Мексика

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан
Моңа күчү: навигация, эзләү
Мексика Кушма Штатлары
исп. Estados Unidos Mexicanos
Мексика
Байрак Илтамга
Мексика байрагы Мексика гербы
Ил көе: «Himno Nacional Mexicano»
Мексика урнашуы
Бәйсезлек 1810 елның 16 сентябре
Идарә итү формасы Президент республикасы
Рәсми тел Испан теле
Башкала Мехико
Эре шәһәрләр Мехико, Гвадалахара, Монтеррей, Пуэбла, Чиуауа, Канкун
Президент Фелипе Кальдерон
Мәйдан
– Барлыгы
– % Су

1 972 550 км²
2,5%
Халык саны
– Барлыгы (2006)
– Тыгызлык

107 449 525 кеше
55 кеше/км²
Акча Мексикан песо
Вакыт UTC -6…-8
Пәрәвәз домены .mx
Телефон коды +52

Ме́ксика Кушма́ Штатлары́ (исп. Estados Unidos Mexicanos) – Төньяк Америкада урнашкан дәүләт. Төньякта АКШ белән, көньяк-көнчыгышта Белиз һәм Гватемала белән чиктәш, көнбатышта Калифорния култыгы һәм Тын Океан сулары белән, көнчыгышта Мексика култыгы һәм Кариб диңгезе сулары белэн юыла.

Тарихы[үзгәртү]

Next.svg Төп мәкалә: Мексика тарихы

Һәзерге Мексика җирләрендә беренче кешеләр б.э.к. XX меңьеллыкта ук булганын дәлилләгәннәр. Б.э.к I меңьеллыкта инде бу җирләрдә утрак кабиләләр формалаша башлый.

Б.э.к XII—V гг. Мексика җирләрендә соңга таба барлыкка килгән гадәти цивилизацияләргә зур йогынты ясаган Ольмеклар культурасы чәчәк ата. Бу гадәти цивилизацияләрнең чәчәк атулары IV—IX гг. б.э.к. туры килә. Бу теотиуакан, сапотеклар, тотонаклар, майя культуралары була. Майя цивилизациясе ирешкән уңышлар арасында: иероглифлар ярдәмендә язу, үз вакыты өчен бик зур үсеш алган мигъмарият һәм декоратив-сәнгать, математика һәм астрономия өлкәләрендә зур белемнәр, тогәл календарь. XII гасырда Үзәк Мексикада ацтек кабиләләре килеп чыгалар. Алар шул тирәдә яшәгән күп кенә кабиләләрне үзләренә буйсындырып бөек империя барлыкка китерәләр [1].

1517 елда Мексика җирләре европалылар тарафыннан узләштерелә һәм яулап алына башлый. Испанлылар Мексика култыгы яр буйларына өч экспедиция җибәрәләр. Беренчесенең башында Франсиско Эрнандес де Кордоба торган, икенчесенең башында 1518 елда Хуан де Грихальва торган, өченче экспедиция Эрнан Кортес җитәкчелеге астында 1519 елда уза.

Искәрмәләр[үзгәртү]

  1. [[#CITEREF.D0.9C.D0.B0.D1.80.D1.87.D1.83.D0.BA2005|Калып:Str trim, 2005]], с. 38—39