Лесото

Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Лесото latin yazuında])
Навигациягә күчү Эзләүгә күчү
Лесото
Flag of Lesotho.svg
Байрак
Coat of arms of Lesotho.png
Илтамга
Шигарь Peace, Rain, Prosperity Edit this on Wikidata
Башкала Масеру
Халык саны 2 074 465 (2013) Edit this on Wikidata
Нигезләнгән 1966 Edit this on Wikidata
Сәгать кушагы UTC+02:00
Кардәш шәһәрләр Гуммерсбах
Рәсми тел инглиз теле
Җәгърафия
Мәйдан 30,355 дүрткел киламитер
Координатлар 29.55°S 28.25°E Edit this on Wikidata
Сәясәт
Дәүләт башлыгы Летсие III
Хөкүмәт башлыгы Табане, Том
Икътисад
ТЭП 2639 миллион АКШ дуллыры (2017) Edit this on Wikidata
Акча берәмлеге Лесото лотие
Инфеләсә 6.7% (2016)
Эшсезлек дәрәҗәсе 26% (2014)[1]
Туу күрсәткече 3.185 (2014)[2]
КПҮИ 0.520 (2017)[3]
Яшәү озынлыгы 54.174 ел (2016)[4]
Башка мәгълүмат
Ярдәм телефоннары
  • 112 (пүлисә)[5]
  • 114 (ашыгыч тыйб ярдәме)[6]
  • 115 (янгын сакчылары)[6]
  • Электр аергычы төре BS 546[7]
    Автомобил хәрәкәте ягы сул[8]
    Челтәр көчәнеше 220 вольт[7]
    Телефон коды +266
    ISO 3166-1 коды LS
    ХОК коды LES
    Интернет домены .ls


    Лесо́то (ингл. Lesotho, сесото Lesotho), рәсми исеме Лесо́то Корольлеге (ингл. Kingdom of Lesotho, сесото Muso oa Lesotho) — Африканың көньягында урнашкан дәүләт-анклав, бөтен территориясе Көньяк Африка Җөмһүрияте тарафыннан уратылган. Башкаласы — Масеру шәһәре.

    Гомуми мәгълүмат[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Географик урнашуы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесото - Африканың көньягында урнашкан ил. Барлык яклардан Көньяк Африка Җөмһүрияте белән уратылып алынган.

    Мәйданы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесотоның мәйданы 30 335 кв. км.

    Төп шәһәрләр, административ бүленеш[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесотоның башкаласы - Масеру (170 мең кеше).

    Дәүләт төзелеше[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесото - конституцион монархия. Дәүләтнең башы - патша Летсие III (1996-ынчы елның 7 февраленнан). Хөкүмәт башы - премьер-министр. Ил Милләтләр Дуслыгына керә.

    Табигате[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Рельеф.[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесото Басуто платосын били (иң югары биеклек 3482 м), ул көнчыгыштан һәм көньяктан Аждаһа таулары белән чикләнгән.

    Геологик төзелеш һәм файдалы казылмалар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Илнең җирләре эчендә алмаз, кварц, күмер, уран запаслары бар.

    Климат[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесотоның климаты кискен континенталь, һәм температура +32°С тан үзәннәрдә -7°С ка кадәр үзгәрә. Тауларда температура контрасты тагын да кискенрәк.

    Эчке сулар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Төп ил - Оранж елгасы

    Туфраклар һәм үсемлекләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Югары тауларның фәкыйрь үсемлекләре купшы Альп болыннары белән алмаша, ә тагын да түбәнрәк чәнечкеле акация утраулары белән алмаша.

    Хайваннар дөньясы[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Фауна фәкыйрь; зур хайваннардан - кара буйволлар, вак антилопалар.

    Халкы һәм теле[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    National University of Lesotho. Лесото Милли Университеты

    Илнең халкы якынча 2,09 млн. кеше, уртача тыгызлык 1 кв. км га 69 кеше. Этник төркемнәр: басото (сото этник төркеменең тармагы) - 79%, нгуни - 20%, аклар (күбесенчә дәүләт хезмәткәрләре, сәүдәгәрләр һәм миссионерлар) - 1%. Телләр: инглиз теле, сото (икесе дә дәүләт теле).

    Дин[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Католиклар - 38%, протестантлар - 42%, мәҗүсиләр - 20%.

    Кыскача тарихи тасвирлама[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    XIX гасырның 1-енче яртысында Лесото территориясендә XVII-XVIII гасырларда яши башлаган суто кабиләләре кабилә башы Мошеша I җитәкчелегендә берләшкән.

    1868 елда Лесото британ протектораты булган (исеме Басутоланд булган). 1966 елның 4 октябренда ил бәйсезлек яулаган. 1970 елдан 1993 елга кадәр илдә хәрби режим хөкем сөргән.

    Кыскача икътисади тасвирлама[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Лесото - капитализмга кадәр мөнәсәбәтләр элементлары белән аграр ил. Авыл хуҗалыгының төп тармагы - йон сарык үрчетүе. Мәккәй, бодай, сорго үстерәләр. Алмазлар чыгару. Экспорт: йон, алмазлар.

    Акча берәмлеге - лоти

    Чыганаклар[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]

    Энциклопедический справочник "Все страны мира", Издательство "Вече", 2003

    1. http://data.worldbank.org/indicator/SL.UEM.TOTL.ZS.
    2. http://data.uis.unesco.org/index.aspx?queryid=239; Институт статистики ЮНЕСКО.
    3. http://hdr.undp.org/en/data; Отчёт о развитии человечества.
    4. http://data.uis.unesco.org/Index.aspx?DataSetCode=DEMO_DS; Институт статистики ЮНЕСКО.
    5. "International Numbering Resources Database"; подзаголовок: ITU-T E.129 National-only numbers linked with emergency services and other services of social value; тикшерү датасы: 3 июль 2016; мөхәррир: Халыкара иликтер элемтәсе береге.
    6. 6,0 6,1 "International Numbering Resources Database"; подзаголовок: ITU-T E.129 National-only numbers linked with emergency services and other services of social value; тикшерү датасы: 8 июль 2016; мөхәррир: Халыкара иликтер элемтәсе береге.
    7. 7,0 7,1 "World Plugs"; тикшерү датасы: 10 июнь 2016; мөхәррир: Халыкара иликтер тихникасы кәмисиясе.
    8. http://chartsbin.com/view/edr.