Пакистанда Һинд дине

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Пакистанда Һинд дине latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү

Һинд дине Пакистан халкының якынча 2%-ын тәшкил итә.[1] Һинд дине, 1998 елгы халык саны алу мәгълүматы буенча, Пакистанда Исламнан кала икенче иң зур дин.[2] 2010 елда Пакистан дөньяда бишенче иң күп халыклы ил һәм PEW халык санын алу буенча Пакистан дөньяда иң зур дүртенче Һинд дине халкына ия булачак.[3]

Pew Research буенча Һинду халкы 5,6 миллион булачак[3] һәм Һиндулар 2050 елга Пакистан халкының 2%-ын тәшкил итәчәк.[4] Пакистан 1947 елның 14 августта Британия Һиндстаныннан бәйсезлеккә ирешкәч, Көнбатыш Пакистанның 4,7 миллион Һинд дине тарафдарлары һәм Сикхлар Һиндстанга күчкән, шул ук вакытта 6,5 миллион Мөселманнар Һиндстаннан Көнбатыш Пакистанга яшәргә күчкән.[5]

1998 ел халык санын алу буенча Һинду халкы 2 443 614 булган.[2] Һиндулар Пакистанның барлык провинцияләрендә күп, ләкин бигрәк тә Синдхта концентрацияләнгән.[6] Алар төрле телләр сөйләшәләр, мәсәлән, Синдхи, Сераики, Аер, Дхатки, Гера, Гоариа, Гургула, Джандвара, Кабутра, Коли, Лоарки, Марвари, Санси, Вагхри[7] һәм Гуҗарати.[8]

Тарих[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Һингладж Мата Мандир Мәгарәсе керүе

Борынгы заманалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Пешавар, Пакистан
Һинд Үзәне Цивилизациясе урыннары киңәюе.

Иң борынгы Һинд дине тексты, Риг Веда, Инд Елгасы буенда безнең эрага кадәр 1500 ел элек хәзерге Пакистан (һәм Һиндстан) төбәгендә төзелгән булган.[9] Төрле археологик табучылар, мәсәлән, свастика символы, Йога позицияләре мәсәлән "Пашупати" сурәтендә Мохенджо-дарода, Синдхта халыкның мөһерләрендә Һинд динен формалаштырган төрле тәэсирләргә күрсәтә. Инд Үзәне Цивилизациясе кешеләре фольклоры һәм дини ышанулары Һинду диненең төп өлеше булып Көньяк Азиянең бу өлешендә эволюцияләнгән. Синдх патшалыгы һәм аның хөкемдарлары МахабхаратаҺинд эпик тарихында әһәмиятле роль уйнаган. Өстәвенә, Һинд риваятеньдә Пакистанның Лахор шәһәрен беренче мәртәбә Лава тарафыннан нигезләнгән булган, ә Касурны аның игезәге Куша нигезләгән, аларның икесе дә Рамаянада Раманың уллары булган. Гандхара төньяк-көнбатышында риваять Гандхара кешеләре шулай ук Махабхарата һәм Рамаяна кебек Һинду әдәбиятның төп өлеше булган.[10] шулай ук Мултанда һәм Санскрит тамырларын эзләп табып була.[11]

Демография[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Пакистан Британия Хөкүмәтеннән 1947 елда 14 августта бәйсезлеккә ирешкәч, илнең 4,7 миллион Һиндулары һәм Сикхлары Һиндстанга күчкән, шул ук вакытта 6,5 миллион Мөселманнар Һиндстаннан Пакистанга күчкән.[5] 1998 ел Пакистан халык санын алу буенча 2,5 миллионнан азрак Һиндуны теркәгән.[12] Пакистанда Һиндуларның күпчелеге Синдх провинциясендә концентрацияләнгән.

