Shift (төймә)

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Shift (төймә) latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Shift төймәсенең урнашуы

Shift — санак төймәсарының, яки язу машинасының модификатор-төймәсе. Баштагы мәлне баш хәреф кертү өчен генә кулланылган.  Shift һәм хәреф төймәләренә бер үк вакытта бассаң баш хәреф кертелә. Төймәсарның өстәмә (сан) бүлегендәге сан төймәсе белән  Shift төймәсенә бер үк вакытта бассаң тыныш билгеләре кертелә, яисә курсорны идарә итү төймәләренең функциясе эшләнелә.

Моннан башка,  Shift төймәсе түбәндәгечә кулланыла:

  • «тиз» төймәләр тиңдәшлекләрендә — модификатор кебек;
  • тычкан төймәсенә басканда — модификатор кебек (мәсәлән, курсор сылтама өстендә булган чакта,  Shift төймәсенә басып торып, тычкан төймәсенә бассаң, күп төрле гизгечләрдә сылтама аерым тәрәзәдә ачыла).
 105 төймәле IBM/Windows санак төймәсары җәеме к·б·ү 
Esc F1 F2 F3 F4 F5 F6 F7 F8 F9 F10 F11 F12 PrtSc
SysRq
Scroll
Lock
Pause
Break
ТильдаӨндәү билгесе@КуштырнакларРәшәткә (төймә)Номер билгесеДоллар символыНокталы өтерПроцентЦиркумфлексИке ноктаАмперсандСорау билгесеЙолдызчык (типографика)Түгәрәк җәяләрТүгәрәк җәяләрСызу+ (төймә)BackspaceМашиналы кире апострофЁ1 (сан)2 (сан)3 (сан)4 (сан)5 (сан)6 (сан)7 (сан)8 (сан)9 (сан)0 (сан)МинусТигезлек билгесеBackspaceTab (төймә)QWERTYUIOPФигуралы җәяләрФигуралы җәяләрEnter (төймә)Tab (төймә)ЙЦУКЕНГШЩЗКвадрат җәяләрХКвадрат җәяләрЪEnter (төймә)Caps LockASDFGHJKLИке ноктаКуштырнакларВертикаль сызыкКире сызыкEnter (төймә)Caps LockФЫВАПРОЛДНокталы өтерЖМашиналы апострофЭКире сызыкEnter (төймә)Вертикаль сызыкZXCVBNMПочмаклы җәяләрПочмаклы җәяләрСорау билгесеӨтерShift (төймә)Кире кыек сызыкЯЧСМИТЬӨтерБНокта (тыныш билгесе)ЮКыек сызыкНокта (тыныш билгесе)Shift (төймә)CtrlWindows (төймә)Alt (төймә)Буш араAltGr (төймә)Windows (төймә)Menu (төймә)CtrlKB Eng-Rus QWERTY(ЙЦУКЕН).svg
Ins Home PgUp NumLk / *
Del End PgDn 7 8 9 +
4 5 6
1 2 3 Ent
0 ,

Барлыкка килү тарихы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Бу төймә беренче тапкыр барлыкка 1878 елда Ремингтон № 2 дигән язу машинасында килгән. Shift исеме сүзгә-сүз каретканы күчерү дип тәрҗемә ителә. Төймәнең физик гамәлгә ашыру очрагында Shif дигән исем бирелгән, чөнки Shift төймәсенә басуы каретканы күчергән дә шуңа күрә литерайөртү көянтәләре кәгазьгә бәләкәй түгел, ә зур литералар белән суккан. Байрон Брук 1875 елның 30 декабрендә бу җайланмага патент алган һәм икенче серияләп чыгарыла торган язу машинасында бу җайланма файдаланылган.[1][2]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Yasuoka Koichi. The Truth of QWERTY(ингл.) (4 октябрь 2006). 2010 елның 27 март көнендә тикшерелгән. 2012 елның 31 март көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  2. Байрон, Алден Брукс, "Improvement in Type-writing Machines", US 202923, published Dec 30, 1875, issued Apr 30, 1878 (ингл.)