным академиком Билярским. Санкт-Петербург. В типографии Императорской Академии Наук. 1865