1951 елда Һиндулар Пакистан халкының 12,9%-ы (бу Көнчыгыш Пакистанны, хәзерге Бангладешны кертә), бу Пакистан Доминионын Һиндстаннан соң икенче иң зур Һинду халкы иткән. [13]

1951 халык санын алу буенча, Көнбатыш Пакистанда 1,6% Һинд дине халкы булган, шул ук вакытта Көнчыгыш Пакистан (хәзерге Бангладеш) 22,05%.[14] 1997 елда Һиндуларның Пакистанның 1,6% булган,[15] шул ук вакытта ул Бангладешта 10,2%-ка төшкән.[16]

1998 Пакистан Халык Санын алу буенча, каста Һинд динендәгеләр Пакистанның тулаем халкының 1,6%-ын тәшкил һәм Синдх провинциясендә 6,6% булган. Пакистан Халык санын Теркәлгән касталарны 0,25% тәшкил иткән Һинд дине тарафдарларының төп халкыннан аера.[17]

1998 ел халык санына нигезләнеп Пакистанның Һинду халкының шуннан соң стабилизацияләнеп, хәзер, якынча 3 миллион Һинд дине тарафдары булган.[18]

Һинд дине һәм бәйсезлек[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Карачида Шри Сваминараян Мандир бәйсезлектән соң күчкәннәрнең китү урыны булган.
Сайдпур Авылында Мандир

Пакистанны булдыру вакытында "тоткыннар теориясе" килеп чыккан. Бу теория буенча Пакистанда Һинд дине тарафдарлары азчылыгына Пакистанда гадел килешү бирелергә тиеш иде, бу Һиндстанда Мөселман азчылыгын саклау өчен.[19][20] Шулай да, Хаваҗа Назимуддин, Пакистанның 2-енче премьер-министры раслаганча: "Мин дин шәхеснең үз эше дип уйламыйм һәм шулай ук Ислам дәүләтендә нинди каста, ышану һәм дин булуына карамастан һәрбер гражданнарның бер үк хокукы булырга тиеш дип уйлаган".[21]

Пакистанның 1947 елда бәйсезлек яулаганнан соң, 4,7 миллионнан артык Һинд дине тарафдарлары һәм Сикхлар Көнбатыш Пакистаннан Һиндстанга күчте һәм 6,5 миллион Мөселман Пакистанга күченергә сайлаган.[5] Бу китүнең сәбәбе булып Британия Раджы җәмәгать атмосфера бик йөкләнгән булуга күрә, бер-берсенә ышанмау һәм урам бандаларның рәхимсезлеге һәм төрле дини җәмәгатьләр арасында антагонизм. 1947 ел канлы көч куллану вакытында 1 миллионнан артык кешенең гомере өзелгән, бу бәйсезлектән соң бабаларның өйләреннән киткән Һиндуларның, Мөселманнарның һәм Сикхларның йөрәкләренә курку һәм күрү алмау салган.

Һиндстанда зур уңышка ирешкән күп Һиндуларның, мәсәлән Боливуд фильм йолдызлары һәм режиссерлар Дэв Ананд, Радж Капур, Рамеш Сиппи, Винод Ханна, Манодж Кумар, Яш Чопра, Балрадж Сахни, Раджендра Кумар һәм Сунил Датт үзләренең туу урыннарын һәм бабаларын Пакистан шәһәрләре дип күрсәтә. Бәйсез Һиндстанның беренче Тест крикет капитаны Лала Амарнатх Лахор чыгышлы, премьер-министрлар И К Гуджрал һәм Гулзарилал Нанда шулай ук Пәнҗаб өлешләреннән бу Пакистанның өлешләре булып киттеләр.

Элеккеге Һиндстан Премьер-министры Манмоһан Сингх Равалпинди янында туган, шул ук вакытта элеккеге премьер-министр Лал Кришна Адвани Карачида туган. Бу шәхесләрнең күбесе бүленүдән соң көч кулланулар булу сәбәпле китәргә мәҗбүр булган.

