Төрекмәнбашы

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Төрекмәнбашы latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Төрекмәнбашы
Türkmenbaşy
Hafenviertel Türkmenbaschy.jpg
Нигезләнү датасы 1869
Рәсми исем Туркменбашы һәм Türkmenbaşy
Кана белән язылган исем トルクメンバシュ
... хөрмәтенә аталган Сәфәрморат Ниязов
Дәүләт Flag of Turkmenistan.svg Төрекмәнстан[1]
Нәрсәнең башкаласы Красноводск өлкәсе[d]
Административ-территориаль берәмлек Балкан вилаяте[d]
Халык саны 70 962 кеше кеше (2009)
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек 27 метр
Сәгать поясы UTC+05:00
Кардәш шәһәр Юрмала
Почта индексы 745000
Нумир тамгасы куды BN
Commons-logo.svg Turkmenbashi Викиҗыентыкта

Төрекмәнбашы(төрекм. Türkmenbaşy, элек — Красноводск) — Төрекмәнстаннең Балкан вилаяте шәһәре. Каспий диңгезе порты, нефть чыгару сәнагате үзәге.

География[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Шәһәр Каспий диңгезенең Красноводск култыгында, Ашһабадтан 520 километр төньяк-көнбатышрак урнаша. Тимер юлы станциясе, аэропорт.

Климат[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Юрмала климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 20,7 22,3 29,0 36,0 40,7 41,9 44,7 42,9 43,5 33,4 28,1 24,7 44,7
Уртача максимум, °C 7,5 8,7 13,1 19,9 25,8 31,6 34,6 34,5 29,3 21,5 14,2 9,1 20,8
Уртача температура, °C 3,6 4,4 8,9 15,0 19,2 22,6 25,9 25,3 22,5 16,6 10,8 6,1 15,1
Уртача минимум, °C −0,3 −0,2 3,2 8,5 13,6 18,9 22,2 22,0 16,7 10,0 5,0 1,2 10,1
Абсолют минимум, °C −21,5 −21,9 −12,6 −2,6 2,7 6,6 14,1 10,2 3,3 −2,9 −12,1 −16,3 −21,9
Явым-төшем нормасы, мм 12 13 17 16 9 3 2 5 5 11 19 13 125
Чыганак: Погода и климат

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Красноводск 1869 елда рус армиясенең ныгытылган пункты буларак нигезләнә. Каспий арты тимер юлы (1880 — 1891 еллар) төзелешеннән соң мөһим транспорт үзәгенә әверелгән. Берникадәр вакыт — Каспий арты өлкәсе үзәге, 1882—1925 елларда Каспий арты өлкәсенең Красноводск өязе үзәге.

19391947, 19521955, 19731988 елларда — Төрекмән ССРның Красноводск өлкәсе үзәге.

1993 елда шәһәргә Сапарморат Ниязов хөрмәтенә Төрекмәнбашы исеме кушыла.

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Халык саны
1939[2]1959[3]1970[4]1979[5]1989[6]1995[7]20052009
23 26239 27248 84053 13158 85463 00068 29270 962

Икътисад[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Нефть эшкәртү заводлары.

Галерея[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Танылган шәхесләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Кардәш шәһәрләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. archINFORM — 1994.
  2. ССҖБ җанисәбе (1939)
  3. ССҖБ җанисәбе (1959)
  4. ССҖБ җанисәбе (1970)
  5. ССҖБ җанисәбе (1979)
  6. ССҖБ җанисәбе (1989)
  7. Төрекмәнстан җанисәбе (1995)