Бакы

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Бакы latin yazuında])
(Баку битеннән юнәлтелде)
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Бакы
әзери. Bakı
Илтамга
Coat of arms of Baku.svg
Сурәт
Нигезләнү датасы I гасыр
Рәсми исем Bakı
Демоним Bakuvian, Bakılı, Bakuano, Bakiner, Бакинец, Bakinoise[1], Bakinois[1] һәм Bakülü
Рәсми тел әзери теле
Дәүләт Flag of Azerbaijan.svg Әзербайҗан
Нәрсәнең башкаласы Әзербайҗан
Административ-территориаль берәмлек Әзербайҗан
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы Каспий диңгезе
Геомәгълүматлар Data:Azerbaijan/Bakı.map
Хөкүмәт башлыгы Илдар Газизов[d]
Әгъзалык Creative Cities Network[d]
Халык саны 2 181 800 (2014)
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек −28 метр
Сәгать поясы UTC+04:00
Кардәш шәһәр Ставаңер[2], Кристианстед[d], Вуңтау[2], Сивас[d], Бәсрә[2][3], Бордо[4][3], Һьюстон[2][3], Истанбул, Измир[5][2], Майнц[2][3][6], Наполи[2][3], Сараево[2][3][7][…], Тәбриз[2][3], Җиддә[d], Амман, Дакар[d][2][3], Конья[d], Санкт-Петербург[3], Акапулько, Балакау, Лондон, Винисә, Киев[8][3], Pretoriä, Рио-де-Жанейро, Һонолулу бүлгесе[3] һәм Әбердин[2]
Бүләкләр
Ленин ордены
Мирас статусы Бөтендөнья мирасы
Мәйдан 2130 км²
Почта индексы AZ1000
Рәсми веб-сайт baku-ih.gov.az(азәр.)
Харита сурәте
Коллаж
Бөтендөнья мирасы исемлегенә кертелү критерие (iv)[d]
Феноменның икътисады экономика Баку[d]
Объектның күренешләре өчен төркем [d]
Беренче язма телгә алу V гасыр
Җирле телефон коды 12
Нумир тамгасы куды 10, 90 һәм 99
Монда җирләргәннәр төркеме [d]
Бу якта төшерелгән фильмнар төркеме [d]
Commons-logo.svg Бакы Викиҗыентыкта

Бакы (әзери. Bakı, Бакы) — Азәрбайҗан Җөмһүриятенең башкаласы, фәнни-техник һәм сәнәгый үзәге, Каспий диңгезендә шактый зур порт һәм Кавказның иң зур шәһәре[9][10].

Шәһәр мәйданы 2 430 км²[11]. Бакы Апшерон ярымутравының көньяк ярында урнашкан. Шәһәр үзенең борынгылыгы, терриотория зурлыгы һәм халык саны буенча Көнчыгышның иң зур шәһәрләренең берсе булып санала[12]. Апшерон ярымутравы халкы белән бергә, агломерация халкы 2 545, 6 мең кеше тәшкил итә. 2009 елда Бакы БДБда сәяхәт итүче эшкуарлар өчен иң кыйммәт шәһәр булып танылган.

Халык[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Халык саны
1897[13]1926[14]1939[15]1959[16]1970[17]1979[18]1989[19]2009[20]20122014
111 904446 832543 939642 507851 5471 021 9691 150 0552 045 8002 122 3002 181 800
20182019[20]2020[21]
2 262 6002 293 1002 293 700

География[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Шәһәр Апшерон ярымутравының көньяк өлешендә, Каспий диңгезе ярында урнашкан.

Бакыдан эре шәһәрләр кадәр ераклыгы (автоюллар буенча)
Алмания байрагы Берлин ~ 3070 км
Украина байрагы Киев ~ 1870 км
Гөрҗистан байрагы Тбилиси ~ 452 км
Гәнҗә ~ 297 км
Русия байрагы Самар ~ 1417 км
Русия байрагы Әстерхан ~ 676 км
Русия байрагы Махачкала ~ 387 км
Русия байрагы Мәскәү ~ 1910 км
Казакстан байрагы Нурсолтан ~ 2042 км
Казакстан байрагы Атырау ~ 763 км
Евлах ~ 283 км
Әрмәнстан байрагы Ирәван ~ 455 км
Төркия байрагы Карс ~ 584 км
Җилләр розасы
Төрекмәнстан байрагы Төркмәнбашы ~ 261 км
Үзбәкстан байрагы Ташкәнт ~ 1626 км
Нахчыван ~ 413 км
Гыйрак байрагы Бәгъдад ~ 930 км
Израиль байрагы Иерусалим ~ 1620 км
Иран байрагы Тәһран ~ 545 км
Бәһрәйн байрагы Манама ~ 1590 км
Согуд Гарәбстаны байрагы Мәккә ~ 2310 км
Әфганстан байрагы Кандаһар ~ 1735 км
Пакистан байрагы Карачи ~ 2362 км

Климат[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Бакы климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Уртача максимум, °C 6,6 6,3 9,8 16,4 22,1 27,3 30,6 29,7 25,6 19,6 13,5 9,7 18,9
Уртача температура, °C 4,2 4,0 6,3 12,3 18,0 22,8 26,4 25,6 21,8 16,0 10,8 6,6 14,5
Уртача минимум, °C 2,1 2,0 4,2 9,4 14,9 19,7 22,2 22,9 19,4 13,6 8,8 4,8 12,0
Явым-төшем нормасы, мм 21 20 21 18 18 8 2 6 15 25 30 26 210
Чыганак: [1]


Шәхесләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Азәрбайҗаннар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Татарлар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Галерея[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Моны да карагыз[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Сылтамалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

  1. 1,0 1,1 http://cnig.gouv.fr/wp-content/uploads/2020/02/CNT-PVM_r%C3%A9vis%C3%A9_2020-01-27-1.pdf
  2. 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 http://baku-ih.gov.az/page/26.html
  3. 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 http://azerbaijans.com/content_1719_az.html
  4. http://www.bordeaux.fr/ebx/LinkResolverServlet?classofcontent=presentationStandard&id=89715
  5. https://www.izmir.bel.tr/tr/KardesKentler/62
  6. https://www.mainz.de/verwaltung-und-politik/partnerstaedte/baku.php#c15
  7. https://www.sarajevo.ba/bs/article/3187/gradonacelnik-behmen-i-ambasador-hasanov-intenzivirati-pobratimske-veze-izmedu-sarajeva-i-bakua
  8. https://old.kyivcity.gov.ua/files/2018/2/15/Mista-pobratymy.pdf
  9. Визит Дмитрия Медведев в Азербайджан. Кстати, столица Азербайджана Баку – самый большой город на Кавказе и крупнейший порт на Каспийском море 2014 елның 14 июль көнендә архивланган. (рус.)
  10. Азербайджан (рус.)
  11. Чыганакка җибәрү хатасы: Неверный тег <ref>; для сносок DENSITY не указан текст
  12. Чыганакка җибәрү хатасы: Неверный тег <ref>; для сносок AGGLOMERATION не указан текст
  13. Рәсәй империясе җанисәбе (1897)
  14. СССР җанисәбе (1926)
  15. СССР җанисәбе (1939)
  16. СССР җанисәбе (1959)
  17. СССР җанисәбе (1970)
  18. ССҖБ җанисәбе (1979)
  19. СССР җанисәбе (1989)
  20. 20,0 20,1 https://www.stat.gov.az/source/demoqraphy/ap/az/2_4.xls
  21. https://www.stat.gov.az/source/demoqraphy/?lang=en