Дини, иҗтимагый һәм сәяси учреждениеләре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Инд елгасы күп Һиндулар өчен изге елга һәм Пакистан хөкүмәте периодик рәвештә Һиндтсаннан Һиндуларның кечкенә төркемнәренә Синдхта һәм Пәнҗабта бәйрәм итү өчен дини сәфәр кылырга рөхсәт итә.[22][23]

Һинд дине тарафдарлары Мандирда дога кылу вакытында

1940 елда Һиндстанда Анти-Мөселман көч куллану дан соң Пакистанда Һинд дине тарафдарларының эзәрлекләүләре булган, гәрчә Һинд дине җәмәгате һәм Пакистан Хөкүмәте иң мәшһүрләрне сакласа да. Пакистанлда кайбер борынгы Һинд дине гыйбадәтханәләре төрле диндәге кешеләрне, шул исәптән соң Мөселманнарны да җәлеп итә.[24] Карачида Һинду Гимхана Һиндулар өчен иҗтимагый тәрәккыять ясап караган. Карачида хәзер берничә калган гыйбадәтханәләрнең берсе Шри Сваминараян Мандиры.

Һинд дине тарафдарларының яклаучы күп җәмгыятьләр бар һәм Хазара Шив Гыйбадәтханәсе Җәмгыяте Хайбер Пахтунхва төбәгендә җәмәгать кызыкларын яклый, Манешра янында, шуңа өстәп Читти Гатти авылы.

Җәмәгать тормышы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Карачи шәһәр мәдәнияте секуляр тирә-юнь тәэмин итә, бу Һинд дине азчылыклары өчен мөмкинчелекләр бирә. Гәрчә Исламизация илгә 1980-енче елларда зур йогынты ясаса да, Британия хакимияте вакытында секуляр учреждениеләр Британия хөкем сөргән вакытта Һинд дине тарафдарларына белем алу, спорт, мәдәни активлыкларда һәм хөкүмәт хезмәтендә, мэйнстрим Пакистан тормышында катнашырга мөмкинчелек биргән.

Һинд дине тарафдарлары Навратрины бәйрәм итәләр

Күренекле Пакистан крикетерларга Даниш Канерия һәм Анил Далпат керә,[25] мода дизайнеры Дипак Первани һәм Пакистанның Югары Судының Рана Бхагвандасэлеккеге Юстиция Шефы Рана Бхагвандас.

Бетереп карау һәм эзәрлекләү[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Бөлү[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Манора Пляжы, Карачи, Пакистан, Варун Дев Мандир өске уң почмакта

Тарихта Пакистан даирәләрендә Һинд дине, Буддизм һәм Сикхизмның бөлүе булган. Бу күп сәбәпләр аркасында килеп чыккан, шул ук вакытта бу диннәр Пакистан көнчыгыш чикләрендә чәчәк аткан. Төбәк күбесенчә Дәһли Солтанаты хөкем сөрү вакытында һәм соңрак Могол Империясе вакытында күбесенчә Мөселман булып киткән. Гомумән, башка дингә күчерү салмак процесс булган, күпләр Исламга Һинд диненең каста системасыннан арыныр өчен күчкән, күпләр диндар Мөселман изгеләренә карап күчкән, шул ук вакытта башкалар Исламга азрак салымнардан табыш алыр өчен, өйләнү партнелары һәм икътисади форсатлар өчен яки коллыктан хөр булу өчен. [26] Күбесенчә Мөселман халкы Гомум-Һинд Мөселман Лигасы яклы һәм Пакистан Хәрәкәте яклы булган. Пакистанның 1947 елда Пакистан Хәрәкәтеннән соң, күпчелек Һиндулар һәм Сикхлар Һиндстанга күчкән, шул ук вакытта Һиндстаннан Мөселман качкыннар Пакистанга күчкән. Якынча 4,7 миллион Һинд дине тарафдарлары һәм Сикхлар Һиндстанга күчте, шул ук вакытта 6,5 миллион Мөселман Пакистанда яшәргә калган. Пакистанда кайбер Һинд дине тарафдарлары үзләрен икенче-сыйныф гражданнар итеп хис итәләр һәм Һиндстанга күчүләрен дәвам итәләр. [27][28] Пакистан Кеше Хокуклары Комиссиясе мәгълүматы буенча 2013 елда Һиндстанда 1000 генә Һинду гаиләсе Һиндстанга күчкән.[29] In May 2014, a member of the ruling Pakistan Muslim League-Nawaz (PML-N), Dr Ramesh Kumar Vankwani, revealed in the National Assembly of Pakistan that around 5,000 Hindus are migrating from Pakistan to India every year.[30]

