Акъегет (Яшел Үзән районы)
| Акъегет | |
|---|---|
| Дәүләт |
 Россия |
| Нәрсәнең башкаласы | Акъегет авыл җирлеге[d][1] |
| Административ-территориаль берәмлек | Акъегет авыл җирлеге[d][1] |
| Почта индексы | 422535 |
 | |
Акъегет — Татарстан Республикасының Яшел Үзән районындагы авыл.
Климат
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]| Тәүлек буена һаваның уртача температурасы | ||||||||||||
| Гый | Фев | Мар | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ноя | Дек | Ел |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| -10.5 °C | -10.6 °C | -5.5 °C | 4.9 °C | 13.5 °C | 18.4 °C | 20.4 °C | 17.9 °C | 12.2 °C | 4.5 °C | -4.4 °C | -9.7 °C | 4.3 °C |
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb[2]. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.[3]
Халык саны
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 259 кеше яши[4], шул исәптән: татарлар — 98,46%, башка халыклар — 1,54%[4].
Тарих
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Мәктәп эшчәнлеге
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]1906 елда Акъегеттә «Русско-татарская школа» дип аталган мәктәп эшли башлый. 1913-1915 елларда авылда «Госмания» мәдрәсәсе каршындагы дәрелмөгаллиматта мөдирлек һәм укытучы вазифаларын башкарган, 1923 елда татар-башкорт теле буенча «Самоучитель» язган Фатих Сәйфи-Уфалы эшли. Илдә октябрь революциясе үткәч, белем бирү дәүләт тарафыннан алып барыла башлый, тик 1920-1921 еллардагы ачлык аркасында, мәктәп үз эшеннән туктап тора. Бина төрле авырулар, ачлык аркасында караучысыз калган балалар өчен приют итеп оештырыла. Мөдир булып Кәриҗан Әшрәфҗанов эшли. 1922 көзендә приют Зөягә күчә, ә мәктәп кабаттан үз хезмәтенә кире кайтарыла. 1929 елда бина начар хәлгә килгәнлектән, әсбаплар, китаплар, материаллар Норлат мәктәбенә китә. I-IV сыйныфларда укучыларны Акъегетнең төрле йортларына урнаштыралар. 1934 елда авылда ике катлы яңа мәктәп бинасы салына, анда Бакырчы һәм Сүнчәләй авылларыннан да килеп укый башлыйлар. 1939 елда уку һәм язу кириллица белән алып барыла башлый. 1956 елда бинага капиталь ремонт ясала, тирәсендә алмагач һәм җиләк-җимеш бакчасы ясыйлар. 1962-1985 елларда колхозчы яшьләр өчен кичке урта мәктәп эшли.[5]
Авыл белән бәйле шәхесләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Бу исемлек Wikidata мәгълүматларына нигезләнә һәм периодик рәвештә робот тарафыннан яңартылып тора. Исемлекне кулдан яңарту өчен уң яктагы яңартка басыгыз.
Исемлек өлкәсе эченә кертелгән барлык төзәтмәләр киләсе яңарту белән бетереләчәк!
| туу | Исем | әлма-матер | һөнәр төре | эш урыны | үлем датасы | үлем урыны |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1853 | Шәйхулла Шәфигуллин | No/unknown value | No/unknown value | |||
| 1902 | Шәмсия Азанова | мөхәррир | ||||
| 1915-04-24 | Госман Әлмиев | Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсе | опера җырчысы | 2011-04-14 | Казан | |
| 1927-08-24 | Гәрәйша Әбүбәкерев | шахтёр | 2009-10-09 | Дегтәрск |
Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- 1 2 ОКТМО
- ↑ World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna
- ↑ NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International
- 1 2 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.
- ↑ Тимершин И. Г. Акъегет авылы тарихы сәхифәләре. Казан, 2001.
Әдәбият
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Тимершин И. Г. Акъегет авылы тарихы сәхифәләре. Казан, 2001.
Чыганаклар
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
.gif)
.gif)