Эчтәлеккә күчү

Калмыкия

46°34′00″ т. к. 45°19′00″ кч. о.HGЯO
Wikipedia — ирекле энциклопедия проектыннан ([http://tt.wikipedia.org.ttcysuttlart1999.aylandirow.tmf.org.ru/wiki/Калмыкия latin yazuında])
Калмыкия
калм. Хальмг Таңһч
Байрак[d]Илтамга[d]
Нигезләнү датасы 16 май 1992
Рәсем
Рәсми исем Хальмг Таңһч һәм Республика Калмыкия
Кыскача исем Калмыкия
... хөрмәтенә аталган калмыклар
Демоним calmuc, calmuca, calmucchi, قلموقي, قلموقية, قلموقيون һәм قلموقيات
Рәсми тел рус теле һәм калмык теле
Гимн Калмыкия Республикасы Дәүләт гимны
Дөнья кисәге Европа
Дәүләт  Россия
Башкала Элиста
Административ-территориаль берәмлек Россия[1]
Сәгать поясы MSD, UTC+03:00 һәм Европа/Мәскәү[d][2]
Геомәгълүматлар Data:Russia/Republic of Kalmykia.map
Иң югары ноктасы Шаред[d]
Хөкүмәт башлыгы вазыйфасы Калмыкия республикасы башлыгы[d]
Башкарма хакимият башлыгы Бату Хасиков
Канунбирү органы Калмыкия республика халык хуралы[d]
Халык саны 267 588 (1 гыйнвар 2025)[3]
Административ бүленеше Элиста, Городовиковский район[d], Ики-Бурульский район[d], Кетченеровский район[d], Лаганский район[d], Малодербетовский район[d], Октябрьский район[d], Приютненский район[d], Сарпинский район[d], Целинный район[d], Черноземельский район[d], Юстинский район[d], Яшалтинский район[d] һәм Яшкульский район[d]
Нәрсә белән чиктәш Әстерхан өлкәсе, Волгоград өлкәсе, Ростов өлкәсе, Ставрополь крае һәм Дагстан
Алыштырган Калмык Автономияле Совет Социалистик Республикасы[d]
Кулланылган тел ойрат теле[d] һәм калмык теле
Кайда өйрәнелә калмыковедение[d]
Мәйдан 75 000 км²
Рәсми веб-сайт glava.region08.ru
Харита сурәте
Тематик география География Калмыкии[d]
Номер тамгасы коды 08
Монда җирләнгәннәр төркеме Төркем:Калмыкиядә җирләнгәннәр[d]
Карта
 Калмыкия Викиҗыентыкта

Калмыкия, Калмыкстан яки Калмык Олысы (калмык. Хальмг Таңһч) — Россия Федерациясе эчендә булган республика. Көньяк федераль округына керә.

Башкаласы — Әлиста шәһәре.

ЯкРФ субъекты яки дәүләт
Төньяк-көнбатышВолгоград өлкәсе
КөнбатышРостов өлкәсе
КөнчыгышӘстерхан өлкәсе
КөньякДагстан
Көньяк-көнбатышСтаврополь крае

Калмыкия Каспий буе түбәнлегенең көнбатыш өлешен, Ергени калулыгының (иң биек ноктасы 222 м) зур өлешен һәм Кума-Маныч иңкүлеген алып тора. Көньяк-көнчыгышта Каспий диңгезе сулары белән юыла.

Файдалы казылмалардан газ, нефть, ташкүмер, тоз, төрле төзелеш материаллары бар.

Климаты кискен континенталь, җәй эссе, коры; кыш суык, аз карлы.

Уртача температура гыйнварда -5°...-8° га кадәр, июльдә +23...+26°. Уртача еллык явым көньяк-көчыгышта 170—200 мм, төньяк-көнбатышта 300—400 мм. Җир өсте сулар аз. Каспий буе түбәнлеге һәм Кума-Манич иңкүлегендә сай тозлы күлләр (Сарпа, Состин, Маныч-Гудило һәм башкалар) бар. Каспий диңгезенең яр буе сазлы камышлык.

Туфраклар нигездә аксым кәстәнә балчыксыл һәм көрән балчыксыл.

Хайваннардан үр куяны, кимерүчеләр, бүре, төлке, көзән, сайгак, кошлардан чүл бөркете, тургай, дүдәк бар; күл вә елгаларда балыклар очрый. Калмыкия территориясендә Кара җирләр тыюлыгы бар.

Административ бүленеш

[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
  1. Әлиста
  2. Городовиковск
  1. Городовиковск районы
  2. Ики-Бурул районы
  3. Кетченеры районы
  4. Лагань районы
  5. Кече Дербеты районы
  6. Октябрь районы
  7. Приютное районы
  8. Сарпа районы
  9. Целина районы
  10. Черноземельский районы
  11. Юста районы
  12. Яшалта районы
  13. Яшкүл районы

Шулай ук карагыз

[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]