Һиндстанга күчкән Пакистан Һиндулары Пакистан мәктәпләрендә Һинд динендәге кызларны җенси яктан бәйләнәләр, шулай ук Коръәнне укырга кушалар һәм аларның дини практикаларыннан көләләр.[31] Һиндстан хөкүмәте Пакистан качкыннарына Аардхар карталары һәм Даими хисап номеры карталарын өләшә, аннары соң алар гадирәк Һинд гражданлыгына ия булу өчен.[32]

Дискриминация[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Бабри Мәсҗеден җимерүе нәтиҗәсе буларак Һиндуларга каршы күп фетнәләр купкан. Бандалар бөтен Пакистан буйлап Һинд дине гыйбадәтханәләренә һөҗүм иткән.

[33] Хуҗалары Һинд дине тарафдарлары булган кибетләргә шулай ук Суккурда, Синдхта һөҗүм ителгән. Һинд дине өйләренә һәм гыйбадәтханәләренә Кеттада һөҗүм иткәннәр.[34]

Каллар, Пакистан, Кришан Мандиры

2005 елда, 32 Һинд тарафдарларын Әкбәр Бугти резиденциясе янында атып үтергәннәр, Балочистан, Пакистанда Бугти кабиләләре кешеләре һәм парахәрби көчләре арасында канлы бәрелешләр булган. Ату Бугти резиденциясе янында Һинду даирәсенә каты бәрү ясаган, гәрчә Пакистан куәтләренең максатлары булып Бугтиның максатлары булган.[35][35]

Пакистанда Талибан фетнәчеләр Пакистанда Һиндуларны, Христианнарны, Сикхларны һәм башка азчылыкларга каршы эзәрлекләүләр әһәмиятле һәм артучы фактор булган.[36] Пакистанда дини азчылыкны әзерлеклиләр дип әйтелә.[37][38]

Гыйбадәтханә өстеннән күренеш, Катас, Пакистан

2010 елның Июленда, Карачида Һинду җәмәгатьчелегенең якынча 60 әгъзасына һөҗүм иткәннәр һәм өйләреннән күчкәннәр, бу Далит Һинду яшьләренең Ислам Мәсҗеде янында краннан эчү нәтиҗәсендә булган.[39][40] 2014 елның январенда, Пешаварда Һинд дине гыйбадәтханәсеннән тыш торган пүлисә хезмәткәрен аттылар.[41][42][43][44]

Пакистанны өйрәнү мәсьәләләре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Тилла Джогианм Тоз Тау Сырты, Пакистанда борынгы Һинд дине гыйбадәтханәсенең хәрабәләре.

Sustainable Development Policy Institute мәгълүматы буенча, "Пакистан Идеологиясе Һиндстан һәм Һинд дине тарафдарларына карата нәфрәт карашлы булган. Пакистан Идеологиясен алга сөрү өчен Пакистанның яшәешендә Һинд дине тарафдарлары мөмкин кадәр тискәрерәк сурәтләнергә тиеш.[45] 2005 Милли Гаделлек һәм Тынычлык Комиссиясе игъланы буенча, Пакистанның табышсыз оешмалары Пакистанда Пакистан Өйрәнүе китапларында Пакистанның сәясәтен ясаучыларның Һиндуларга каршы нәфрәтен чагылдыру өчен кулланган.[46][47][48][49]

