Франция
Bu mäqäläneñ Latin älifbasındağı igezäge bar.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Франция (фр. France [fʁɑ̃s], рәсми атамасы Франция Җөмһүрияте (République française) — Көнбатыш Аурупада урнашкан дәүләт. Башкала — Париж каласы. Ил исеме борынгы герман кабиләсе исеменнән килә — франклар.
Франция халкының саны — 65,4 млн кеше (2010 елның гыйнвары), аларның арасында 90 %-ты Франция гражданнары. Канун чыгару органы — икепалаталы парламент. Административ бүленү — 26 регионга бүленә.
Аурупа берлегенә һәм НАТОга керә.
Эчтәлек |
[үзгәртү] Географик мәгълүмат
[үзгәртү] Географик урнашу
Франциянең күпчелек өлеше Көнбатыш Аурупада урнаша. Коры җир буенча ул төньяк-көнчыгышта Бельгия, Люксембург һәм Алмания белән, көнчыгышта Алмания һәм Швейцария белән, көньяк-көнчыгышта Монако һәм Италия белән, көньяк-көнбатышта исә Испания һәм Андорра белән чиктәш. Көнбатышта һәм төньякта ил территориясе Атлантик океан (Бискай култыгы һәм Ла-Манш бугазы), көньякта Урта диңгез тарафыннан юыла.
Шулай ук дәүләт составына Урта диңгездә урнашкан Корсика утравы һәм егермедән артык департаметлар һәм буйсынган территорияләр керә.
Илнең гомуми мәйданы 547 мең кв. км (буйсынган территорияләр белән 643,4 мең кв. км). Бу Аурупа Берлегенә кергән иң зур дәүләт.
[үзгәртү] Климат
Франциянең кыйтга өлешендә климат уртача диңгезле, көньякта субтропик. Җәй көннәре гадәттә эссе һәм коры, июль аенда уртача температура + 23-25 градусны тәшкил итә. Шул вакытта гыйнвар аенда исә уртача температура + 7-8. Кыш көннәре өчен яңгырлар табигый.
Явым-төшем саны якынча 600—1000 мм. Таулы районнарда бу күрсәткеч 2000 мм-дан да югарырак улырга мөмкин.
[үзгәртү] Тарих
- 1792 — Беренче республика.
- 1848—1852 — Икенче республика.
- 1870—1940 — Өченче республика.
- 1946—1958 — Дүртенче республика.
[үзгәртү] Сәясәт
[үзгәртү] Символика
[үзгәртү] Халык
[үзгәртү] Мәдәният
[үзгәртү] Моны да карагыз
[үзгәртү] Сылтамалар
|
|
||
|---|---|---|
| Кораллы көчләр • Фән | ||
| Тарих | Галлия • Урта гасырлар • Абсолютизм • Бөек француз инкыйлабы • Бурбоннар реставрациясе • Өченче җөмһүрият • Франция XX гасырда | |
| Сәясәт | Дәүләт төзелеше • Конституция • Тышкы сәясәт • Франция президенты • Социаль сәясәте | |
| Cимволлар | Герб • Флаг • Гимн • Француз Җөмһүриятенең символлары | |
| Икътисад | Салымнар • Валюта • Транспорт • Почта • Туризм (милли парклар • бөтендөнья мирасы) | |
| География | Башкала • Идарә бүленеше • Департаментлары • Шәһәрләр • Елгалар • Халык (французлар) • Диңгез арты биләмәләре (колонияләре) | |
| Мәдәният | Телләр • Мәгариф • Әдәбият • Музыка • Архитектура • Спорт • Бәйрәмнәр • Кухня • Кино • Телевидение | |
| Дин | Католиклык • Ислам • Протестантлык | |
| «Франция» порталы • «Франция» проекты | ||
|
|
|
|---|---|
Буйсынган территориялар: Акротири һәм Декелия • Аланд утраулары • Гернси • Гибралтар • Җерси • Мэн утравы • Фарер утраулары • Шпицберген • Ян-Майен |
|
|
|
|---|
Керүгә кандидатлар: |
|
|
|
|---|---|
| Албания | Алмания |Бельгия | Болгария | Бөек Британия | Венгрия | Греция | Дания | Исландия | Испания | Италия | Канада | Латвия | Литва | Люксембург | Нидерландлар | Норвегия | Польша | Португалия | Румыния | Словакия | Словения | АКШ | Төркия | Франция | Хорватия | Чехия | Эстония | |