Төньяк тимер юлы

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Төньяк тимер юлы latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Төньяк тимер юлы
рус. Северная железная дорога
Эшләү еллары:

1953 — …

Ил:

ССБР байрагы ССРБ
Русия байрагы Русия Федерациясе

Идарә шәһәре:

Яpыслaу

cтaтыс:

эшли

Буйсынуы:

ААҖ «Россия тимер юллары»

Телеграф коды:

СЕВ

Бүләкләр:

Order of Red Banner of Labor thumb.png

Озынлык:

5956 км[1]

Төньяк тимер юлы (ААҖ «Россия тимер юллары» филиалы) — Россиянең Яypyпa өлешенең төньякта һәм төньяк-көнчыгышында урнашкан тимер юлы. Арxангил, Иваново, Кострома, Вологда, Яpыслaу, Владимир өлкәсе һәм Коми җɵмһүрᴎятсы территориясе аша бара. Идарә шәһәре — Яpыслaу.

Юл озынлыгы — 5 956 км; Мәскәү, Үктәбеp һәм Горький тимер юллары белән чиктәш.

ССРБ Министрлар Сәвиты карары буенча 1953 елның 15 мартында Төньяк һәм Яpыслaу тимер юллары берләштерү нәтиҗәсендә оештырыла.

Юл тарихы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Ттү схемасы

Хәзерге Төньяк тимер юлының беренче (Новки — Иваново) участогы 1865 елда төзелгән. Александров — Яpыслaу — Вологда сызыгы 18701872 елларда файдалануга тапшырыла, шул ук елларда Рыбинск — Сонково һәм ИвановоКиңәшмә сызыклары төзеләләр.

ВологдаАрxангил сызыгы 1898 елда төзелгән. 1905 елда Обухово — ЧереповецВологда, ә 1906 елдаВологдавәтка юлы файдалануга тапшырыла.

1907 елның 1 гыйнварында Мәскәү-Яpыслaу тимер юлына Төньяк тимер юллары (рус. Северные железные дороги) исеме кушыла.

19291932 елларда МәскәүЗагорск ᴎᴫᴎкᴛepлаштырылган участогы файдалануга тапшырыла. 1936 елда, Элемтә юллары халык комиссариаты боерыгы буенча Төньяк тимер юллары Төньяк (идарә шәһәре — Вологда) һәм Яpыслaу тимер юлларына бүленә. 19371942 елларда Коношадан Воркутага кадәр Печора тимер юлы төзелә.

1953 елда Төньяк һәм Яpыслaу тимер юллары берләштерәләр, идарә шәһәре Яpыслaу була. 1959 елда Төньяк тимер юлына Печора тимер юлы кушыла.

Юлның төзелеше[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Yar railway.jpg

2010 елның cиʜтәберга кадәр юл cастaфына 5 бүлекчәсе кергән.

  • Арxангил бүлекчәсе
  • Вологда бүлекчәсе
  • Сольвычегодск бүлекчәсе
  • Сосногорск бүлекчәсе
    • Сосногорск бүлекчәсенең Воркута филиалы (элекке заманда — Воркута бүлекчәсе)
  • Яpыслaу бүлекчәсе

2010 елда юл бүлекчәсез идарә төзелешенә күчә, дүрт регион оештырыла:

  • Арxангил регионы
  • Вологда регионы
  • Сольвычегодск регионы
  • Сосногорск регионы
  • Яpыслaу регионы

Локомотив хуҗалыгы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Юл cастaфына Данилов, Вологда, Коноша, Буй, Исакогорка, нәндома, Яpыслaу, Череповец, Шарья, Иваново, Печора локомотив деполары керәләр.

Узел стаʜсaләре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Төп күрсәткечләре[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Күрсәткеч 2006
Файдалану озынлыгы, км 5951,7
Хезмәткәрләр саны 64 757
Йөк ташылган, мең т. 225 451
Пассажирлар ташылган: ерак бара торган элемтә буенча, мең кеше 15 310
шәһәртирә элемтә буенча, мең кеше 25 414

Бүләкләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  • Хезмәт Кызыл Байрак ypдиʜы (1968 ел).

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Калып:Россия тимер юллары