Шулай ук карагыз[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Population by religion. 2014 елның 2 апрель көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  2. 2,0 2,1 Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Population Distribution by Religion, 1998 Census.
  3. 3,0 3,1 Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. 10 Countries With the Largest Hindu Populations, 2010 and 2050 (2 April 2015).
  4. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Projected Population Change in Countries With Largest Hindu Populations in 2010 (2 April 2015).
  5. 5,0 5,1 5,2 Hasan, Arif; Raza, Mansoor (2009). Migration and Small Towns in Pakistan. IIED. p. 12. ISBN 9781843697343. https://books.google.com/books?id=U7imPH4KVJUC&pg=PA12&dq=4.7+million+hindus+and+sikhs&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjUx4K2_8rQAhVP4WMKHVj3AFoQ6AEIITAB#v=onepage&q=4.7%20million%20hindus%20and%20sikhs&f=false. "When the British Indian Empire was partitioned in 1847, 4.7 million Sikhs and Hindus left what is today Pakistan for India, and 6.5 million Muslims left India and moved to Pakistan." 
  6. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. The truth about forced conversions in Thar.
  7. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Pakistan.
  8. Rehman, Zia Ur. With a handful of subbers, two newspapers barely keeping Gujarati alive in Karachi, The News International (18 August 2015). «In Pakistan, the majority of Gujarati-speaking communities are in Karachi including Dawoodi Bohras, Ismaili Khojas, Memons, Kathiawaris, Katchhis, Parsis (Zoroastrians) and Hindus, said Gul Hasan Kalmati, a researcher who authored “Karachi, Sindh Jee Marvi”, a book discussing the city and its indigenous communities. Although there are no official statistics available, community leaders claim that there are three million Gujarati-speakers in Karachi – roughly around 15 percent of the city’s entire population.»
  9. Rigveda | Hindu literature.
  10. Kumkum Roy. Historical Dictionary of Ancient India. Rowman & Littlefield. p. 259. 
  11. Jarred Scarboro. Ultimate Handbook Guide to Multan : (Pakistan) Travel Guide. p. 7. 
  12. Population by religion 2014 елның 19 июль көнендә архивланган.
  13. https://books.google.co.in/books?id=ivzKjY5LncIC&pg=PA100&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false
  14. D'Costa, Bina (2011), Nationbuilding, Gender and War Crimes in South Asia, Routledge, pp. 100–, ISBN 978-0-415-56566-0 
  15. Census of Pakistan 2010 елның 22 декабрь көнендә архивланган.
  16. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Census of Bangladesh. Banbeis.gov.bd. 2013 елның 8 июнь көнендә тикшерелгән. 2011 елның 6 июль көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  17. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Archived copy. 2006 елның 17 июнь көнендә тикшерелгән. 2006 елның 17 июнь көнендә төп чыганагыннан архивланган.
  18. Minorities’ vote bank reaches close to 3m, Dawn newspaper (8 January 2017). Тикшерелде 11 гыйнвар 2017.
  19. Zamindar, Vazira Fazila-Yacoobali (2010). The Long Partition and the Making of Modern South Asia: Refugees, Boundaries, Histories. Columbia University Press. pp. 72. ISBN 9780231138475. https://books.google.com.au/books?id=n5c9ta97GeoC&pg=PA72&lpg=PA72&dq=hostage+theory+partition&source=bl&ots=c-9vZX0r3P&sig=auNLJqHQWUqTL6kEEGn883_4CQU&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjLyMOGgcvQAhUL_mMKHcI8BzYQ6AEIPjAG#v=onepage&q=hostage%20theory%20partition&f=false. "The logic of the hostage theory tied the treatment of Muslim minorities in India to the treatment meted out to Hindus in Pakistan." 
