Эчтәлеккә күчү

Иммануил Кант

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Иммануил Кант latin yazuında])
алман. Immanuel Kant
Рәсем
Имза
Ватандашлык  Пруссия кыйраллыгы[d]
Тугандагы исем алман. Emanuel Kant
Туу датасы 22 апрель 1724(1724-04-22)[1][2][3][…]
Туу урыны Көнигсберг, Пруссия кыйраллыгы[d][4][5]
Үлем датасы 12 февраль 1804(1804-02-12)[1][2][3][…] (79 яшь)
Үлем урыны Көнигсберг, Көнчыгыш Пруссия, Пруссия кыйраллыгы[d][4][5]
Күмелү урыны Кёнигсбергский собор[d]
Кабер сурәте
Ата Иоганн Георг Кант[d][6]
Ана Анна Регина Кант[d]
Туган тел алман теле
Язма әсәрләр теле алман теле[6]
Һөнәр төре фәлсәфәче, антрополог, физик, китапханәче, язучы, педагог, университет профессоры, математик, философ права, табигать фәннәре белгече, автор, репетитор на дому
Эшчәнлек өлкәсе эпистемология, метафизика[d] һәм этика
Эш урыны Көнигсберг университеты[d]
Уку йорты Көнигсберг университеты[d][4] һәм Collegium Fridericianum[d][4]
Укытучылары Мартин Кнутцен[d] һәм Johann Gottfried Teske[d]
Аспирант яки докторантлары Антон Фридрих Юстус Тибо[d][7], Маркус Герц[d][7], Иоһанн Фихте[7] һәм Карл Леонгард Рейнгольд[d][7]
Шәкертләр Яков Сигизмунд Бек[d], Кристиан Якоб Краус[d], Иоһанн Фихте һәм Маркус Герц[d][7]
Архивлары саклана Universitätsbibliothek Rostock[d][8] һәм Бавария дәүләт китапханәсе[d][9]
Сәнгать юнәлеше немецкий идеализм[d] һәм Мәгърифәтчелек
Әгъзалык Пруссия фәннәр академиясе[d] һәм Россия фәннәр академиясе
Йогынтысын кичергән Дэвид Юм, Джордж Беркли, Христиан фон Вольф[d], Jan-Jak Russo, Фрэнсис Хатчесон[d], Исаак Ньютон, Әфләтүн, Иоганн Николас Тетенс[d], Мишель де Монтень[d], Рене Декарт, Готфрид Лейбниц, Джон Локк, Николя Мальбранш[d] һәм Бенедикт Спиноза
Эра Философия XVIII века[d]
Изображение памятной доски
Кызыксынулары яшәеш
Нинди вики-проектка керә Проект:Персоналии[d], Проект:Персоналии/Ключевые статьи[d], Проект:Политики[d], Проект:Учёные и исследователи[d], Проект:Философы[d], WikiProject Aesthetics[d], Проект:Метафизика[d], WikiProject Epistemology[d], Проект:Философия/Этика[d], Wikiproject Social and political philosophy[d], WikiProject Modern philosophy[d], Проект:Фәлсәфә[d], Проект:Германия[d], Проект:Пруссия[d], Проект:Россия[d], Science and education in Russia task force[d], WikiProject Lutheranism[d], Проект:Либертарианство[d], Проект:Международные отношения[d] һәм Проект:Математика[d]
Автор буларак авторлык хокуклары халәте автор хокукларына иялек вакыты тәмам[d]
Commons Creator бите Immanuel Kant
 Иммануил Кант Викиҗыентыкта

Иммануе́л Кант (алман. Immanuel Kant [ɪˈmaːnu̯eːl ˈkant]; 22 апрель 1724, Көнигсберг, Пруссия[10] — 12 февраль 1804, шунда ук) — Романтизм һәм Мәгърифәт чоры чикләрендә эшчәнлеген алып барган немец фәлсәфәчесе, алман классик фәлсәфәсенең башлап җибәрүчесе.

Бай булмаган һөнәрче гаиләсендә туа. Эммануил исемен Изге Эммануил хөрмәтенә бирәләр. Кант «Фридрихс-Коллегиум» дәрәҗәле гимназиясен тәмамлый, аннары Кенигсберг университетына керә. Атасының үлеме сәбәпле ул университетны тәмамлый алмый. Гаиләсен туендырыр өчен укуны ташлаганнан соң ул өй укытучысы булып эшли. Нәкъ шушы дәвердә, ягъни 1747—1755 елларда ул үзенең әле дә актуальлеген югалтмаган Кояш системасының беренчел томанлыктан килеп чыгуы турындагы космогоник теориясен эшләп чыгара һәм нәшер итә.

1755 елда Кант диссертациясен яклый һәм университетта укытырга рөхсәт бирүче доктор дәрәҗәсен ала. Аның кырык елдан артыкка сузылган укытучылык дәвере башлана.

1770 елда ул Кенигсберг университетында логика һәм метафизика профессоры буларак билгеләнә. 1797 елга кадәр ул фәлсәфә, математика һәм физика белән бәйле төрле дәресләр бирә.

Профессор булы эшләгән чорда ул үзенең фәлсәфәсенең үзәген тәшкил итүче өч төп әсәрен яза:

Бу әсәрләр фәлсәфәдә фундаменталь урын алып торалар һәм авторына XVIII гасырның бөек фикер йөртүчесе абруен казандыралар. Алар фәлсәфәнең алдагы үсешенә зур тәэсир ясыйлар.

  1. 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: ачык мәгълүмат платформасы — 2011.
  2. 1 2 Brockhaus Enzyklopädie — F.A. Brockhaus, 1796.
  3. 1 2 Proleksis enciklopedija, Opća i nacionalna enciklopedija / мөхәррир A. Vujić — LZMK, 2005.
  4. 1 2 3 4 Соловьёв В. С. Кант, Иммануил // Энциклопедический словарь — СПб: Брокгауз — Ефрон, 1895.
  5. 1 2 Store norske leksikon — 1978. — ISSN 2464-1480
  6. 1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118559796 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  7. 1 2 3 4 5 математика гаиләбелеме — 1997.
  8. ↑ https://kalliope-verbund.info/DE-611-BF-14937
  9. ↑ https://kalliope-verbund.info/DE-611-BF-8631
  10. ↑ Бүгенге көндә Калининград, Россия
  11. 1 2 Зарипов М.М. Фәлсәфә тарихы: студентлар өчен лекцияләр курсы. — Казан: ТҖМДН нәшрияты, 2009. — б. 88.