Владимир I

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Владимир Святослав улы
Володи́мѣръ Свѧтосла́вичь
Владимир Святослав улы
Владимир I
Владимир Святослав улы
Байрак
6 Бөек Киев кенәзе
11 июнь 978 — 15 июль 1015
аңа кадәр: Ярополк Святослав улы
дәвамчысы: Святополк Владимир улы
Байрак
Новгород кенәзе
970 елдан988 елга хәтле тирәсе
аңа кадәр: Святослав Игорь улы
дәвамчысы: Вышеслав Владимир улы
 
Дин: Xristianlıq
Туу: 960 ел тирәсе
Будутино (Будятине) Псков
Үлем: 15 июль 1015(1015-07-15)
Берестово Киев
Династия: Рюриковичлар
Әти: Святослав Игорь улы
Әни: Малуша
Владимир I, тәңкәдә сурәте

Владимир I (Владимир Кызыл Кояш, чукынганнан соң Василий, борынгы рус. Володи́мѣръ Свѧтосла́вичь), (960 ел тирәсе — 15 июль 1015 ел), Киев кенәзлегенең бөек кенәзе (980 елдан). Бөек кенәз Святослав Iнең кече улы.

970-988 елларда Новгород кенәзе, бөек Киев кенәзе, аның хакимлеге вакытында Русь чукындырыла. 970 елда Новгород кенәзе вазифасына баскан. 978 елда Киев тәхетен басып алган.

Владимир I хакимлеге чорында Киев Русе белән Идел буе Болгары мөнәсәбәтләре[үзгәртү]

Владимир I 985 елда Идел буе Болгары дәүләтенә каршы талау сугышларында катнашкан. Руслар теге вакытта мәҗүси халык әле булган.

Русларга Ислам динен кабул итү тәкъдиме[үзгәртү]

Идел буе Болгары әмире Мөэмин ибн Әхмәд Болгар дәүләте берләштергәннән соң (976 ел), Сувар мәҗүсилеген бетергәннән соң, Рус мәҗүси күршеләрен Ислам диненә тартырга теләгән, мәҗүси күршеләр урынына мөселман дусларча халык килеп чыккан өчен.

Мөэмин ибн Әхмәд Владимир I кенәзгә мөселман болгар илчелеген 980 елларда җибәргән. Кайбер чыганаклар буенча бу илчелекне галим Якуб әл-Болгари җитәкләгән. Идел буе Болгары дәүләте рәсми рәвештә Киев Русенә Ислам дине кабул итәргә тәкъдим иткән.

Влади́мир I төгәл җавабы бирмәде һәм монотеистик динен сайлый башлаган. Танылган төрек белгече О.Прицак буенча Влади́мир I башта Ислам динен кабул иткән, ләкин соңрак 988 елда үзен чукынган һәм Киев Русен чукындырган.

Гарәп тарихчысы Әл-Мәрвәзи китабы (1120) буенча 1014 елда болгар әмире Мөэмин-2 (Абу Исхак Ибраһим ибн Мөхәммәд) Владимир-1 кенәзне яңадан Исламга өндәп күндергән. Бу фикерен танылган төрек белгече О.Прицак үз китапларында яклый.

Мөселман илчелеге нәтиҗәләре[үзгәртү]

985 елда Идел буе Болгары һәм Киев Русе арасында беренче Солых Килешү төзегән. Бу килешү буенча

« колмак суга батканчы, таш су өстенә калыкканчы турылыклы булырга дип ант ителә »

Киев Русе белән Идел буе Болгары килешү[үзгәртү]

«Повести временных лет» елъязмасында хәбәр ителгәнчә, аркадашлары бәҗәнәк-төрекләр белән болгарларга каршы яу белән килгәннән соң (985), кенәз Владимир I болгарларның икътисади яктан өстенлеген таный («... все они в сапозех») һәм алардан ясак түләтеп булмаячагын аңлый («им дани нам не даяти, поидем искать лапотников»), үзара килешү төзергә тәкъдим итә. Килешүгә «колмак суга батканчы, таш су өстенә калыкканчы» турылыклы булырга дип ант ителә;

Тарих[үзгәртү]

Гаиләсе һәм балалары[үзгәртү]

Балалары - 13 улы һәм 10 кызлары чамасы:

Беренче Рюриковичлар[үзгәртү]

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Рюрик[1]
 
Олег Күрәзә [2]
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Игорь[3]
 
Ольга
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Святослав
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ярополк
 
 
 
 
 
 
 
Олег древлян кенәзе
 
Владимир Кызыл Кояшкай
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Святополк Мәлгунь
 
Вышеслав
 
Изяслав Полоцкий[4]
 
Ярослав Зирәк
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Святослав
 
 
 
Мстислав Кыю
 
Борис
Изге
 
Глеб
Изге
 
Судислав
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Илья
 
Владимир Ростиславич Галичле борынгы бабалары
 
Изяслав
 
Святослав
 
Всеволод
 
Вячеслав Смоленск кенәзе
 
Игорь Смоленск һәм Волын кенәзе
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Мстислав
 
Святополк
 
Ярополк
 
Глеб
 
Роман Кызыл
 
Давыд Давыдовичлар черниговскиларның нәселеннән
 
Олег Горислав улы Ольговичларның борынгы бабалары
 
Ярослав кенәзе Муром һәм Рязань кенәзе борынгы бабалары
 
Владимир Мономах Мономаховичлар бабалары
 
Ростислав
 
Борис
 
Давыд Волын кенәзе, Городенск кенәзе нәселеннән борынгы бабалары
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ярослав
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Мстислав Олы
 
Изяслав
 
Ярополк
 
Святослав
 
Вячеслав
 
Юрий Долгорукий Юрьевичлар нәселеннән борынгы бабалары (Бөек Владимир-Суздаль кенәзләрнең)
 
Роман
 
Андрей
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Юрий Туровский Туров һәм Пинск кенәзе
 
 
 
 
 
 
Всеволод-Гавриил Новгород кенәзе
 
Изяслав Изяславичлар Волынскилар нәселеннән борынгы бабалары
 
Святополк Новгород кенәзе
 
Ростислав Смоленсктагы Ростиславичлар Смоленскилар нәселеннән борынгы бабалары
 
Владимир Дорогобужский
 
 
  1. Новгород кенәзе.
  2. Рюриковичлардан түгел.
  3. Куе төс белән күрсәтелгән Бөек Киев кенәзләре
  4. Рюрик нәселенең туган ботакларын нигез салучылар күрсәтелгән.