  20. Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina: State Power, Islam, and the Quest for Pakistan in Late Colonial North India. Cambridge University Press. pp. 19. ISBN 9781316258385. https://books.google.com.au/books?id=PrqLBgAAQBAJ&pg=PA19&lpg=PA19&dq=In+this+regard,+it+repeatedly+stressed+the+hostage+population+theory+that+held+that+%27hostage%27+Hindu+and+Sikh+minorities+inside+Pakistan+would+guarantee+Hindu+India%27s+good+behaviour+towards+its+own+Muslim+minority.&source=bl&ots=L3B0Cgt-VK&sig=klC8zzBclekIlvCfcK_2M_6n4NM&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjplv_cna_RAhUKopQKHV0SBi8Q6AEIGzAA#v=onepage&q=In%20this%20regard%2C%20it%20repeatedly%20stressed%20the%20hostage%20population%20theory%20that%20held%20that%20'hostage'%20Hindu%20and%20Sikh%20minorities%20inside%20Pakistan%20would%20guarantee%20Hindu%20India's%20good%20behaviour%20towards%20its%20own%20Muslim%20minority.&f=false. "Within the subcontinent, ML propaganda claimed that besides liberating the 'majority provinces' Muslims it would guarantee protection for Muslims who would be left behind in Hindu India. In this regard, it repeatedly stressed the hostage population theory that held that 'hostage' Hindu and Sikh minorities inside Pakistan would guarantee Hindu India's good behaviour towards its own Muslim minority." 
  21. Qasmi, Ali Usman (2015). The Ahmadis and the Politics of Religious Exclusion in Pakistan. Anthem Press. pp. 149. ISBN 9781783084258. https://books.google.com.au/books?id=n7u2BgAAQBAJ&pg=PA149&lpg=PA149&dq=I+do+not+agree+that+religion+is+a+private+affair+of+the+individual+nor+do+I+agree+that+in+an+Islamic+state+every+citizen+has+identical+rights,+no+matter+what+his+caste,+creed+or+faith+be&source=bl&ots=rnKBfxfobc&sig=MJ9sRG_XR_joIUNAoSiP_iuOlNE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjc3u2biLTRAhXDlJQKHVXjDDIQ6AEIITAB#v=onepage&q=I%20do%20not%20agree%20that%20religion%20is%20a%20private%20affair%20of%20the%20individual%20nor%20do%20I%20agree%20that%20in%20an%20Islamic%20state%20every%20citizen%20has%20identical%20rights%2C%20no%20matter%20what%20his%20caste%2C%20creed%20or%20faith%20be&f=false. "Nazim-ud-Din favored an Islamic state not just out of political expediency but also because of his deep religious belief in its efficacy and practicality...Nazim-ud-Din commented:'I do not agree that religion is a private affair of the individual nor do I agree that in an Islamic state every citizen has identical rights, no matter what his caste, creed or faith be'." 
  22. Pakistan: Over 70 Hindu pilgrims from India arrive in Sindh for Sant Shada Ram anniversary, The Indian Express (23 November 2016). Тикшерелде 11 гыйнвар 2017.
  23. 125 Indian hindu pilgrims visit Pakistan ahead of Maha Shivratri, welcomed at Wagah border, India Today (5 March 2016). Тикшерелде 11 гыйнвар 2017.
  24. Ancient Pakistan temples draw devotees from across faiths, Times of India (27 Jul 2014). Тикшерелде 11 гыйнвар 2017.
  25. 7 Non-Muslim cricketers who played for Pakistan (en-us) (2014-03-27).
  26. Avari, 2013, pp. 66-70
  27. Sohail, Riaz. Hindus feel the heat in Pakistan, BBC (2 March 2007). Тикшерелде 22 февраль 2011. «But many Hindu families who stayed in Pakistan after partition have already lost faith and migrated to India.»
  28. Gujarat: 114 Pakistanis are Indian citizens now, Ahmedabad Mirror. Тикшерелде 24 июль 2017.
  29. Rizvi, Uzair Hasan. Hindu refugees from Pakistan encounter suspicion and indifference in India, Dawn (10 September 2015).
  30. Haider, Irfan. 5,000 Hindus migrating to India every year, NA told (13 May 2014).
  31. Why Pakistani Hindus leave their homes for India – BBC News (en-GB), BBC News (28 October 2015). Тикшерелде 6 май 2016.
  32. Modi government to let Pakistani Hindus register as citizens for as low as Rs 100 | Latest News & Updates at Daily News & Analysis (en-US), Daily News and Analysis (17 April 2016). Тикшерелде 6 май 2016.
