Alt (төймә)

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Ctrl, Windows һәм Alt төймәләре

Alt (ингл. alternate — алмаштырырга, чиратлаштырырга) — Amiga-дагы һәм IBM PC’га ярашлы санак төймәсарындагы төймә. Аның төп билгеләнеше — башка төймәләрнең әһәмиятен үзгәртү. Apple Macintosh төймәсарында аңа  Option дигән төймә туры килә. Alt — ул модификатор-төймә, мәсәлән Ctrl кебек. Гадәттәгечә, Alt төймәсе кулланучы төймәләргә басуны эшкәрә торган программага хәбәр итәргә тели торган вакыйгалар микъдарын киңәйтү өчен кулланыла. Мәсәлән, сүзләр мөхәррир программасында F төймәсенә басу «f» символын куя, ә шул ук программада Alt + F төймәләр тиңдәшлегенә басу мөхәррирнең «File» дигән сайлагына күчерә.

Кагыйдә буларак, санак төймәсарында ике Alt төймәсе була. Берсе аның Буш ара төймәсенең уң ягыннан, икенчесе сул ягыннан, урнашканнар. Гадәттәгечә, бу төймәләр «сулдагы Alt төймәсе» (Alt) һәм «уңдагы Alt төймәсе» (AltGr) дип аталалар.

  105 төймәле IBM/Windows санак төймәсары җәеме  к·б·ү 
Esc F1 F2 F3 F4 F5 F6 F7 F8 F9 F10 F11 F12 PrtSc
SysRq
Scroll
Lock
Pause
Break
Тильда Өндәү билгесе @ Куштырнаклар Рәшәткә (төймә) Номер билгесе Доллар символы Нокталы өтер Процент Циркумфлекс Ике нокта Амперсанд Сорау билгесе Йолдызчык (типографика) Түгәрәк җәяләр Түгәрәк җәяләр Сызу + (төймә) Backspace Машиналы кире апостроф Ё 1 (сан) 2 (сан) 3 (сан) 4 (сан) 5 (сан) 6 (сан) 7 (сан) 8 (сан) 9 (сан) 0 (сан) Минус Тигезлек билгесе Backspace Tab (төймә) Q W E R T Y U I O P Фигуралы җәяләр Фигуралы җәяләр Enter (төймә) Tab (төймә) Й Ц У К Е Н Г Ш Щ З Квадрат җәяләр Х Квадрат җәяләр Ъ Enter (төймә) Caps Lock A S D F G H J K L Ике нокта Куштырнаклар Вертикаль сызык Кире сызык Enter (төймә) Caps Lock Ф Ы В А П Р О Л Д Нокталы өтер Ж Машиналы апостроф Э Кире сызык Enter (төймә) Вертикаль сызык Z X C V B N M Почмаклы җәяләр Почмаклы җәяләр Сорау билгесе Өтер Shift (төймә) Кире кыек сызык Я Ч С М И Т Ь Өтер Б Нокта (тыныш билгесе) Ю Кыек сызык Нокта (тыныш билгесе) Shift (төймә) Ctrl Windows (төймә) Alt (төймә) Буш ара AltGr (төймә) Windows (төймә) Menu (төймә) CtrlKB Eng-Rus QWERTY(ЙЦУКЕН).svg
Ins Home PgUp NumLk / *
Del End PgDn 7 8 9 +
4 5 6
1 2 3 Ent
0 ,

Өстәмә символларлы латин әлифбасы белән куллана торган тел өчен җәемле төймәсарларда (мәсәлән, AZERTY дигән француз теле өчен җәем — диакритик билгеләре белән) махсус символларның бер өлеше киңәйтелгән әлифба хәрефләренә алмаштырылган. Аларны кертү өчен уңдагы Alt төймәсе белән кулланырга кирәк; андый төймәсарларда уң яктагы Alt төймәсе гадәттәгечә Alt Gr дип маркировкаланган. Шул ук төймә күптән түгел барлыкка килгән символларын (мәсәлән, евровалютасы символын) кертү өчен кулланыла, ә кайбер төймәсарларда — диакритиклы символларны кертү өчен.

Xkb-да (X.Org Server) Shift + AltGr төймәләр тиңдәшлеге (AltGr + Shift төймәләр тиңдәшлегеннән аермалы буларак, ягъни, төймәләргә басу эзлеклелегенә карапCompose төймәсе кебек кулланыла.

Шул ук вакытта Alt төймәсенең берәр әлифба-саннар төймәсе белән комбинациясы ничек «үлгән төймәләр» кебек, шулай ук гадәти символларны кертү өчен дә кулланыла ала.

Еш кына күренә торган төймәләр тиңдәшлекләре:

Төймәләр тиңдәшлекләре Программа Гамәл
Alt + F4 Барлык программаларда Программаны ябу (сирәгрәк — аерым тәрәзәне)
Alt + F7 Кайбер программаларда Эзләү диалогын чакыру
Alt + F10 Кайбер файл менеджерларында Каталоглар агачын чакыру
Alt + Tab Windows-ларда, DE-ның һәм кайбер *nix өчен WM-ның зур өлешләрендә Икенче ачылган программага күчү (төгәлрәге — тәрәзәгә)