9 гыйнвар

9 гыйнвар — Милади тәкъвимендә беренче айның 9нчы көне. Ел ахырына кадәр 356 көн.

Бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар

Милли

• АКШ – Астронавтлар көне.
• Бразилия – "Калу" көне, португал кенәзе Педро 1822 елда Португалия патшасы Джованни VI боерыгына каршы килеп Бразилияда калырга карар итә, шулай ильнең бәйсезлеккә таба процессын башлый.
• Палау – Хәлакъ төшүчеләрне искә алу көне.
• Панама – Хәлакъ төшүчеләр көне, (испан телендә Диа де лос Мáртирес)1964 ел Панама канал зонасы илнең суверенитеты астында булуы тирәсендәге чуалышларда тормышын югалтканнары искә алына
• Польша – Табигатьне саклау лигасы көне (беренче съезд 1928 ел)
• Република Српска һәм Босния һәм Херцеговина – Республика көне
• Таиланд – Балалар көне (гыйнварның икенче шимбәсе).
• Төркия – Энергия саклау атналыгы

Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре

• АКШ – Коннектикут штатында АКШ анаясаның (конституция)ның Ратификация көне (1788 ел)
• Бразилия:
  • Паранá штатының флагын кабул итү көне 1892 ел
  • Санта Катарина штатының Бальнеарио Барра до Сул шәһәре оешу көне 1992 ел
• Филипиннар – Манила шәһәренең Квиапо районында Кара Назарен (тагалог телендә Итим на Назарено) Назареттан Гайсәнең кара тәнле буларак хач өстендә күрсәтелгән скульптураның пәйда булуына багышланган бәйрәм чаралары
• Бүгенге көнне Францияның бер административ өлеше булган Корсика утравының бөтендөнья диаспорасы көне
• Хорватия – Меджимурье өлкәсенең Венгриядан чыгу турында резолюция кабул итү көне (1919 ел)

Вакыйгалар

• Татар халкының күренекле шагыйре Фатих Кәримне искә алу көне.
• 1837 ел – рус халкының күренекле шагыйре А.С.Пушкин дуэль нәтиҗәсендә каты яралана.

Туулар

Шулай ук карагыз: Төркем:9 гыйнвар көнне туганнар

• 1907 – Гай Таһиров, Татарстанның атказанган һәм халык артисты, татар халык хореографиясенең күренекле вәкиле (1907-1995).
• 1909 – Фатих Кәрим, шагыйрь(1909-1945).
• 1930 – Диләрә Зөбәерова, язучы, журналист.
• 1930 — Марат Кәримов, Башкортстанның халык шагыйре.

Вафатлар

Шулай ук карагыз: Төркем:9 гыйнвар көнне вафатлар

Дини бәйрәмнәр һәм истәлекле даталар

Христианлык

Көнбатыш Христианларда:

• Агата Йи һәм Тереза Ким, († 1840 ел), Сеул шәһәрендә хәлакъ төшүчеләр
• Адриан, Кантербури монастыре аббаты († 710 ел)
• Алессия, гыйффәтле кыз хатын, хәлакъ төшүче
• Алессия Ле Клерк, Мария Тереза ди Иезу җәмгыятен оештыручылардан берсе († 1622 ел)
• Амба Хор, хәлакъ төшүче
• Андрэ Корсини, († 1374 ел) Фриесоле епископы
• Антонио Фатати, Анкона шәһәре епископы, († 1484 ел)
• Арета, Цезарея аббаты
• Вритвальд, хәлакъ төшүче Кантербури архиепископы († 731 ел)
• Григорий X, шатлыклы, папа († 1276 ел).
• Джокондо, Бордо шәһәрендә хәлакъ төшүче
• Джузеппе Павловски һәм Казимир Грелевски, († 1942 ел), Германияның Бавария өлкәсендә Мюнхен шәһәре якынында урнашкан Дахау концлагерендә хәлакъ төшүче руханиләр
• Джулия делла Рена, Чертальдо якларыннан рухани, суфый кыз хатын († 1370 ел)
• Лукреция, Кордоба шәһәреннән († 859 ел)
• Марчеллино, Анкона епископы († 555 ел)
• Марчиана, гыйффәтле кыз хатын хәлакъ төшүче († ~303 ел)
• Мауронцио, аббат
• Оноратио, Безаңсондан, († 1250 ел)
• Пасказия, Дижон шәһәреннән († II гасыр), гыйффәтле кыз хатын хәлакъ төшүче
• Паулина Ярико, († 1862 ел)
• Томмазо Реджжио, Генуя архиепископы († 1901 ел)
• Филиппо Берруер, Бурж архиепископы
• Филлано, Сент-Андрю («изге» Андрей) аббатлыгы башы († ~710 ел)
• Финан, Линдисфарне епископы
• Флоримонд
• Эпикар, хәлакъ төшкән епископ
• Эукунд, Эпиктет, Секунд, Витали һәм Феликс († ~250 ел)
• Эулогио, Кордоба шәһәреннән

Көнчыгыш христианларда:

• Евстратий, кушаматы белән "Тауматург", (821 ел), Вифиния җирлегендә (хәзерге Төркия) Олимп тавындагы Абгар монастыре аббаты, могҗиза кылучы
• Иона аксакал, Киев «изге» өчтән бер көч монастырен оештыручысы (1902 ел)
• Феофан, суфый

Бердәм Католик һәм Православ изгеләре:

• Ванэң, († ~688 ел), «изге» эшләр кылучы дөнья көшесе, Франклар патшасы Клотэр III дусты,, «изге» регент Батильд киңәшчесе, соңрак Нормандиядагы Ко иле губернаторы, Фонтэнель аббатлыгын оештыручысы.
• Петр II яки Петр Себасте († ~392 ел), Арменияның Себасте җирләре метрополиты (епископ).
• Полиэвклит Милитэналы һәм Неарк, Борынгы Рим императоры Валериен заманында Арменияда хәлакъ төшүчеләр, (~† 259 ел)
• Филипп II, Мәскәү метрополиты һәм бөтен Русия могҗиза кылучысы, († 1569 ел),

Явыз Иван царен явызлыгын соборында тәнкыйтләгәне өчен царьның боерыгы буенча хәлакъ ителгән.

• Юлиан Госпитальер, «изге» Василиса һәм беректәшләре Антоний, Цельсус, Марчионилла һәм Анастисий, († ~302 ел) Антиохияда хәлакъ төшүчеләр

Исем бәйрәмнәре

Адриан Адрианна Алиса һәм ясалмалары: Алисон, Элиссон, һ.б. Алисия Антони Аликс һәм ясалмалары: Аэлит, һ.б. Брацслав Ванэң Виталий Давид Иосиф Лука Марселин Марцианна Мсцислава Паулина Петр Прземир Степан Стефан Тихон Феодор Фёдор Ферапонт һәм ясалмалары: Фарафонт, Фарафонтий Юлиан Яков

Башка диннәр/ышанычлар

• Борыңгы Римда Агоналия, Джиано исемле илаһи көчкә багышланган
• Төньяк (Скандинавия илләре һәм Исландия) мәҗүсиләр Көчле Рауд көнен билгели.

Cылтамалар

• Календарь событий Calend.ru
• Православ исемнәре һәм көн бәйрәмнәре
• Portal Sao Francisco (Бразилия)
• Бөтендөнья Католикларның очрашу порталы, испан телендәге көн изгеләре бүлеге
• Франсыз телле дөнья көннәре порталы