  33. Gordon, Sandy; Gordon, A. D. D. (2014). India's Rise as an Asian Power: Nation, Neighborhood, and Region. Georgetown University Press. pp. 54–58. ISBN 9781626160743. https://books.google.com/books?id=xllmBAAAQBAJ&pg=PA54&dq=pakistan+hindu+temple+babri&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjBko2U_Y7UAhVqzoMKHRqGB2EQ6AEIKDAA#v=onepage&q=pakistan%20hindu%20temple%20babri&f=false. Retrieved 27 May 2017. 
  34. Pakistanis Attack 30 Hindu Temples, The New York Times (1992-12-07). Тикшерелде 15 апрель 2011. «Muslims attacked more than 30 Hindu temples across Pakistan today, and the Government of this overwhelmingly Muslim nation closed offices and schools for a day to protest the destruction of a mosque in India.»
  35. 35,0 35,1 Abbas, Zaffar. Journalists find Balochistan 'war zone', BBC (22 March 2005). «The Hindu residential locality that is close to Mr Bugti's fortress-like house was particularly badly hit. Mr Bugti says 32 Hindus were killed by firing from the government side in exchanges that followed an attack on a government convoy last Thursday.»
  36. Extremists Make Inroads in Pakistan’
  37. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Persecution of religious minorities in Pakistan. Zee Media Corporation Ltd. (21 October 2013). 2014 елның 18 февраль көнендә тикшерелгән.
  38. US Department of State International Religious Freedom Report 2006
  39. Press Trust of India. Hindus attacked, evicted from their homes in Pak’s Sindh, The Hindu (12 July 2010). Тикшерелде 14 июль 2010.
  40. Hindus attacked in Pakistan (13 July 2010).
  41. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Hindu temple guard gunned down in Peshawar. AG Publications (Private) Limited. (26 January 2014). 2014 елның 31 гыйнвар көнендә тикшерелгән.
  42. Параметрны бирергә кирәк trans-title= {{cite web}} калыбында. Are Hindus in Pakistan being denied access to temples?. PTI (Press Trust Of India) (27 February 2014). 2014 елның 3 март көнендә тикшерелгән.
  43. Sahoutara, Naeem. Hindus being denied access to temple, SC questions authorities, The Express Tribune News Network (26 February 2014). Тикшерелде 3 март 2014.
  44. Pak SC seeks report on denial of access to Hindu temple, Press Trust of India (26 February 2014). Тикшерелде 3 март 2014.
  45. Nayyar, A.H. and Salim, A. (eds.)(2003). The subtle Subversion: A report on Curricula and Textbooks in Pakistan. Report of the project A Civil Society Initiative in Curricula and Textbooks Reform. Sustainable Development Policy Institute, Islamabad.
  46. Hate mongering worries minorities 2011 елның 6 июнь көнендә архивланган., Daily Times (Pakistan), 2006-04-25
  47. In Pakistan's Public Schools, Jihad Still Part of Lesson Plan – The Muslim nation's public school texts still promote hatred and jihad, reformers say. By Paul Watson, Times Staff Writer; 18 August 2005; Los Angeles Times. 4-page article online, retrieved on 2 January 2010
  48. Primers Of Hate – History or biology, Pakistani students get anti-India lessons in all their textbooks; 'Hindu, Enemy Of Islam' – These are extracts from government-sponsored textbooks approved by the National Curriculum Wing of the Federal Ministry of Education. By AMIR MIR; 10 Oct 2005; Outlook India Magazine Retrieved on 2 January 2010
  49. Noor's cure: A contrast in views; by Arindam Banerji; 16 July 2003; Rediff India Abroad Retrieved on 2 January 2010

Өстәмә укырга мөмкин[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • "Purifying the Land of the Pure: Pakistan's Religious Minorities" by Farahnaz Ispahani, Publisher: Harper Collins India
  • Yaqoob Khan Bangash, Our vanishing Hindus, The Express Tribune, 13 June 2016.

Тышкы сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]