Яңа Торъял районы

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Яңа Торъял районы latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Яңа Торъял районы
Flag of Novotoryalsky rayon (Mariy-El).png
Байрак
Coat of arms of Novotoryalsky District.png
Илтамга
Башкала Яңа Торъял
Халык саны 14 956 (1 гыйнвар 2018) Edit this on Wikidata
Нигезләнгән 1924
Сәгать кушагы Мәскәү вакыты, UTC+03:00
Җәгърафия
АТБ Мари Иле
Мәйдан 920.09 дүрткел киламитер
Координатлар 57.0833°N 48.6667°E Edit this on Wikidata
Телефон коды +7 83636 Edit this on Wikidata



Сернур районы (урыс. Новоторъяльский район, мар. У Торъял кундем) — Мари Илнең төньягында урнашкан административ берәмлеге.

Үзәге — штп Яңа Торъял.

География[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Чиктәшлек[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Як Район яки регион
Төньяк Киров өлкәсе (Яраң районы, Пижанка районы, Советск районы)
Көнбатыш Оршанка районы
Көньяк-көнбатыш Советский районы
Көньяк-көнчыгыш Куженер районы
Көнчыгыш Сернур районы

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1920 елга кадәр бу җирләр Вятка губернаның Уржум һәм Яраң өязләре составына булганнар.

1924 елда Яңа Торъял кантоны барлыкка килә.

1959 елда Пектубаево районы юкка чыгарыла, ә аның өлешләре Яңа Торъял районына кертеләләр.

1963 елда район юкка чыгарыла; 1964 елда — яңадан торгызыла.

Административ бүленеш[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

1959[3] 1970[4] 1979[5] 1989[6] 2002[7] 2010[2]
33 632 24 354 20 973 20 628 18 543 17 120

Милли состав (2002): чирмешләр – 69,4%, урыслар – 29,3%. [8]

Демография[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Халык саны
2002[9]20052009[10]2010[11]2011[12]2012[13]2013[14]2014[15]2015[16]
18 54318 10016 49717 12417 05816 42115 98615 60115 414

Мәдәният һәм мәгариф[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

19 авыл китапханә, үзәк китапханәсе, балалар китапханәсе; өлкәне өйрәнү музее.

6 мәктәп, 10 мәктәпкәчә үчриждиния, балалар иҗаты үзәге, Э. Сапаев исемендәге музыкаль мәктәп.

Сәламәтлекне саклау[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Яңа Торъял үзәк хастаханәсе
  • Пектубаевская авылдагы амбулатория
  • Масканур авылдагы амбулатория
  • 29 медицина пункты

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. http://toryal.ru/admin.html
  2. 2,0 2,1 http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls
  3. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg1.php
  4. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg1.php
  5. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg1.php
  6. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg1.php
  7. http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg1.php
  8. 2002 елгы җанисәп алу базасы.
  9. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Всероссийская перепись населения 2002 года. Том. 1, таблица 4. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов - райцентров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более. 2012 елның 3 февраль көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  10. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность постоянного населения Российской Федерации по городам, поселкам городского типа и районам на 1 января 2009 года. 2014 елның 2 гыйнвар көнендә тикшерелгән. 2014 елның 2 гыйнвар көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  11. Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность населения городов, районов, городских и сельских населённых пунктов
  12. Марий Эл. Оценка численности городского и сельского населения на 1 января текущего года 2009-2014 года
  13. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям. Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 года. 2014 елның 31 май көнендә тикшерелгән. 2014 елның 31 май көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  14. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 года. — М.: Федеральная служба государственной статистики Росстат, 2013. — 528 с. (Табл. 33. Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, городских населённых пунктов, сельских населённых пунктов). 2013 елның 16 ноябрь көнендә тикшерелгән. 2013 елның 16 ноябрь көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  15. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Оценка численности постоянного населения по муниципальным образованиям Республики Марий Эл на 1 января 2014 года. 2014 елның 1 апрель көнендә тикшерелгән. 2014 елның 1 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  16. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Оценка численности постоянного населения по Республике Марий Эл на 1 января 2015 года. 2015 елның 7 апрель көнендә тикшерелгән. 2015 елның 7 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.